Katër vjet pasi Kosova ka lansuar pullën postare me xhubletën e po ashtu pas gati kaq kohe prej kur kjo veshje shqiptare u shpall trashëgimi botërore nga UNESCO, Posta e Shqipërisë ka lëshuar në qarkullim pullën postare me xhubletën. “Xhubleta, kjo pasuri e çmuar e trashëgimisë sonë kulturore përjetësohet edhe në një pullë postare, duke sjellë pranë nesh simbolikën, bukurinë dhe historinë e saj”, ka shkruar Rama në një njoftim të shoqëruar me një video promovuese
Katër vjet pasi xhubleta u shpall trashëgimi botërore nga UNESCO, veshja shqiptare zë vend edhe si pullë postare e lansuar nga Posta e Shqipërisë. Kjo bëhet po ashtu gati katër vjet pasi Kosova ka lansuar pullën postare me xhubletën. Fillimisht lansimi i pullës postare me xhubletën është bërë nga Posta e Shqipërisë e më pas nga kryeministri Edi Rama.
“Xhubleta, kjo pasuri e çmuar e trashëgimisë sonë kulturore përjetësohet edhe në një pullë postare, duke sjellë pranë nesh simbolikën, bukurinë dhe historinë e saj”, ka shkruar Rama në një njoftim të shoqëruar me një video promovuese. E Posta e Shqipërisë ka njoftuar të shtunën se bashkë me miq, kolegë, artizanë dhe të ftuar, ndanë momente të bukura nga prezantimi i emisionit filatelik “Trashëgimia Kulturore – Xhubleta”.
“Një aktivitet i mbushur me emocione, kujtime dhe vlerësim për punën e të gjithë atyre që ndër vite kanë kontribuar në ruajtjen dhe përcjelljen e kësaj trashëgimie. Faleminderit të gjithëve që ishit pjesë e kësaj dite të veçantë!”, shkruhet në njoftimin e Postës. Paraprakisht në dhjetor të vitit 2022 Posta e Kosovës e lansuar pullën postare “Nga Trashëgimia – Xhubleta”. Kjo u bë pak më shumë se një muaj pas lajmit të madh.
Në fund të nëntorit të vitit 2022 në sesionin e 17-të të Komitetit Ndërqeveritar për Mbrojtjen e Trashëgimisë Kulturore Jomateriale, unanimisht është vendosur shpallja e xhubletës dhe dijebërjës së saj si pjesë të Listës së trashëgimisë kulturore jomateriale nën mbrojtjen e UNESCO-s. “Xhubleta, shkathtësitë, mjeshtëria dhe format e përdorimit, Albania” është titulli me të cilin xhubleta ka bërë vend në “Lista e mbrojtjes urgjente 2022”.
Sipas ueb-faqes së UNESCO-s, xhubleta është një veshje e punuar me dorë e veshur nga gratë dhe vajzat malësore në Shqipërinë e Veriut, e karakterizuar nga forma e saj e valëzuar.
“Kryesisht e zezë me motive të qëndisura shumëngjyrëshe, procesi i përpunimit përfshin përgatitjen e shajakut, prerjen, qepjen dhe qëndisjen e figurave simbolike. Xhubleta dikur përdorej në jetën e përditshme që nga mosha e pubertetit, duke treguar statusin social dhe ekonomik të mbajtësit”, shkruhet në sqarimin e UNESCO-s. Aty bëhet e ditur se përdorimi dhe punimi i saj kanë qenë në rënie gjatë dekadave të fundit për arsye socio-politike dhe ekonomike. Sqarohet se veshja ka ruajtur domethënien e saj shoqërore dhe shpirtërore dhe ende konsiderohet pjesë përbërëse e identitetit malësor.
Nëpërmjet një videoje të publikuar nga UNESCO (Organizata e Kombeve të Bashkuara për Edukim, Shkencë dhe Kulturë), shpjegohet se Malësia e Madhe ka traditë xhubletën. Po ashtu, sqarohet se ajo përbëhet nga mbi 30 elemente dhe ndahet në xhubletë të vajzërisë, të martesës, xhubleta e para së keqes dhe ajo e të keqes.
Asokohe lajmi qe bërë i ditur nga tashmë ish-ministrja e Kulturës e Shqipërisë, Elva Margariti. Kjo arritje e Shqipërisë është vlerësohej lart nga ata që merren me trashëgimi kulturore.
“Një thesar që në vrullin e kohës po rrezikonte dita-ditës që të humbiste, por ne nuk duhet të lejojmë që xhubleta të mbetet thjesht një relikt i së shkuarës. Me përfshirjen në këtë listë, ajo do të ketë gjithë mbështetjen, jo vetëm të institucioneve tona, por tashmë edhe të atyre ndërkombëtare që do ta trajtojnë xhubletën si pasuri e të gjithë njerëzimit”, kishte thënë ministrja Margariti nëpërmjet një videoje nga ambientet e sesionit që po mbahet në Rabat të Marokos. “Për ne shqiptarët xhubleta nuk është thjesht një kostum, një veshje, por është një mënyrë jetese, një petk që i shoqëron gratë e Malësisë nga lindja deri në vdekje, që i shoqëron në çdo gëzim dhe hidhërim”, kishte thënë Margariti. Sipas saj, kjo veshje madhështore 4 mijë-vjeçare e mbushur me plot simbole jete tashmë ka tejkaluar kufijtë shqiptar. Shqipëria tashmë veç si trashëgimi botërore jomateriale ose shpirtërore numëron pesë asete. E fundit është “Arti i të luajturit, kënduarit dhe punuarit të lahutës” që u listua më 2025. Kjo arritje e Shqipërisë është kurorëzuar pas një pune të gjatë të ekspertëve që kanë hulumtuar e dëshmuar se në veri të shtetit shqiptar përdorimi i këtij instrumenti, rrëfimit nëpërmjet tij bashkë me punimin që i bëhet ndër breza, është trashëgimi shpirtërore ndër shekuj.