Shpërthejnë protestat, mbyllet përkohësisht Pavijoni i Rusisë në Bienalen e Venecias

Pavijoni i Rusisë në Bienalen e Venecias është detyruar t’i mbyllë përkohësisht dyert në ditën e dytë pas hapjes zyrtare, pasi grupi i aktivistëve “Pussy Riot” organizoi një protestë kaotike kundër përfshirjes së këtij vendi në ngjarjen madhore të artit. 

Me maska ngjyrë rozë, protestuesit vrapuan drejt pavijonit rus, ku u mblodhën jashtë dhe ndezën flakadanë rozë, blu dhe të verdhë, ndërsa luanin muzikë punk dhe brohorisnin slogane, përfshirë “Gjaku është arti i Rusisë”.

Në një moment, grupi prej rreth 40 aktivistësh, përfshirë anëtarë të grupit feminist “Femen”, tentoi të hynte në pavijonin rus, por u pengua nga policia, e cila kishte rrethuar hyrjen. Disa prej tyre kishin të shkruara slogane në trupat e tyre, si “Kuruar nga Putini, përfshirë edhe trupa të pajetë”, “Rusia vret, Bienalja ekspozon” dhe “Art rus, gjak ukrainas”. Një statujë jashtë pavijonit u mbështoll me flamurin ukrainas.

Nadya Tolokonnikova, një nga themelueset e “Pussy Riot”, ka thënë se ishte tronditur nga pamja e njerëzve që festonin në Pavijonin e Rusisë në ditën e parë, ku arka me shampanjë po futeshin brenda, ndërsa luhej muzikë techno me volum të lartë.

“Më duket e çuditshme që Evropa vazhdon të thotë se Ukraina është një mburojë për të gjithë kontinentin evropian, por ia hap dyert vazhdimisht propagandës ruse. Kjo ma thyen zemrën”, ka thënë ajo. 

Aktivistja i bëri thirrje Pietrangelo Buttafuocos, presidentit të Bienales, që “të ndalojë marrjen e parave ruse” dhe të bisedojë me grupin. Në një deklaratë për shtyp, “Pussy Riot” ofroi ta kurojë Pavijonin e Rusisë në vitin 2028, duke premtuar se do të përdorë vepra të artistëve që janë ose kanë qenë të burgosur në institucionet korrektuese ruse.

Një përplasje diplomatike për përfshirjen e Rusisë është përshkallëzuar. “Financial Times” raportoi se Komisioni Evropian u kishte thënë Qeverisë së Italisë dhe organizatorëve të Bienales se lejimi i Rusisë për të marrë pjesë do të shkelte sanksionet e BE-së.

Askush nuk u arrestua gjatë protestës, e cila tërhoqi një turmë të madhe shikuesish, shumë prej të cilëve ishin vizitorë të hutuar që sapo kishin hyrë në event pasi kishin qëndruar në radhë. 

Ka pasur një tension të madh përpara Bienales, me politikën që shpesh ka errësuar artin e ekspozuar.
Para eventit, juria – e cila përzgjedh fituesit e çmimeve “Luani i Artë” – dha dorëheqje në masë pasi deklaroi se nuk do të merrte në konsideratë pjesëmarrje nga vendet, liderët e të cilëve janë subjekt i urdhërarresteve ndërkombëtare, një gjë që do të përjashtonte Rusinë dhe Izraelin. 

Në hapjen zyrtare të Pavijonit britanik, një përfaqësues i ambasadorit ka thënë se asnjë ministër nuk kishte marrë pjesë në event për shkak të përfshirjes së Rusisë. Zakonisht është një ministër që hap Pavijonin, megjithëse pjesëmarrja e Mbretërisë së Bashkuar menaxhohet nga British Council dhe jo nga Qeveria.

Një orë pas protestës së “Pussy Riot”, aleanca “Art Not Genocide” organizoi një demonstratë jashtë Pavijonit të Izraelit në Arsenale. Pavijoni ishte i mbyllur nga brenda, ndërsa grupi u mblodh para dyerve për të protestuar kundër përfshirjes së Izraelit për shkak të luftës në Gazë.

Më shumë se 200 pjesëmarrës në event kanë nënshkruar një letër që kërkon anulimin e Pavijonit izraelit. 

Ministria e Jashtme e Izraelit e ka dënuar “Angan”, duke i quajtur veprimet e grupit “indoktrinim politik anti-izraelit” dhe “diskriminim i drejtpërdrejtë”.

Protesta dhe politika nuk janë të reja në Bienale. Në vitin 1968 pati protesta që u përhapën nga lëvizja më e gjerë studentore e asaj vere, kryesisht të drejtuara kundër SHBA-së për luftën në Vietnam. Gjashtë vjet më vonë, i gjithë eventi iu kushtua popullit të Kilit, i cili në atë kohë ishte nën sundimin e diktatorit ushtarak, Augusto Pinochet.