Botë

Trumpi po shqyrton sulme ndaj Iranit për të frymëzuar protesta të reja, thonë burimet

Donald Trumpi

Foto: Associated Press

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, po shqyrton opsione kundër Iranit që përfshijnë sulme ndaj forcave të sigurisë dhe udhëheqësve, me qëllim nxitjen e protestave të reja, kanë thënë disa burime, edhe pse zyrtarë izraelitë dhe arabë deklaruan se vetëm sulmet ajrore nuk do t’i rrëzonin sundimtarët klerikë.

Dy burime amerikane të njohura me diskutimet kanë thënë për Reuters se Trumpi dëshiron të krijojë kushte për “ndryshim regjimi” pasi një goditje e ashpër shtypi një lëvizje protestash mbarëkombëtare këtë muaj, duke vrarë mijëra njerëz.

Për këtë qëllim, ai po shqyrton opsione për të goditur komandantë dhe institucione që Uashingtoni i mban përgjegjëse për dhunën, për t’u dhënë protestuesve besimin se mund të pushtojnë ndërtesat qeveritare dhe të sigurisë, kanë thënë burimet.

Një nga burimet amerikane ka thënë se opsionet që po diskutoheshin nga këshilltarët e Trumpit përfshinin gjithashtu një sulm shumë më të madh, i menduar për të pasur ndikim afatgjatë, ndoshta kundër raketave balistike që mund të arrijnë aleatët e SHBA-së në Lindjen e Mesme ose kundër programeve të pasurimit bërthamor.

Burimi tjetër amerikan ka thënë se Trumpi ende nuk ka marrë një vendim përfundimtar për një mënyrë veprimi, përfshirë edhe nëse do të ndjekë rrugën ushtarake.

Mbërritja këtë javë e një aeroplanmbajtëseje amerikane dhe anijeve luftarake mbështetëse në Lindjen e Mesme, ka shtuar mundësitë që Trumpi të vendosë për veprime ushtarake, pasi ai ka kërcënuar vazhdimisht me ndërhyrje për shkak të shtypjes së protestave në Iran.

Katër zyrtarë arabë, tre diplomatë perëndimorë dhe një burim i lartë perëndimor, qeveritë e të cilëve janë të informuar për diskutimet, kanë thënë se janë të shqetësuar se, në vend që të nxirrnin njerëzit në rrugë, sulme të tilla mund të dobësonin një lëvizje tashmë të tronditur pas shtypjes më të përgjakshme nga autoritetet që nga Revolucioni Islamik i vitit 1979.

Trumpi i ka bërë thirrje Iranit të mërkurën të ulet në tryezën e bisedimeve dhe të arrijë një marrëveshje për armët bërthamore, duke paralajmëruar se çdo sulm i ardhshëm amerikan do të jetë më i ashpër se fushata e bombardimeve në qershor kundër tri objekteve bërthamore. Ai i ka përshkruar anijet në rajon si një “armadë” që po lundron drejt Iranit.

Një zyrtar i lartë iranian i ka thënë Reuters se Irani po “përgatitet për një përballje ushtarake, ndërkohë që njëkohësisht po përdor kanale diplomatike”.

Irani, i cili thotë se programi i tij bërthamor është civil, është treguar i gatshëm për dialog “të bazuar në respekt dhe interesa të ndërsjella”, por do të mbrohet “si kurrë më parë” nëse shtyhet drejt konfliktit, ka thënë misioni i Iranit në Kombet e Bashkuara në një postim në X të mërkurën.

Trumpi nuk ka shpjeguar publikisht se çfarë kërkon në ndonjë marrëveshje. Pikat e mëparshme negociuese të administratës së tij kanë përfshirë ndalimin e Iranit nga pasurimi i pavarur i uraniumit dhe kufizime mbi raketat balistike me rreze të gjatë veprimi, si dhe mbi rrjetin e aleatëve të armatosur të Teheranit në Lindjen e Mesme.