Perseverance do të hedhë mostra të tokës dhe atmosferës së bashku me një tub të veçantë që ka regjistruar kushtet brenda roverit, duke përfshirë çdo ndotës që del nga automjeti. Nëse ndodh makthi dhe Perseverance dështon, misioni i tërheqjes do të drejtohet direkt në Three Forks.
Roveri Perseverance ka filluar të mbledhë provat që mund t'i përgjigjen pyetjes nëse ka jetë në Mars.
Ai ka hedhur mostrën e parë të shkëmbinjve në sipërfaqen e planetit për të pritur marrjen dhe kthimin në Tokë.
Është një moment kyç në kërkimin prej dekadash për të sjellë materiale në shtëpi nga një planet tjetër për studim në laborator.
Mendohet se vetëm duke studiuar mostrat e shkëmbinjve dhe të tokës në Tokë , mund të zgjidhet çështja e jetës atje.
Tubi i mostrës në madhësinë e gishtit u hodh nga barku i robotit dhe më vonë u fotografua për t’u siguruar që kishte rënë saktë në tokë.
Agjencitë hapësinore amerikane dhe evropiane planifikojnë të marrin mostra në vitin 2030.
Ata mund të mos jenë ata që tani po depozitohen në vendndodhjen e njohur si Three Forks, në Kraterin Jezero të Marsit. Në të vërtetë, ka më shumë gjasa të jenë gurët që do të mbajnë Perseverancen në atë kohë, kur roboti mund të lëvizë përtej buzës së kraterit.
Por shkencëtarët nuk mund të rrezikojnë mundësinë e prishjes së roverit ndërkohë me koleksionin e tij shkëmbor të mbërthyer brenda, kjo i ka shtyrë ata të ndërtojnë një depo sigurimesh tani.
Dyqani “Three Forks” garanton se diçka është në e dispozicion për të marrë kur të arrijë misioni i rikuperimit.
Tubi i parë i mostrës që hyn në depo është një shkëmb vullkanik ose magmatik, i quajtur “Malay”.
“Ka gjithashtu një shumëllojshmëri shkëmbinjsh sedimentarë që regjistrojnë mjedise të ndryshme depozitimi, të tilla si një deltë lumi, ose fundi i një liqeni të lashtë”, ka theksuar shkencëtari i misionit Perseverance, Meenakshi Wadhwa. “Disa nga këto mjedise mund të kenë qenë të banueshme dhe disa nga këta shkëmbinj mund të ruajnë prova të jetës së lashtë mikrobike”.
Do të ketë tre cilindra sedimentarë.
Përveç kësaj, Perseverance do të hedhë mostra të tokës dhe atmosferës, së bashku me një tub të veçantë që ka regjistruar kushtet brenda roverit, duke përfshirë çdo ndotës që del nga automjeti. Nëse ndodh makthi dhe Perseverance dështon, misioni i tërheqjes do të drejtohet direkt në “Three Forks”.
Ai do të ketë dy dronë, të pajisur me kthetra, për të kapur tubat dhe për t’i çuar në sistemin e raketave që më pas do t’i shpërthejë nga Marsi për udhëtimin në shtëpi.
Deri më sot Perseverance ka shpuar dy shembuj të çdo shkëmbi që ka marrë kampion. Kjo praktikë do të përfundojë me ndërtimin e dyqanit “Three Forks”.
"Ne kemi pasur këtë strategji të çiftuar të mostrës për të siguruar që të kishim një tub për ta vendosur në depo dhe një tub për ta mbajtur me vete," shpjegoi Katie Stack Morgan, zëvendësshkencëtare e projektit për Perseverance.
"Pasi të kemi ndërtuar depon, ne do të jemi në gjendje të lëvizim përtej kësaj strategjie dhe të përqendrohemi në blerjen me një mostër të vetme. Kjo është e lirë në shumë mënyra për ekipin e shkencës, sepse mund të mendojmë për më shumë vendndodhje dhe më shumë lloje gurësh për të kampionuar”, u tha ajo gazetarëve.
Në janar Perseverance do të ketë përfunduar misionin e saj bazë në Jezero. Por me të gjitha sistemet robotike të shëndetshme dhe me kaq shumë shkencë ende në perspektivë, zyrtarët e NASA-s tashmë kanë rënë dakord të financojnë operacione të zgjeruara.
Automjeti së bashku me dronin e tij skaut, Ingenuity, së shpejti do të ngjiten në grumbullin e deltës që dominon në perëndim të kraterit.
Një deltë është strukturë e ndërtuar nga balta dhe rëra e hedhur nga një lumë ndërsa ngadalësohet kur hyn në një trup më të gjerë uji.
Është tipari që thjesht mund të ketë bllokuar provat e organizmave mikrobikë të së kaluarës.
Perseverance do të hetojë atë që duket të jetë dëshmi e aktivitetit të përmbytjeve, duke gjykuar nga madhësia e madhe e disa prej gurëve të shpërndarë në majën e deltës.
Roboti më pas do të lëvizë në skajin e kraterit ku imazhet satelitore tregojnë se ka shkëmbinj sedimentarë të tipit karbonat. Këto përsëri do të jenë një vend i mirë për të kërkuar aktivitetin e lashtë mikrobik.
Perseverance ka ende më shumë se 20 tuba mostrash që presin të mbushen.
Misioni i marrjes së mostrave, i përbërë nga një platformë uljeje, helikopterë, një krah robotik dhe një raketë kthimi është planifikuar të largohet nga Toka për në Mars në mesin e vitit 2028, me një kohë lëvizjeje afërsisht dyvjeçare.
Tubat e mostrës që ajo merr - ose nga dyqani “Three Forks” ose direkt nga Perseverance në një vend tjetër - do të silleshin në shtëpi me një anije mallrash evropiane, që pritet të kthehet në vitin 2033.
Përktheu: Blerta Haxhiu