Përmbajtja e qartë për audiencën, lajmet e konfirmuara dhe të paanshme nuk kanë qenë kurrë më jetësore. Përdorimi i të gjitha burimeve të informacionit është thelbësor në praktikën e gazetarisë, dhe në këtë rast MKRS-ja si pala kryesore në këtë proces nuk është pyetur për qëndrimin e saj.
Memorandumi i Bashkëpunimit i nënshkruar me RTK-në mundëson që të bëjmë më shumë për të gjithë, duke ndihmuar e zhvilluar produkte kulturore si muzikën, vallëzimin, artin, letërsinë, trashëgiminë e filmin, si dhe duke përditësuar qytetarët në kohë reale. Ndër zotimet kryesore të marrëveshjes pesëvjeçare janë:
1. Themelimi i kanalit të RTK-së kushtuar ekskluzivisht kulturës. Shndërrimi i RTK 4 në RTK Art është vendim i Bordit të RTK-së, për të cilin ne po ofrojmë mbështetje financiare dhe programore.
2. Organizimi i Festivalit të Këngës, që është parakusht për pjesëmarrjen e Kosovës në Eurosong.
3. Fuqizimi i kapacitetit orkestral të RTK-së, që, ndër të tjera, është mundësi punësimi për muzikantët e rinj të Kosovës.
Edhe
Përgjigjja e Redaksisë ndaj reagimeve të MKRS-së dhe RTK-së
4. Mbulimi i programit të institucioneve të kulturës dhe projektet e mbështetura të skenës së pavarur nga MKRS-ja. Po ashtu, përcjellja e ngjarjeve të Kalendarit Vjetor Kulturor, të cilin e zbatojmë me UP-në dhe me institucionet e varësisë, ku janë 150 ngjarje që dokumentojnë dhe nderojnë figurat e artit dhe datat e rëndësishme.
Në asnjë pikë të MoU nuk kërkohet mbulimi i aktivitetit protokollar të ministrit, sepse kjo është kundër parimeve dhe besimeve tona.
Kjo marrëveshje nuk sjell promovim për aktivitetin e ministrit të kulturës, ashtu siç po aludohet, por sjell mbulim dhe promovim për punët e mijëra punëtorëve të kulturës të institucioneve publike dhe të skenës së pavarur.
Qëllimi është dokumentimi i punës dhe i programit të institucioneve publike të kulturës, me qëllim arkivimin e brendshëm dhe bartjen e këtij programi tek audiencat e gjera. Promovimi i programit të institucioneve të kulturës, organizatave dhe artistëve me qëllim zhvillimin e audiencave kulturore në Kosovë.
Reagim i Bordit dhe i Menaxhmentit të RTK-së
Bordi dhe Menaxhmenti i RTK-së e cilësojnë tendencioz artikullin e publikuar në Koha.net me titull “Ministria e Kulturës me 750 mijë euro për TV-kanal në promovim të vetes”, datë 22 shkurt 2023, ku aludohet se RTK-ja gjoja ka marrë përsipër që të prezantojë punën e ministrit të Kulturës, Rinisë dhe Sporteve. Ky shkrim, që ka për bazë një memorandum bashkëpunimi mes RTK-së dhe Ministrisë, përmban konstatime të paqëndrueshme.
Mbulimi i ngjarjeve kulturore është obligim ligjor i RTK-së dhe vendimi për transformimin e RTK4 në një kanal kryesisht për art (gjë për të cilën edhe është themeluar vite më parë) nuk ka qenë kërkesë e Ministrisë, por përcaktim i Bordit dhe i menaxhmentit aktual të RTK-së.
Për më shumë, përmenden shifra të financimit, pa e prezantuar në mënyrë korrekte kontekstin e këtij financimi. Ashtu siç është praktikë edhe për shumë transmetues të tjerë publikë në rajon, ministritë përkatëse financojnë aktivitete kulturore, arsimore, shkencore, si dhe për diasporën, ndaras nga buxheti i rregullt (Radiotelevizioni i Shqipërisë - RTSH, Radiotelevizioni Kroat – HRT).
Në këtë rast, shuma e apostrofuar është ekskluzivisht për orkestrën e RTK-së, Festivalin e Këngës (pasi Kosova synon edhe pjesëmarrjen në Eurovision). Pra, në asnjë rast nuk përmendet përcjellja e aktiviteteve të ministrit. Memorandumi ka të bëjë vetëm me kalendarin e ngjarjeve kulturore, mbulimi dhe transmetimi i të cilave në ekran është obligim ligjor i RTK-së.
Për më tepër, është shqetësuese që konstatime të tilla publikohen pa e kontaktuar fare RTK-në, si palë e përmendur në shkrim, gjë e cila është ndër elementet kryesore të zbatimit të Kodit të Mediave të Shkruara të Kosovës.
Edhe
Ministria e Kulturës jep edhe 1.2 milion për RTK-në që shkeli marrëveshjen
Përgjigjja e Redaksisë
Reagimi i Ministrisë së Kulturës, Rinisë dhe Sporteve dhe ai i Bordit dhe Menaxhmentit të RTK-së kanë një të përbashkët kryesore: fjalën aludim. Dhe nuk është vetëm teknike. Që të dy reagimet aludojnë përderisa teksti “Ministria e Kulturës me 750 mijë euro për TV-kanal në promovim të vetes” është krejt i qartë. Për më tepër, MKRS-ja dhe RTK-ja do të duhej të koordinoheshin edhe për përmbajtjet e reagimeve ashtu siç janë marrë vesh për Memorandum. Sepse janë kundërthënës, dhe në tentativë për të demantuar tekstin, nëpërmjet reagimeve demantojnë njëra-tjetrën. Ndër to pika për kanalin televiziv: MKRS-ja e quan themelim, pastaj shndërrim të kanalit RTK4 në RTK-Art. RTK-ja e quan transformim. Por kjo është pjesa më e butë.
MKRS-ja në reagim i rendit krejt në fund pikat kryesore të Memorandumit dhe për më tepër e riformulon atë.
“Mbulimi i programit të institucioneve të kulturës dhe projektet e mbështetura të skenës së pavarur nga MKRS. Po ashtu, përcjellja e ngjarjeve të Kalendarit Vjetor Kulturor të cilin e zbatojmë me UP-në dhe institucionet e varësisë, ku janë 150 ngjarje që dokumentojnë dhe nderojnë figurat e artit dhe datat e rëndësishme”, shkruan në pikën e katërt të reagimit (së pari plasuar në Facebook) - ku përmend edhe UP-në dhe i jep peshë edhe skenës së pavarur. Ndryshe e ka në Memorandum, te obligimet e RTK-së.
Ngjarjet e skenës së pavarur përcillen “sipas mundësive” (pika 4.9). Tri pikat kryesore të Memorandumit janë: RTK-ja “merr përsipër incizimin profesional, produksionin dhe post-produksionin e ngjarjeve premierë, shfaqjeve, koncerteve, shfaqjeve operistike, hapjeve të ekspozitave dhe formave të tjera të institucioneve të MKRS-së, një kopje e së cilës i dorëzohet institucionit përkatës për nevoja të arkivimit. 4.2. Përcjell dhe promovon aktivitetet kulturore dhe të trashëgimisë kulturore të organizuara nga MKRS-ja dhe nga institucionet e kulturës dhe të trashëgimisë kulturore në varësi të MKRS-së”. Larg mendsh të “aludohet” që krejt ngjarjet e kulturës t’i organizojë ministri.
“Në asnjë pikë të MoU nuk kërkohet mbulimi i aktivitetit protokollar të ministrit”, shkruan MKRS-ja në reagim. Por në asnjë rresht të tekstit të KOHËS nuk shkruhet që në Memorandum përcaktohet që të mbulohet protokolli i ministrit.
Me gjuhën e të dy reagimeve, Ministria e Kulturës duket se e ka më të qartë Memorandumin, qëllimin e tij. Por jo edhe Bordi dhe Menaxhmenti i RTK-së. Nëse Memorandumin e lexon ashtu siç e interpreton në reagim, i bie ta shkelë qysh në fillim.
“Në këtë rast, shuma e apostrofuar është ekskluzivisht për orkestrën e RTK-së, Festivalin e Këngës (pasi Kosova synon edhe pjesëmarrjen në Eurovision). Pra, në asnjë rast nuk përmendet përcjellja e aktiviteteve të ministrit. Memorandumi ka të bëjë vetëm me kalendarin e ngjarjeve kulturore, mbulimi dhe transmetimi i të cilave në ekran është obligim ligjor i RTK-së”, shkruan në reagim. Pa u futur në interpretim, RTK-ja bën mirë ta rilexojë Memorandumin. 750 mijë euro nuk i ka “ekskluzivisht për orkestrën e RTK-së, Festivalin e Këngës”. Së paku jo sipas Memorandumit që ka nënshkruar. RTK-ja ka të drejtë kur shkruan se “mbulimi i ngjarjeve kulturore është obligim ligjor i RTK-së”.
Nëse e ka obligim ligjor, përse i duhet Memorandumi i Bashkëpunimit i cili ka implikime buxhetore prej 750 mijë eurosh dhe ato merren nga buxheti i “Departamentit të Kulturës (MKRS v.j.) kodi 805, kategoria subvencione dhe transfere”? RTK-ja s’e përmend shumën në reagim, siç nuk bëri as kur nëpërmjet një shkrimi në portalin e saj informoi për nënshkrimin e Memorandumit më 9 shkurt.
Në reagimin e Bordit dhe të Menaxhmentit shkruan se “aludohet se RTK-ja gjoja ka marrë përsipër që të prezantojë punën e ministrit të Kulturës, Rinisë dhe Sporteve”. Me “aludimet, gjoja se”, ia bëjnë RTK-së leximin e artikullit me tahmin ashtu si edhe reagimin. “…përmenden shifra të financimit, pa e prezantuar në mënyrë korrekte kontekstin e këtij financimi”, shkruan në reagim. Financimi prej 750 mijë eurosh nuk bëhet në “kontekst”. Është ekonomi, shifra. Sepse as Memorandumi nuk është në “kontekst”.
Edhe
Auditorët: Ministria e Kulturës ndau 2.5 milionë euro pa plan, ka 153 konsulentë
Dhe krejt në fund, dy fjalë për etikën. KOHA e ka cituar Memorandumin dhe nuk e ka interpretuar atë. Sikur qasja e artikullit të ishte interpretimi i tij nëpërmjet palëve që e kanë nënshkruar, do ta kontaktonte edhe MKRS-në, edhe RTK-në. Për më tepër, disa ditë e ka pritur Memorandumin, i cili është shfaqur në ueb-faqen e Ministrisë të mërkurën (21 shkurt) në ditën kur KOHA – duke shfrytëzuar të drejtën për qasje në dokumente zyrtare – e ka marrë atë po prej Ministrisë dhe çuditërisht lansimi mban datën (9 shkurt), ani pse nuk është plasuar atë ditë. Nëse MKRS-ja do ta kishte përnjëmend kur shkruan se “përmbajtja e qartë për audiencën, lajmet e konfirmuara dhe të paanshme nuk kanë qenë kurrë më jetësore”, do t’i ftonte mediat që ta përcillnin nënshkrimin e Memorandumit. S’e ka bërë këtë në adresë të KOHËS, të cilat, kur e ka dërguar reagimin, e ka dëshmuar se i di dhe i ka të sakta.