Opozita fiton “referendumin e demokracisë” në Slloveni

Analisti politik, Andraz Zorko, ka theksuar se rezultatet ishin “manifestim” i “ndjenjës së madhe antiqeveritare”, që si shkak kryesor konsiderohet periudha e trajtimit të pandemisë së koronavirusit

Të hënën, banorët e Lubjanës kanë shqyrtuar rezultatin e zgjedhjeve parlamentare të Sllovenisë, pasi rezultatet konfirmuan fitoren bindëse të një partie liberale opozitare.

Lëvizja e Lirisë, e sapoardhur në zgjedhje, ka fituar gati 34% të votave dhe duket se do ta formojë qeverinë e ardhshme në një koalicion me grupe më të vogla majtiste. Partia Demokratike Sllovene, konservatore në pushtet, mori rreth 24% të votave, kanë bërë të ditur autoritetet shtetërore zgjedhore pas numërimit të mbi 97% të votave. Kreu i partisë iu drejtua mbështetësve përmes një videomesazhi nga shtëpia e tij, sepse ai është me COVID-19.

"Sonte njerëzit po vallëzojnë", i tha Robert Golob turmës brohoritëse në selinë e partisë. "Nesër është një ditë e re dhe një punë serioze na pret”.

Analisti politik, Andraz Zorko, ka theksuar se rezultatet ishin “manifestim” i “ndjenjës së madhe antiqeveritare”, që si shkak kryesor konsiderohet periudha e trajtimit të pandemisë së koronavirusit.

Rezultati ishte humbje e madhe për tashmë ish-kryeministrin populist, Janes Jansha, i cili u akuzua se e shtyu vendin e vogël të Bashkimit Evropian nga e djathta gjatë kohës sa ishte në detyrë. Jansha, aleat i kryeministrit të krahut të djathtë të Hungarisë, Viktor Orban, uroi "fituesin relativ" të zgjedhjeve.

Edhe Botë 23 mar 2026 Sllovenia gati për bisedime koalicioni pas zgjedhjeve me rezultat të ngushtë

"Rezultatet janë ashtu siç janë", tha Jansha, duke vlerësuar punën e qeverisë së tij. “Shumë sfida qëndrojnë përpara qeverisë së re, sido që të duket, por themelet janë të forta”.

Politikani veteran Jansa u bë kryeministër pak më shumë se dy vjet më parë, pasi kryeministri i mëparshëm liberal dha dorëheqjen. Jansa është admirues i ish-presidentit të SHBA-së, Donald Trump.

Duke reflektuar interesin e madh në zgjedhjet e së dielës, pjesëmarrja ishte më e lartë se zakonisht – rreth 67% e 1.7 milionë votuesve të Sllovenisë hodhën votën e tyre, krahasuar me 52% në zgjedhjet e mëparshme në 2018.

Golob, ish-shef ekzekutiv biznesi i shkolluar në SHBA, doli si lider pak pasi hyri në skenën politike. Partia Lëvizja e Lirisë ka mbrojtur tranzicionin drejt energjisë së gjelbër dhe zhvillimin e qëndrueshëm mbi narrativën e Janshës me në qendër kombin.

Liberalët i kishin përshkruar zgjedhjet e së dielës si referendum për të ardhmen e Sllovenisë. Ata argumentuan se Jansha, nëse do të rizgjidhej, do ta shtynte kombin tradicionalisht të moderuar larg nga vlerat "thelbësore" demokratike të BE-së dhe drejt regjimeve të tjera populiste.

Sondazhet e opinionit përpara votimit kishin parashikuar garë të ngushtë.

SDS-ja e Janshës fitoi shumicën e votave në zgjedhje katër vjet më parë, por fillimisht nuk mundi të gjente partnerë për qeveri koalicioni. Ai mori detyrën pasi ligjvënësit nga grupet e qendrës dhe të majtë ndryshuan anën pas dorëheqjes në 2020 të kryeministrit liberal, Marjan Sarec.

Edhe Botë 25 pri 2022 Rrëzimi i përkrahësit të Trumpit nga pushteti

Jansha, në pushtet, u përball me akuza për rrëshqitje drejt sundimit autoritar në stilin Orban, duke tërhequr vëmendjen e BE-së mes raporteve se ushtron presion ndaj kundërshtarëve dhe mediave publike dhe instaloi besnikë në pozicione kyç për kontrollin mbi institucionet shtetërore.

Mbikëqyrësi i demokracisë, Freedom House, vlerësoi kohët e fundit se "ndërsa të drejtat politike dhe liritë civile respektohen përgjithësisht (në Slloveni), qeveria aktuale e krahut të djathtë ka vazhduar përpjekjet për të minuar sundimin e ligjit dhe institucionet demokratike, duke përfshirë median dhe gjyqësorin”.