Уставниот суд утврди дека Основниот суд во Ѓаковица - подружница во Раховец го повредил правото на судење во разумен рок на граѓанин чиј случај не е решен повеќе од 40 години.
Се вели дека подносителот на барањето до Судот ја оспорил должината на постапката, наведувајќи дека таа трае повеќе од 40 години и дека Основниот суд не презел ефикасни мерки за нејзино завршување.
„Судот утврди дека во околностите на подносителот на барањето, Основниот суд во Ѓаковица - Филијала во Раховец го повредил неговото право на судење во разумен рок, загарантирано со став 2 од член 31 [Право на фер и непристрасно судење] од Уставот во врска со став 1 од член 6 (Право на фер судење) од Европската конвенција за човекови права“, се вели во соопштението на Судот за одлуката донесена по поднесената жалба од граѓанинот Мухамет Морина.
Според соопштението на Судот, околностите на случајот се однесуваат на граѓански спор што бил покренат во 1978 година, кога подносителот на барањето поднел тужба за потврдување на правото на сопственост врз катастарски парцели против неколку обвинети.
На 25 септември 1986 година, се наведува дека Општинскиот суд во Раховец со пресуда [C. бр. 221/79] го одобрил тужбеното барање и го потврдил правото на сопственост на подносителот на барањето врз одредени парцели.
исто така
Судовите како прекршители на правата
„Во текот на понатамошниот развој на постапката, предметот беше прекинат неколку пати и се развиваше под различни знаци поради смртта на обвинетите, а потоа и на идентификуваните наследници. По одржувањето на подготвителни рочишта во 2022 година, односно во 2023 година, постапката повторно беше прекината, а на 12 јуни 2024 година, Основниот суд во огранок Ѓаковица-Раховец преку Решение [C. бр. 616/2023] повторно ја прекина постапката поради смртта на еден од обвинетите. На 4 октомври 2024 година, подносителот на барањето предложи продолжување на постапката, но Основниот суд преку Решение [C. бр. 896/2024] од 6 декември 2024 година, го отфрли неговиот предлог и ја потврди својата одлука за прекинување на седницата, со образложение дека идентификувањето на наследниците на обвинетите е негова обврска како тужител. „На 31 декември 2024 година, подносителот на барањето поднесе жалба против горенаведеното Решение до Апелациониот суд“, се наведува во соопштението.
Врз основа на доставените информации, се наведува дека судската постапка е сè уште во фаза на одлучување по жалбата во тој суд, кој, до датумот на приемот на најновите податоци, сè уште не донел одлука.
Судот наведува дека во контекст на оценување на периодот земен предвид, забележува дека случајот на подносителот на барањето продолжил да се разгледува по 15 јуни 2008 година, кога Уставот стапил на сила, сè до поднесувањето на неговата жалба до Судот, за која се вели дека опфаќа период од над 18 години.
„Судот утврди дека, (i) иако случајот содржи одреден степен на процедурална сложеност како резултат на смртта на странките и наследните прашања, тоа не го оправдува времетраењето на постапката во таков временски рок; (ii) дека подносителот на барањето не придонел за одложување на постапката, но во некои случаи иницирал нејзино продолжување; и (iii) преземените дејствија од страна на надлежните органи, иако формално активни, не доведоа до ефикасно продолжување и завршување на судската постапка“, се наведува во соопштението.
исто така
Уставен суд: 18-годишното одложување во граѓанска постапка во Ѓаковица го наруши правото на навремено судење
Судот нагласи дека државата има обврска да го организира својот судски систем на таков начин што ќе овозможи донесување конечни одлуки во разумен рок и дека објективните тешкотии, како што се смртта на странките и проблемите при идентификувањето на наследниците, не можат да го оправдаат времетраењето на постапката.
„Судот, исто така, нагласи дека долгорочната неизвесност во врска со правото на сопственост има сериозни последици врз правната сигурност и имотните права на подносителот на барањето. Врз основа на горенаведеното, Судот оцени дека судската постапка, водена во периодот по влегувањето во сила на Уставот, е неразумно пролонгирана и дека редовните судови не обезбедиле нејзин ефикасен развој“, се наведува во соопштението.
