Ministria e Kulturës dhe Turizmit ka shkelur edhe vendimin e vet tok me afatin e përcaktuar për ndarjen e çmimeve në fushën e artit dhe të kulturës, “të reformuara” sivjet. “Ceremonia organizohet më datë 10 qershor në një ambient me qasje për publikun...”, shkruhet në Rregulloren e MKT-së dhe një datë si kjo mbetet vetëm në letër përderisa ka hyrë në nëntor. Përveç kësaj, as për 13 ditë nuk është përgjigjur në pyetjet se përse është tejkaluar afati për ndarjen e çmimeve, deri ku ka shkuar procesi dhe kush janë anëtarët e jurive si dhe kur pritet të përfundojë procesi
Ministria e Kulturës është kurthuar në reformat që i ka bërë vetë. S’po ia del të përfundojë asnjë punë për afatet që i ka përcaktuar. Çmimet në fushën e artit dhe kulturës do të duhej të ndaheshin qysh në pjesën e parë të qershorit. Por as në fillim të nëntorit nuk ka një afat se kur do të bëhet ndarja e çmimeve me të cilat përkrahet krijimtaria artistike në vend. Ministria e Kulturës dhe Turizmit po ashtu është katandisur sa i përket komunikimit me mediat dhe publikun. Për shumë çështje nuk jep informacione.
“Ceremonia organizohet më datë 10 qershor në një ambient me qasje për publikun, ku ftohen për pjesëmarrje përfaqësuesit e lartë të institucioneve, personalitete të kulturës dhe institucioneve relevante, organizata kulturore, personalitete që bëjnë nominimet dhe publiku i gjerë”, përcakton pika e dytë e nenit 19 të Rregullores për Çmimet vjetore të artit dhe kulturës e miratuar më 2025, kur sqarohet se kur ndahen çmimet. Rregullorja kishte hyrë në fuqi nëpërmjet miratimit nga ish-ministri i Kulturës, Hajrulla Çeku.
Tashmë janë bërë pesë muaj që nuk respektohet afati i paraparë me Rregullore. Ministria e Kulturës dhe Turizmit s’ka asnjë sqarim për këtë vonesë. As për 13 ditë nuk është përgjigjur në pyetjet se përse është tejkaluar afati për ndarjen e çmimeve, deri ku ka shkuar procesi dhe kush janë anëtarët e jurive si dhe kur pritet të përfundojë procesi.
E njëjta rregullore si akt nënligjor po ashtu përcakton se Këshilli Kombëtar i Arteve i propozon ministrit të Kulturës emrat për juritë profesionale për ndarjen e çmimeve në fushat përkatëse. Anëtarët e këtij organi janë emëruar në korrik të këtij viti.
Für viele Akteure der unabhängigen Kulturszene erweist sich das Verpassen von Fristen als bedeutungslos, da sie auch Nominierungen für die Bereiche einreichen können, in denen sie tätig sind.
“E kuptoj kur shtyrja ndodh një herë ose dy, ose 20 herë, por kjo çështje është bërë problem kronik i MKT-së. Ata, thjesht, janë gjithmonë 10 hapa mbrapa nevojave, kërkesave e synimeve të krijuesve e operatorëve kulturorë në Kosovë. Dhe kjo gjë është bërë e lodhshme, e padurueshme”, kishte thënë në qershor dramaturgu Jeton Neziraj, i cili udhëheq me Qendrën “Multimedia”. Të njëjtën gjë e ka përsëritur edhe tash.
Kurse Besa Luzha, e cila është drejtoreshë menaxhuese e “Chopin Piano Fest”, në qershor kishte thënë se sigurisht që afatet duhet të respektohen nga të gjithë.
“E kuptoj që mund të ketë ndikuar cikli i zgjedhjeve të shumta dhe vonesat në administrimin e buxhetit e të tjera. Por shpresoj që shumë shpejt ato do të përfundohen, mundësisht brenda muajit qershor”, kishte thënë ajo.
In diesem Jahr galt für die MKT zunächst eine Nominierungsfrist bis zum 12. April. Diese Frist wurde dann bis zum 21. April verlängert. Und später wurde sie noch einmal verlängert.
E prej sivjet, asnjë çmim s’ka emër të veçantë, përderisa disa prej tyre janë rikonceptuar edhe sa u përket kategorive, duke mos pasur më vend të dytë e të tretë, por vetëm një çmim. Kurse sa i përket vlerës monetare, ajo është rritur për të gjitha çmimet.
Mit dem diesjährigen Wettbewerb um die jährlichen Kunst- und Kulturpreise hat das Kulturministerium die Anwendung der neuen Verordnung über die jährlichen Kunst- und Kulturpreise in Gang gesetzt. Der Preis für das beste albanische Originaldrama trägt nun nicht mehr den Namen der Schauspielerin Katarina Josipi, der Preis für das Lebenswerk im Film nicht mehr den Namen von Bekim Fehmiu, der Literaturpreis nicht mehr den von Azem Shkreli und der Musikpreis nicht mehr den von Niketë Dardani. Auch die Literaturpreise werden nicht mehr ihren bisherigen Namen tragen: für Prosa „Anton Pashku“, für Lyrik „Ali Podrimja“, für Kinderliteratur „Vehbi Kikaj“, für Literaturkritik und Essays „Ibrahim Rugova“ und für das beste ins Albanische und umgekehrt übersetzte Werk „Pjetër Bogdani“.
Rregullorja e re, e miratuar vjet përcakton nëntë kategori çmimesh: çmimet në fushën e letërsisë, ato në fushën e arteve skenike, në fushën e kinematografisë, në fushën e muzikës, të artit pamor, në fushën e vallëzimit, në fushën e arkitekturës, çmimi vjetor për përfaqësim ndërkombëtar dhe ai për krijuesit dhe performuesit e rinj.
Im Literaturbereich blieben die Unterkategorien des Preises inhaltlich unverändert. Bei den Theaterpreisen hingegen hat sich das Konzept geändert. Neben der Namensgebung wird es künftig keine ersten, zweiten und dritten Plätze mehr geben. Es wird nur noch einen Preis vergeben, und zwar in der Kategorie „Preise im Bereich der darstellenden Künste“. Diesen Titel trägt der jährliche Preis für das beste albanische Originaldrama. Zu dieser Kategorie gehören auch die jährlichen Preise für das beste Stück, die beste Regie, die beste schauspielerische Leistung und die größte theatralische Kreativität. Ein separater Preis für das international erfolgreichste Stück wird nicht mehr vergeben.
Bei den Filmpreisen wurde neben der Streichung des Namens des Nationalen Preises für das Lebenswerk, der den Namen „Bekim Fehmiu“ trug, auch die Unterkategorie des Jahrespreises für filmische Kreativität hinzugefügt.
Bei den Musikpreisen fehlt lediglich der Name „Niketë Dardani“, während bei den Preisen für bildende Kunst neben der Streichung des Namens von Muslim Mulliq Unterkategorien für den jährlichen Fotografiepreis, den Design- und Multimediapreis sowie den jährlichen Preis für die beste Ausstellung, der an den Künstler und Kurator verliehen wird, hinzugefügt wurden.
Eine eigene Kategorie bilden nun die Auszeichnungen im Bereich Tanz. In dieser Kategorie wird ein nationaler Preis für das Lebenswerk im Bereich Tanz verliehen, außerdem jährlich ein Preis für die beste Choreografie eines Volkstanzes, ein jährlicher Preis für die beste Choreografie eines zeitgenössischen Tanzes und ein jährlicher Preis für den/die beste/n Tänzer/in oder Tänzer/in.
Neu in diesem Jahr ist auch der Nationale Preis für das Lebenswerk auf dem Gebiet der Architektur.
Die jährliche Auszeichnung für internationale Repräsentation ist nun eine eigene Kategorie. Preisträger können Einzelpersonen, Gruppen, Institutionen oder Formationen sein, die im vergangenen Kalenderjahr herausragende Erfolge im internationalen Bereich erzielt haben. Gemäß der neuen Verordnung würdigt diese Auszeichnung Preisträger renommierter internationaler Auszeichnungen oder herausragende Leistungen in der internationalen Kunstszene, die zur Förderung der Kultur und Kunst des Kosovo auf internationaler Ebene beigetragen haben.
Neu in diesem Jahr ist auch der jährliche Preis für junge Kreative und Künstler, mit dem Einzelpersonen oder Künstlergruppen am Anfang ihrer Karriere ausgezeichnet werden, die außergewöhnliche Fähigkeiten und bemerkenswerte Leistungen in ihrem Kunstbereich gezeigt haben und ein großes Potenzial für die zukünftige künstlerische Entwicklung versprechen.
Nominierungen für alle Preiskategorien können von der Kosovo-Akademie der Wissenschaften und Künste, zentralen Kulturinstitutionen, lokalen Kulturinstitutionen, akademischen und wissenschaftlichen Einrichtungen, Berufsverbänden für Kunst und Kultur, Nichtregierungsorganisationen und Unternehmen der unabhängigen Kulturszene, Einzelpersonen der unabhängigen Kulturszene sowie von den Künstlern und Künstlern selbst eingereicht werden.
Sa i përket vlerës monetare, ajo është dyfishuar. Për çmimin kombëtar për arritje jetësore shpërblimi është 10 mijë euro, kurse për çmimin vjetor, 5 mijë euro. E Ministria e Kulturës dhe Turizmit në këtë fundvit s’i ka mirë hesapet me buxhet. Ka kërkuar nga institucionet që të ulin shpenzimet me të madhe dhe të mos i llogarisin premtimet për rritje të buxhetit. Kurse përkrahja për skenën e pavarur kulturore nëpërmjet thirrjeve të këtij viti, s’e arrin milionëshin.