Kulturë

Përmendorja e Minatorëve, e të gjithëve dhe e askujt

Përmendorja e Minatorëve, e të gjithëve dhe e askujt
Përmendorja e Minatorëve, qershor 2020
 

Përmendorja e Minatorëve është monumenti më i madh dhe më i dukshëm i vendosur në Kodrën e Minatorëve që ngrihet lart mbi qytetin e Mitrovicës. Madhësia e këtij monumenti nuk është vetëm në spektrin fizik, estetik e simbolik, por edhe në aspektin e kujtesës kolektive të qytetarëve të saj, ngase për pesë dekada të qëndresës së vet, ky lokacion priti qytetarët e saj e u gdhend në vete si një përvojë urbane e një lloji të veçantë.

Në periudhën jugosllave u ndërtuan një mori monumentesh me pamje futuristike, me dedikime të ndryshme për të rënët e Luftës së Dytë Botërore. Siç thekson Arna Maçkiq, është i jashtëzakonshëm fakti se këto monumente në pamje vizuale nuk e reflektuan luftën, por shikonin drejt një të ardhmeje lirie, barazie, pavarësie, në mënyrë që monumenti të tërheqë të gjithë banorët e ndryshëm (pavarësisht kombësisë ose fesë së tyre), duhej të shpikej një formë e re e gjuhës. Këto monumente nuk përmbajnë simbolet e ideologjive, heronjve të luftës ose feve. Përkundrazi, ato janë forma abstrakte që i referohen së ardhmes moderne.