Opozita e ka akuzuar Vuçiqin për nxitje të pakënaqësisë dhe gjuhës së urrejtjes gjatë qeverisjes së tij gjithnjë e më autokratike, ndërsa ka marrë në mënyrë të paligjshme kontrollin e të gjitha institucioneve shtetërore. Vuçiqi e ka mohuar këtë, duke pretenduar se grupet opozitare duan që ai të rrëzohet me forcë
(AP) - Qindra mijëra njerëz kanë protestuar në kryeqytetin e Serbisë dhe atë të Polonisë kundër liderëve autoritarë që kanë shpërbërë demokracinë në vendet e tyre. E shtuna në Beograd ishte java e pestë me radhë që u protestua pas vrasjeve në masë, teksa presidenti populist, Alexandar Vuçiq, ka refuzuar të marrë përgjegjësinë për krizën dhe ka injoruar thirrjet e protestuesve për dorëheqje.
Turma, duke brohoritur parulla kundër presidentit Vuçiq, marshoi nëpër Beograd, për t'u mbledhur para selisë së tij në qendër të qytetit. Ata lëshuan tullumbacen e madhe me mbishkrimin “Vuçiq ik”.
Studentët e universitetit udhëhoqën marshimin, duke mbajtur pankartën në të cilën shkruhej: “Serbia kundër dhunës!”.
Protestuesit e opozitës kanë kërkuar dorëheqjen e zyrtarëve të lartë të Qeverisë dhe heqjen e licencave të transmetimit për rrjetet televizive, të cilat, sipas tyre, promovojnë dhunën dhe lavdërojnë figurat e krimit.
Protesta e së shtunës, që ka të ngjarë të jetë më e madhja deri tani, ishte disi ndryshe nga ato të mëparshmet. Gazetarët e pavarur që mbulonin marshimin panë grupe të krahut të djathtë të infiltruar në marshim për të promovuar agjendën e tyre nacionaliste.
Edhe
Mijëra protestues në Beograd kundër goditjes së lëvizjes studentore
Analistët thonë se disa nga këto grupe kanë lidhje të ngushta me shërbimin e sigurisë të Serbisë. Pati raportime për mbështetës ultranacionalistë që sulmuan një gazetar të huaj. Disa nga sulmuesit kishin bluza me mbishkrimin rus Z, simbol i agresionit rus kundër Ukrainës.
Në mbrëmje, pjesëmarrësit ndezën telefonat e tyre, duke i mbajtur lart teksa marshonin nëpër një rrugë qendrore të Beogradit dhe kalonin ndërtesën e Presidencës, shumë duke iu rënë bilbilave dhe kërkuan dorëheqjen e Vuçiqit.
Protestuesit lanë qindra mesazhe për Vuçiqin të shkruara në copa letre te Presidenca, shumë prej tyre duke i bërë thirrje atij të japë dorëheqjen.
Vazhdimi i protestave
Një protestë e re është planifikuar për javën e ardhshme, në atë që po bëhet një sfidë gjithnjë e më serioze për Vuçiqin, ndoshta më e madhja me të cilën ai është përballur që nga ardhja në pushtet 11 vjet më parë.
Opozita e ka akuzuar Vuçiqin për nxitje të pakënaqësisë dhe gjuhës së urrejtjes gjatë qeverisjes së tij gjithnjë e më autokratike, ndërsa ka marrë në mënyrë të paligjshme kontrollin e të gjitha institucioneve shtetërore. Vuçiqi e ka mohuar këtë, duke pretenduar se grupet opozitare duan që ai të rrëzohet me forcë.
“Ata vetëm duhet ta dinë se i vdekur apo i gjallë, duke përfshirë fëmijët e mi, unë do të luftoj kundër atyre që mbështesin dhunën”, ka thënë Vuçiqi në një stacion televiziv proqeveritar. “Ata nuk do të më trembin kurrë”.
Dy sulmet në masë më 3 dhe 4 maj tronditën Serbinë, veçanërisht i pari pasi ndodhi në një shkollë fillore në qendër të Beogradit, kur një djalë 13-vjeçar mori armën e babait të tij dhe hapi zjarr ndaj shokëve të tij. Tetë nxënës dhe një rojë shkolle u vranë dhe shtatë të tjerë u plagosën. Një vajzë tjetër vdiq më vonë në spital nga plagët në kokë. Një ditë më vonë një 20-vjeçar përdori një armë automatike për të shënjestruar rastësisht njerëzit në dy fshatra në jug të Beogradit, duke vrarë tetë persona dhe duke plagosur 14.
Aktori i njohur serb Dragan Bjelogrlic i tha turmës se “ne kemi një borxh” ndaj fëmijëve të vdekur. “Ne u detyrohemi atyre për të vërtetën dhe drejtësinë”, tha ai. “Ne u kemi borxh atyre atë që nuk ua dhamë sa ishin gjallë”.
Autoritetet kanë nisur një goditje me armë pas të shtënave dhe kanë dërguar policinë në shkolla, në një përpjekje për të rritur një ndjenjë të tronditur sigurie.
Serbia është e mbushur me armë të mbetura nga luftërat e viteve 1990, duke përfshirë raketahedhës dhe granata dore. Masat e tjera të kontrollit të armëve të deklaruara pas të shtënave përfshijnë kontrolle më të forta mbi pronarët e armëve dhe poligonet e qitjes, një moratorium për licencat e reja dhe dënime të ashpra për posedim të armëve të paligjshme.
Edhe
Protestuesit në Serbi nuk i ndal kërcënimi i Vuçiqit
Protesta në Varshavë
Qindra mijëra njerëz marshuan në protestën antiqeveritare në kryeqytetin e Polonisë të dielën, me qytetarët që udhëtonin nga i gjithë vendi për të shprehur zemërimin e tyre ndaj zyrtarëve për të cilët ata thonë se kanë gërryer normat demokratike dhe kanë krijuar frikën se shteti polak po ndjek Hungarinë dhe Turqinë në rrugën drejt autokracisë.
Kryetari i Bashkisë së Varshavës, Rafal Trzaskowski, i cili i përket partisë opozitare që udhëhoqi marshin, vlerësoi se morën pjesë 500.000 njerëz. Portali i lajmeve Onet vlerësoi se ishin të paktën 300 mijë pjesëmarrës.
Turma të mëdha u mblodhën gjithashtu në Krakov dhe në qytete të tjera anembanë kombit prej 38 milionë banorësh, duke treguar zhgënjimin me Qeverinë që kritikët e akuzojnë për shkelje të Kushtetutës dhe gërryerje të të drejtave themelore në Poloni, vend i lavdëruar prej kohësh si model i ndryshimit paqësor dhe demokratik.
Ish-presidenti Lech Walesa, lideri i lëvizjes “Solidariteti” që luajti rol historik në rrëzimin e komunizmit në Poloni, marshoi së bashku me liderin e partisë opozitare “Platforma Qytetare”, ish-kryeministrin polak Donald Tusk.
Turma e Varshavës bënte thirrje për dy liderët, të cilët janë sharë nga partia në pushtet “Ligj dhe Drejtësi” e udhëhequr nga Jaroslaw Kaczynski, dhe herë pas here brohorisnin "Demokraci!" dhe "Kushtetuta!".
Turma marshoi nga zyra e kryeministrit Mateusz Morawiecki dhe kaloi selinë e presidentit Andrzej Duda, duke përfunduar në Kështjellën Mbretërore historike, ku Tusk përshëndeti pjesëmarrjen e madhe dhe u zotua të luftojë për të fituar zgjedhjet e vjeshtës dhe të zhbëjë atë që ai e përshkroi si të thellë, dëm dhe përçarje që i shkaktohet kombit.
“Ne po shkojmë në këto zgjedhje për të fituar dhe për të korrigjuar gabimet njerëzore. Ju premtoj fitore, zgjidhje të së keqes, kompensim për gabimet njerëzore dhe pajtim mes polakëve”, tha Tusk para turmës.
Zëdhënësi i Qeverisë, Piotr Mueller, akuzoi Tusk dhe Walesan për "përpjekje për të rrëzuar Qeverinë".
Tusk u kishte bërë thirrje polakëve që të marshonin me të për hir të së ardhmes së kombit – një mesazh që rezonoi për Radek Tusinski, 49 vjeç, i cili mbërriti me gruan dhe dy fëmijët e tij të vegjël. Një tabelë e punuar me dorë ku lexonte "Unë nuk mund të heq dorë nga liria" ishte ngjitur në karrocën e tyre të foshnjës.
Tuskinski tha se ai shqetësohet për rikthimin e sistemit autoritar të ngjashëm me atë që kujton nga fëmijëria e tij. “Ne duam një vend të lirë për fëmijët tanë”, tha ai.
Edhe Ku puqen e ku jo analogjitë Shqipëri-Serbi?Mbështetësit e marshimit kanë paralajmëruar se zgjedhjet mund të jenë shansi i fundit i vendit për të ndaluar erozionin e demokracisë nën partinë në pushtet, “Ligj dhe Drejtësi”, mes frikës në rritje se zgjedhjet e vjeshtës mund të mos jenë të drejta.
Në pushtet që nga viti 2015, “Ligji dhe Drejtësia” ka gjetur një formulë popullore, duke kombinuar shpenzimet më të larta sociale me politikat konservatore dhe mbështetjen për kishën në shtetin kryesisht katolik.
