Agjenci e veçantë për presionet e jashtme që rrezikojnë sigurinë e vendit

Ministria e Mbrojtjes dhe FSK-ja do të pajisen me Agjenci për Inteligjencë, e cila do të ketë për mision grumbullimin e informacioneve për ushtritë dhe sistemet mbrojtëse të vendeve të tjera, si dhe për presionet e jashtme të cilat mund të ndikojnë ose rrezikojnë sigurinë e mbrojtjes. Anëtarë të Komisionit për Çështjet e Sigurisë dhe të Mbrojtjes kanë thënë se drafti nuk u ka shkuar ende për trajtim, teksa kanë dhënë vërejtje sa i përket përmbajtjes së dokumentit

Kornizës ligjore në fushën e Inteligjencës së Ministrisë së Mbrojtjes dhe Forcës së Sigurisë do t’i shtohet Ligji për Agjencinë e Mbrojtjes për Inteligjencë dhe Siguri (AMIS).

Qëllimi i këtij projektligji është përcaktimi i organizimit, funksionimit, misionit dhe autorizimeve të Agjencisë që të rregullojë veprimtarinë ndaj organizatave apo individëve të cilët cenojnë sigurinë e mbrojtjes së Kosovës.

Neni 4 i projektligjit mbështet autoritetet e Ministrisë së Mbrojtjes dhe FSK-së në kryerjen e misionit të tyre kushtetues dhe ligjor me inteligjencë, kundërinteligjencë dhe siguri.

Sa u përket parimeve, veprimtaria e Agjencisë realizohet në bazë të ligjshmërisë, respektimit të të drejtave themelore të njeriut; pavarësi, si dhe ruajtje të informacionit të klasifikuar.

Sipas projektligjit, Agjencia u nënshtrohet kontrollit civil demokratik dhe kontrollit të Kuvendit përmes komisionit përkatës mbikëqyrës.

Detyrat që i përshkruhen kësaj agjencie janë: grumbullimi, analizimi, përpunimi dhe vlerësimi i informacioneve për ushtritë dhe sistemet mbrojtëse të vendeve të tjera. Po ashtu, do të merret me presionet e jashtme të cilat mund të ndikojnë ose rrezikojnë sigurinë e mbrojtjes dhe për aktivitetet ndërkombëtare të drejtuara kundër sigurisë së Kosovës. Kjo agjenci e bën pastërtinë e figurës së personelit të Ministrisë së Mbrojtjes, si dhe të kandidatëve që aplikojnë për punësim në këto institucione.

Aty definohet edhe bashkëpunimi me shërbimet e huaja të sigurisë, inteligjencës dhe shërbimet e tjera përkatëse përmes shkëmbimit të informacionit, pajisjeve, përmes kryerjes së përbashkët të aktiviteteve dhe edukimit të punonjësve.

Ministri i Mbrojtjes është autoriteti më i lartë përgjegjës për veprimtarinë e AMIS-it dhe raporton para kryeministrit për drejtimin dhe zbatimin e politikave shtetërore. Po ashtu, kjo agjenci miraton kërkesat strategjike vjetore për inteligjencë; informon Kuvendin, presidentin e Republikës dhe kryeministrin për aktivitetin e AMIS-it; si dhe raporton te Komisioni Parlamentar sipas kërkesës.

Neni 16 u referohet burimeve dhe grumbullimit të informacionit. Agjencia mund të përdorë dhe shfrytëzon për grumbullim informacioni, burime njerëzore, burime sinjalore, burime të hapura, burime hartografike dhe fotografike. Në kryerjen e detyrave dhe përgjegjësive të veta, Agjencia mund të mbledhë informacion, duke fshehur arsyet për mbledhjen e tij për shkak të natyrës sekrete, nëpërmjet: “2.1. krijimit të kontakteve të fshehta me individë person fizik brenda dhe jashtë vendi; 2.2. bashkëpunimit me individë me vullnetin e tyre të lirë; 2.3. krijimit dhe përdorimit të sistemit të informacionit për avancimin e mbledhjes së inteligjencës”.

Agjencia mund ta zbatojë masën e fshehjes së pronësisë së sendeve dhe personave juridikë, masën e fshehjes së identitetit të vërtetë të punonjësve të tyre dhe personave të tjerë, të fshehë qëllimin e mbledhjes së të dhënave dhe kur është e nevojshme të përdorë shërbime sekrete të personave juridikë dhe individëve me kompensim.

Edhe Arbëri 23 nën 2024 Shteti me listë sekrete të teknologjive që cenojnë sigurinë kibernetike

Por përgjimi në vende jopublike, apo ku palët mund të presin me arsye të kenë privatësi, përgjimi i telekomunikacioneve, si dhe hyrja në pronë pa pajtimin e pronarit apo banuesit të përkohshëm- mund të bëhet vetëm në rastet kur ka autorizim paraprak nga një gjyqtar i Gjykatës Supreme që do të jepet vetëm pas shqyrtimit të kërkesës me shkrim.

Në kuadër të ndarjeve buxhetore, deri në 20 për qind e buxhetit do të ndahet për Fondin Special Operativ (FSO) me vendim të kryeministrit pas propozimit nga ministri i Mbrojtjes.

Aty përcaktohen edhe kriteret e pranimit për aplikantë në konkursin e jashtëm që krahas atyre bazike, kandidati duhet të kalojë nivelin e verifikimit dhe pastërtisë së figurës.

Punonjësi i Agjencisë përveç pagës, shtesës në pagë, ka të drejtë edhe në shtesa të tjera, për shkak të natyrës së veçantë të punës dhe vështirësive të shërbimit. Punonjësit e kësaj agjencie do të trajnohen dhe certifikohen për t’u pajisur me armatim personal. Ata do të jenë të autorizuar t’i përdorin forcën, armët e zjarrit, mjetet dhe pajisjet që i ka në përdorim, me qëllim të përmbushjes së autorizimeve dhe detyrave të dhëna.

Edhe Arbëri 4 qer 2024 Synohet rregullimi i rekrutimit dhe fuqizimi i mbikëqyrjes civile mbi FSK-në

Ndërkaq neni 33 parasheh edhe kompensim të veçantë për familjen e punonjësit të Agjencisë, që humb jetën në detyrë ose për shkak të saj.

Drafti, i cili duhet të kalojë në konsultim publik nuk u ka shkuar ende deputetëve të Kuvendit. Por anëtarë të Komisionit për Çështjet e Sigurisë dhe Mbrojtjes kanë thënë se janë njoftuar për projektligjin nga ana e ministrit.

“Na kanë njoftuar se janë në përgatitje të Agjencisë, që është e kualifikuar për transicionin e FSK-së, por si draft nuk është sjellë ende në Komision. Pra, ende formalisht nuk është ndërmarrë asgjë, nuk ka kaluar në procedurë formale”, ka thënë anëtari i Komisionit, Hisen Berisha (PDK). “Është punë që po e bën Agjencia. Por nuk është dërguar në Komision për shikim, vlerësim, analizë në Komision. Me aq sa kam parë nga ky takim, kam vërejtje në aspektin teknik sa i përket përmbajtjes, por jo sa u përket strukturës, misionit dhe detyrave të Agjencisë. Por ato do t’i japim me shkrim kur të vijë drafti në Komision”. Një agjenci të ngjashme e ka edhe Shqipëria.