5 perditesime
21:49

Radakoviq: Vetëm 30% e serbëve të larguar nga institucionet nuk duan të kthehen

Dushan Radakoviq, drejtor ekzekutiv i Qendrës Avokuese për Kulturë Demokratike, tha se mendon që vetëm 30% të serbëve që janë larguar nga institucionet nuk duan të kthehen.

“Që ata duhet të kthehen, pra mendimi im është se shifra reale është që 30% e personave që janë larguar nga institucioni nuk duan të kthehen, së pari mendoj që gjyqtarët, prokurorët dhe stafi administrativ më i vjetër duhet të vazhdojnë, mendoj që më të rinjtë ata janë gati të kthehen, mendoj se është mirë për procesin që gjyqtarët e rinj po përmirësohen”, tha Radakoviq, në “Tempus” të KTV-së.

Ai tha se do të jetë i lehtë kthimi i serbëve në institucione, përjashtimisht kryetares së Gjykatës, Ljiljana Stevanoviq dhe udhëheqësi i divizionit të Apelit, Nikola Kabashiq.

“Përveç dy rasteve që tani janë të njohura për z. Kabashiq dhe znj. Ljiljana Stevanoviq, fakti i vërtetë për rastin është se ndoshta jo të gjithë do të kthehen në institucione, ka njerëz që tashmë janë në pension që prej një viti e tre muaj, ka nga ata qe janë në pension që dy muaj ose edhe në prag të pensionit, po ashtu ka njerëz që nuk i duan vendimet e tyre politike”, tha Radakoviq.

Ai tha se e rëndësishme është që vendi të ketë gjyqtarë cilësorë, kurse shtoi se gjyqtarët e integruar janë njerëz me integritet dhe njohuri.

“Pra, një fakt që duhet të themi që në fillim është se gjyqtarët që janë të integruar janë njerëz definitivisht me integritet dhe me njohuri, ka njerëz që kanë pasur 15 e më shumë vite shërbim”, tha Radakoviq, duke shtuar se disa prej tyre tashmë janë pensionuar.

Sipas tij, institucionet amerikane kanë rol në vendimin e KGJK-së për të mbajtur pezull dorëheqjet e serbëve.

“Po kthehem sërish, e mbështes plotësisht vendimin e Këshillit Gjyqësor, a ka dhënë dikush këshilla për ta bërë, mendimi im personal është se institucionet amerikane luajtën një rol të vogël në të gjitha këto procese, tani ndoshta e kam gabim. Mendoj se është një shembull pozitiv dhe duhet të vazhdohet kështu, sepse besoj se do të jetë shumë më e lehtë për ata që janë larguar nga institucionet të kthehen”, tha Radakoviq.

Ai ka thënë se problemi më i madh qëndron në përkthimin e lëndëve gjyqësore, pasi që sipas tij, lëndët e serbëve të cilat u jepen gjyqtarëve apo prokurorëve shqiptarë të cilët nuk e dinë gjuhën serbe marrin kohë për përkthim.

“Ajo që ne propozuam, që e shohim si problem të madh, ishte se ne shpesh i kthehemi atij përkthimi përsëri me atë temë ose asaj çështje, sido që të quhej, sepse më vonë përmes këtij programi, dy palët që janë të komunitetit serb, lëndët e tyre i jepen shqiptarit, i cili nuk di asnjë fjalë serbisht, kështu që humbet shumë kohë për përkthimin e saj dhe lënda vonohet”, tha ai gjatë emisionit.

Radakoviq, thotë se organizata e tij është marrë vazhdimisht me këtë çështje, në mënyrë që të zgjidhet problemi i përkthimeve të lëndëve.

“Do të ishte shumë më efikase të zgjidheshin çështjet nëse do të kishte më shumë përkthyes, dhe buxheti kërkon vazhdimisht një numër më të madh”, tha ai.


Shala: BE-ja t’u bëjë thirrje gjyqtarëve dhe prokurorëve serbë të kthehen në sistemin e drejtësisë

Gzim Shala, hulumtues i lartë në Institutin e Kosovës për Drejtësi (IKD), në emisionin “Tempus” në KTV, tha se Bashkimi Evropian duhet t’iu bëjë thirrje gjyqtarëve dhe prokurorëve serbë t’i tërheqin dorëheqjet dhe të kthehen në sistemin e drejtësisë.

Ai tha se është pozitive që Këshilli Gjyqësor dhe Këshilli Prokurorial, i kanë lënë pezull dorëheqjet e stafit serb nga sistemi i drejtësisë.

“Fatmirësisht, Këshilli Gjyqësor dhe Këshilli Prokurorial, e kemi thënë që nga fillimi, e ka lënë të hapur këtë mundësi, duke e pezulluar vendimmarrjen përkitazi me dorëheqjet e gjyqtarëve dhe prokurorëve serbë dhe fatmirësisht, ajo çfarë kërkohet në këtë rast, është lehtësisht e implementueshme, për shkak se thjesht konsiderohen që i kanë tërhequr dorëheqjet e tyre në Këshillin Gjyqësor të Kosovës dhe Këshillin Prokurorial të Kosovës dhe ata më pastaj fillojnë punën, futen edhe në listën e pagave dhe është gjithçka normale”, tha Shala.

Sipas tij, kjo është rruga ligjore që e kanë lënë të hapur KGJK-ja dhe KPK-ja.

“Ajo çka besoj që është shumë e rëndësishme, po e ritheksoj është që sa më pak të ketë përfshirje politike në sistemin e drejtësisë, vendime politike, thirrje politike, etj; mirëpo përderisa gjyqtarët dhe prokurorët janë të integruar në sistemin e drejtësisë përmes një marrëveshje ndërkombëtare që është ndërmjetësuar nga ana Bashkimit Evropian, definitivisht Bashkimi Evropian duhet t’iu bëjë thirrje këtyre gjyqtarëve dhe prokurorëve që të kthehen në sistemin e drejtësisë dhe të tërheqin dorëheqjet e tyre dhe thjesht të vazhdojnë punën e tyre në kuadër të këtyre institucioneve”, tha Shala.

Image
21:25

Shala: Nëse KGJK-ja do t’i miratonte dorëheqjet e gjyqtarëve dhe prokurorëve serbë, kthimi i tyre do të ishte problematik

Gzim Shala, hulumtues i lartë në Institutin e Kosovës për Drejtësi (IKD), në emisionin “Tempus” në KTV, tha se nëse Këshilli Gjyqësor i Kosovës (KGJK) do t’i miratonte dorëheqjet e gjyqtarëve dhe prokurorëve serbë nga sistemi i drejtësisë, do të ishte problematike mënyra e kthimit të tyre.

“Sikur Këshilli Gjyqësor t’i kishte miratuar këto dorëheqje, ish kanë jashtëzakonisht problematike mënyra se si të kthehen këta gjyqtarë dhe prokurorë në sistemin e drejtësisë, për shkak se ose do duhej marrëveshje e re-proces i ri, ose do duhej proces i ri rekrutimi që ne e dimë sa i komplikuar është si proces”, tha Shala.

Sipas tij, në fund të fundit do të cenohej qasja e qytetarëve në drejtësi.

“Mirëpo, sa i përket masave disiplinore që i ka shqiptuar, definitivisht që është adekuate për shkak se nëse shohim veprime të tilla të cilat kanë ndodh nga akterë të cilët janë shkarkuar, i bie që edhe nëse kthehen të njëjtit, qytetarët nuk e kanë atë besimin se ata iu nënshtrohen vetëm ligjeve të Republikës së Kosovës dhe janë të përshtatshëm për të vënë drejtësi”, tha Shala.

Ai theksoi se është shumë e rëndësishme që edhe ndërmjetësuesi i marrëveshjes për drejtësi, Bashkimi Evropian t’i kërkojë gjyqtarëve dhe prokurorëve të kthehen në sistemin e drejtësisë.

Ai tha se pasojat shihen në periudhën pasuese, për kohën sa nuk ka funksionuar drejtësia në veri.


Anëtari i KGJK-së: Integrimi i serbëve në sistemin e drejtësisë ka ndodhur në tërësi

Fahret Vellija, anëtar i Këshillit Gjyqësor të Kosovës (KGJK), në emisionin “Tempus” në KTV tha se integrimi i serbëve në veri në sistemin e drejtësisë kishte ndodhur në tërësi.

“Nga momenti i integrimit (të serbëve në sistemin e drejtësisë), mund ta themi që integrimi ka ndodhur në tërësi, të gjithë gjyqtarët dhe i gjithë stafi administrativ kanë dhënë kontributin e tyre në sistemin e drejtësisë. Domethënë, të gjithë ata gjyqtarë kanë marrë pjesë fillimisht në të gjitha komisionet e krijuara nga ana e Këshillit Gjyqësor të Kosovës, kanë marrë pjesë edhe në rekrutim të gjyqtarëve, rekrutim të pozitave tjera për nevojat e KGJK. Të gjitha lëndët që i kanë pasur në punë i kanë përfunduar, në kuptimin se nuk ka pas ankesa pse kjo lëndë ose ajo lëndë”, tha Vellija.

Ai potencoi se të njëjtit kanë marrë pjesë edhe në organizimet tjera, në Akademinë e Drejtësisë dhe nëpër trupa gjykues.

“Nga momenti i integrimit nuk ka ndodhur asnjë rast kur kemi që ndonjë nga qytetarët e asaj ane ka kërkuar përjashtimin e gjyqtarit shqiptar që i është caktuar lënda”, tha Vellija, duke shtuar se edhe qytetarët kanë filluar të besojnë se integrimi ka ndodhur në praktikë.

Ai tha se është interesant që edhe gjatë procesit të rekrutimit ka pasur qytetarë që kanë aplikuar për t’iu bashkuar institucioneve të drejtësisë.

“Kur ka ndodhur integrimi i këtyre qytetarëve, ka ndodhur në tërësi”, shtoi Vellija, duke shtuar se nëse ndodh kjo shkëputje, është shumë problematike rikthimi, në shumë aspekte.

“Për momentin në Gjykatën Supreme nuk ka asnjë gjyqtar nga minoritetet tjera, as në Gjykatën e Apelit, KGJK nuk ka faj”, tha Vellija, i cili tha se faji për këtë gjë nuk është i KGJK-së, por përmendi mungesën e kuadrove.

Sipas tij, në konkursin e fundit nuk kishte asnjë aplikues të komuniteteve tjera.

“Në mbledhjen e kaluar, Këshilli Gjyqësor ka marrë një vendim, përmes së cilit do të shikojmë mundësinë e konkurseve të veçanta për futjen në sistem të minoriteteve tjera, të komuniteteve tjera që nuk i përkasin atij serb. Kemi një disbalanc të madh, për shkak se nuk janë të përfshira në sistem pa fajin e Këshillit, ndoshta mungojnë edhe kuadrot, meqenëse nuk është punuar në këtë drejtim me vite të tëra”, tha Vellija.

Image
21:17

Zekaj: E çuditshme heshtja e faktorit ndërkombëtar përballë procesit të dorëheqjes së serbëve

Avokati Yll Zekaj tha se procesi i dorëheqjes së serbëve nga sistemi i drejtësisë ka kaluar në heshtje nga ndërkombëtarët, gjë të cilën e ka vlerësuar të çuditshme.

“Një proces, për të cilin faktori ndërkombëtar investoi aq shumë, diku 10 vjet, Brukseli investoi shumë, SHBA-të, tanimë të lejohet të kalohet në heshtje dhe të pranohet një realitet i tillë, pa një përpjekje maksimale të këtij faktori, për ta ndaluar një qasje të tillë të Serbisë për të ndikuar në gjyqtarët dhe prokurorët e asaj pjese. Nuk kemi një reagim as nga Brukseli, por ka kaluar në heshtje edhe nga dy negociatorët e këtij procesi siç janë zotëri Lajçak dhe Borrell”, tha Zekaj në “Tempus”.

Avokati tha se ka shumë indikacione që ato dorëheqje nuk kanë qenë vullnetare.

“Kjo të jep të kuptosh pse nuk dhanë dorëheqje gjyqtarët në pjesët tjera të Kosovës, ku sundimi i ligjit, siguria e tyre, është më e lartë. Kemi pa raste kur në veri të Mitrovicës kemi pas sulme qoftë drejtpërdrejt ndaj këtyre gjyqtarëve apo familjarëve të tyre, qoftë me kallje të veturave e me forma të ndryshme të veprimeve, që ndoshta ka qenë determinuese që ky komunitet i gjyqtarëve dhe prokurorëve t’i lëshojnë vendet e punës”, tha Zekaj.

Sipas tij, për këtë KGJK duhet që të jetë i kujdesshëm sepse nuk është një vullnet i lirë i tyre dhe mund të ketë rrezik potencial që nesër të kemi situatë të ngjashme me avokatët.

“Nëse në këtë mënyrë ju lejohet gjyqtarëve me një dorëheqje aprovohet e njëjta dhe një skenar i shtetit serb aplikohet kaq lehtë në Kosovë, atëherë do ta kemi një rrezik potencial që nesër do të kemi një situatë të njëjtë me avokatët. Edhe avokatët e pjesës veriore, nesër mund të kërcënohen në mënyra të tilla dhe qytetarët serbë të asaj pjese të mos marrin shërbim nga avokatët e komunitetit të tyre”, tha tutje Zekaj.

Andaj, KGJK dhe KPK, sipas tij, se duhet të jenë të kujdesshëm që të mos lejojnë që përmes një veprimi politik, të shkatërrohet sistemi gjyqësor i integruar në veri.

“Kjo po tregon që politika është e pashmangshme në sistemin gjyqësor, sidomos te ndikimi që e ka vetë Serbia, që e shtrin edhe ndikimin faktik politik në veri”, tha Zekaj.


Zekaj: Qeveria të bëjë përpjekje për shtimin e kuadrove nga komunitetet në sistemin e drejtësisë

Avokati Yll Zekaj në emisionin “Tempus” në KTV, tha se Qeveria e Republikës së Kosovës - Ministria e Drejtësisë duhet të bëjë përpjekje për shtimin e kuadrove nga komuniteti serb dhe komunitetet tjera.

“Besoj që Këshilli Gjyqësor duhet të veprojë në dy drejtime, përveç që të pres për një vendim politik për t’u kthyer këta gjyqtarë që janë në dorëheqje, duhet gjithsesi t’i rrisë përpjekjet e tyre për t’i plotësuar vendet vakante me pjesëtarë të të gjitha komuniteteve si gjyqtarë dhe Këshilli Prokurorial me prokurorë, megjithatë duhet të bëhet përpjekje edhe nga Qeveria e Republikës së Kosovës, Ministria e Drejtësisë që të kemi më shumë kuadro nga komuniteti serb dhe komunitetet tjera, për një situatë të tillë dhe për shkak se e tha edhe Dushani më herët, e kemi një numër të vogël të komunitetit serb dhe komuniteteve tjera që janë me jurisprudencë, që është kusht formal që të aplikojnë për gjyqtarë, prokurorë dhe avokatë”, tha Zekaj.

Sipas tij, në këtë mënyrë vijmë në një situatë kur nuk kemi më ku të marrim resurse profesionale për t’i angazhuar në sistemin e drejtësisë.

“Kjo duhet të jetë një alarm për Qeverinë që të ketë një përkushtim më të madh rreth asaj për krijimin e kuadrove për të ardhmen”, shtoi Zekaj.

21:11

Radakoviq: Presim që në prill ose maj të arrihet marrëveshje për kthimin e serbëve në institucione

Dushan Radakoviq, drejtor ekzekutiv i Qendrës Avokuese për Kulturë Demokratike, në emisionin “Tempus” në KTV tha se pret që në prill ose maj të arrihet një marrëveshje politike për kthimin e serbëve në institucionet nga të cilat janë larguar.

“Sinqerisht, pres në këtë vit, në muajin prill – maj, marrëveshje serioze politike dhe se një nga faktet kryesore do të jetë kthimi i njerëzve në institucione. Unë personalisht mendoj se kthimi i gjyqtarëve dhe prokurorëve do të jetë më i lehtë, përveç se në rastin e Kabashiq (Nikola) dhe Ljiljana Stevanoviq, por mendoj se pjesa tjetër e gjyqtarëve dhe prokurorëve dhe personelit administrativ do të jetë më e lehtë të kthehen në punë në krahasim me policinë, sepse ka një vendim politik pak më të vështirë, si dhe çfarë do të ndodhë, a mund të kthehen apo nuk mund të kthehen”, tha Radakoviq.

Ai tha se me kthimin e serbëve në institucione do të përfitonte jo vetëm komuniteti serb në veri, por edhe sistemi gjyqësor i Kosovës.

“Por mendoj se do të ishte një gjë pozitive nëse ata kthehen në institucione, sepse do të përfitonte jo vetëm komuniteti serb në veri, por sistemi gjyqësor i Kosovës në përgjithësi, të funksionojë sa më mirë, të zgjidhë problemet e mbetura, për të reduktuar diferencën e mbetur, në mënyrë që njerëzit të kenë më shumë besim te institucionet”, tha Radakoviq.

Sipas tij, është e nevojshme që serbët të kthehen në institucione për ta rikthyer besimin e qytetarëve në institucione.

“Por, mendoj se është e nevojshme që serbët të kthehen në institucione si në gjyqësor, në polici dhe në komunë, për të rikthyer atë jetë dhe atë besim, sepse mendoj se dëmi më i madh se në atë mënyrë u thye dhe u trondit besimi ndërmjet serbëve, shqiptarëve, mes komuniteteve”, tha ai.

Radakoviq tha se e mbështet KGJK-në për mosaprovimin e dorëheqjeve të serbëve.

“Mendoj se me atë gjest dhe mbi të gjitha Këshillin Gjyqësor, të cilin e mbështes plotësisht lidhur më vendimin për të mos i shkarkuar, sepse nëse i shkarkojnë, fjalë për fjalë do të kemi tmerrin, që për gjashtë vitet e ardhshme nuk do të mund të prodhojmë një gjyqtar të vetëm të nacionalitetit serb, i cili nesër do të mund të trashëgojë ato pozita që janë në veri të Mitrovicës”, tha Radakoviq.

Ai tha se Gjykata në Mitrovicë po vazhdon punën pas largimit të stafit serb, por me vështirësi dhe me kapacitet të reduktuar. Kurse, përmendi edhe problemin e numrit të vogël të prokurorëve.

21:06

KGJK: Serbët e dorëhequr nuk vazhdojnë të paguhen

Fahret Vellija, anëtar i Këshillit Gjyqësor të Kosovës (KGJK), ka thënë se serbët dhe stafi administrativ i dorëhequr nga institucionet e drejtësisë, që nga momenti i dorëheqjes nuk vazhdojnë të marrin më paga nga buxheti i Kosovës.

“Në momentin që e kemi mbajtur mbledhjen e jashtëzakonshme të Këshillit Gjyqësor të Kosovës, Këshilli ka marrë vendim që të gjithë gjyqtarët e dorëhequr, por edhe të gjithë ata brenda administratës gjyqësore të cilët nuk dalin në punë nuk paguhen. Andaj, nga momenti i dorëhequr i tyre, asnjë gjyqtar i dorëhequr dhe asnjë staf administrativ, i cili punon në këto gjykata nuk paguhet nga ana e buxhetit të Kosovës”, tha Vellija në emisionin “Tempus” në KTV.

Ai ka thënë se kanë marrë disa hapa pas dorëheqjeve të tyre, siç ishte transferimi i gjykatësve nga gjykatat e tjera në Mitrovicë.

“Me marrjen vesh për dorëheqjen e tyre, kemi marrë disa hapa konkret, ashtu që fillimisht kemi bë transferin e disa gjyqtarëve nga dega e Vushtrrisë i kemi kaluar në Mitrovicë, e kemi kaluar edhe një gjyqtar nga dega e Istogut dhe kështu jemi munduar që ta mbyllim këtë vakum të krijuar”, tha Vellija.

Lidhur me kapacitetin, ai tha se nëse analizohen statistikat, brenda vitit 2022 nga 6 mijë e 624 lëndë të pranuara në gjykatë, janë zgjidhur në 4 mijë e 930 lëndë.

“Pa gjyqtarë serbë dhe stafin e dorëhequr, në vitin 2023 nga 6 mijë e 410 lëndë që i kemi pranuar, janë zgjidhur 5 mijë e 826 lëndë, që do të thotë sa i përket efikasitetit ne nuk kemi ngecur, ka vazhduar të funksionojë gjykata ashtu siç është më së miri”, u shpreh Vellija.

Problem sipas tij është edhe shtyrja e seancave, teksa përmendi mungesën e prokurorëve në atë pjesë dhe mospjesëmarrjen e tyre në seanca gjyqësore.

“Gjatë kësaj kohe ne kemi në vazhdim raste të paraqitura, të cilat vijnë vetë nga popullata serbe në gjykatë”, shtoi ai duke përmendur se janë rreth 182 raste të paraqitura nga qytetarët serb në gjykata.

Vellija tha se janë punësuar disa persona në pozitat që kanë mbetur vakum derisa të vendoset për serbët e dorëhequr nga institucionet e drejtësisë.

20:52

Vellija: Dalja e serbëve nga institucionet e drejtësisë, çështje politike

Fahret Vellija, anëtar i Këshillit Gjyqësor të Kosovës (KGJK), në emisionin “Tempus” në KTV tha se dorëheqja e serbëve nga institucionet e drejtësisë është çështje krejtësisht politike.

“Siç e dini, gjyqësori nuk ka bërë asnjë veprim që të vijë deri te dalja e serbëve nga institucionet e drejtësisë, por është një çështje krejtësisht politike. Ajo që ishte për neve e papritur, ne i kemi ndërmarrë masat menjëherë”, tha Vellija.

Ai theksoi se kishin zhvilluar takim të jashtëzakonshëm si Këshill, për të parë se cilat veprime konkrete duhet t’i ndërmarrë KGJK-ja lidhur me situatën.

“Neve na janë ofruar dorëheqjet e gjyqtarëve, respektivisht 25 gjyqtarëve dhe 119 të punësuarve tjerë në administratë. Ajo çka vlen të theksohet edhe për publikun është që dorëheqjet kanë ardhur vetëm nga pjesa e Mitrovicës, jo edhe nga pjesa tjetër e Kosovës”, shtoi Vellija.

Ai tha se dorëheqjet e serbëve janë analizuar nga tri perspektiva: e para nëse gjatë dorëheqjeve ka pasur ndonjë shkelje disiplinore nga gjyqtarët, ku përmendi shkarkimin e një anëtari të Këshillit dhe kryetares së Gjykatës, Ljiljana Stevanoviq.

Këndvështrimi i dytë tha se ishte nëse dorëheqjet kanë ardhur si pasojë e ndonjë presionin politik dhe i treti- çështja nëse dorëheqjet nuk kanë ardhur nga vullneti i tyre dhe të ruhet një derë e hapur për kthimin e tyre.

“Ne e kemi marrë një vendim dhe më tutje jemi duke e analizuar pjesën se çka më tutje. Ne presim dhe i bëjmë thirrje të kthehen në institucionet tona meqenëse mund të themi se nëse flasim për integrim të serbëve brenda institucioneve të Kosovës, mendoj që storia e suksesit është storia e gjyqësorit”, shtoi ai.

Vellija tha se janë duke analizuar se cilat do jenë veprimet konkrete nëse serbët nuk kthehen brenda institucioneve.