Teleskopi i fuqishëm i ri i NASA-s është nisur në hapësirë nga platforma e lëshimit në Florida, me një mision për t’i eksploruar energjinë e errët, vrimat e zeza dhe mistere të tjera të Universit, raporton "BBC".
Teleskopi “Nancy Grace Roman” do të kapë pamje panoramike të gjera të hapësirës, me një fushë shikimi të paktën 100 herë më të madhe se teleskopi i famshëm hapësinor Hubble.
Misioni fillon me një udhëtim 100-ditor drejt një pozicioni vëzhgimi rreth një milion milje larg Tokës, ku teleskopi më pas do të fillojë të hartojë planetët jashtë sistemit tonë diellor, të njohur si ekzoplanete.
“Roman do ta ndryshojë mënyrën se si e shikojmë universin”, tha administratorja e NASA-s, Nicky Fox. “Ai do të zbulojë dhjetëra mijëra, ndoshta edhe 100,000 ekzoplanete të reja”.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, u lidh me konferencën për shtyp të NASA-s të dielën në mëngjes për t’i uruar shkencëtarët që punojnë në këtë projekt.
“Ju jeni më të mirët në hapësirë dhe ne kemi vendin më të mirë kudo në botë. Pra, le ta vazhdojmë të gjithë këtë. Ju jeni një pjesë e madhe e saj”, tha Trump.
Teleskopi është emëruar sipas fizikantes Nancy Grace Roman, e cila ishte astronomja e parë kryesore e NASA-s në vitet ‘60 dhe ekzekutivja e parë.
Gjatë karrierës së saj, ajo luajti një rol të rëndësishëm në sigurimin e miratimit nga Kongresi i SHBA-së për paraardhësin e teleskopit që mban emrin e saj, teleskopin hapësinor Hubble, dhe më vonë tha se zbulimi më interesant i tij ishte energjia e errët.
Teleskopi i ri Nancy Grace Roman pritet në mënyrë të ngjashme të revolucionarizojë të kuptuarit tonë për Universin, përfshirë përmes hetimit të energjisë së errët. Ai ka një jetëgjatësi fillestare prej pesë vjetësh, me synimin për të funksionuar për 10 vjet.
NASA thotë se “vëzhgimet e tij të qarta dhe gjithëpërfshirëse do t’i ndihmojnë shkencëtarët të hetojnë energjinë e errët dhe materien e errët, të zbulojnë dhe karakterizojnë ekzoplanetet, të hartojnë miliarda galaktika, të studiojnë vrimat e zeza dhe të eksplorojnë objekte nga sistemi ynë diellor deri në skajin e Universit të vëzhgueshëm”.
Origjina e materies së errët dhe energjisë së errët mbetet e panjohur, por besohet se ato përbëjnë rreth 95% të Universit.
Materia e errët, e cila është e padukshme, vepron si një lloj ngjitësi gravitacional, ndërsa energjia e errët besohet të jetë një forcë zmbrapsëse që nxit zgjerimin e Universit.
Agjencia hapësinore amerikane e lëshoi me sukses teleskopin të dielën në mëngjes nga Qendra Hapësinore Kennedy në Florida.
Rreth 30 minuta pas lëshimit, Roman u nda nga raketa e SpaceX dhe tani po udhëton drejt pikës së tij të orbitimit, rreth një milion milje larg.
Teleskopi hapësinor James Webb i NASA-s, i lëshuar në vitin 2021, gjithashtu orbiton Diellin rreth një milion milje larg Tokës, por fusha e tij e shikimit nuk është aq e gjerë. Teleskopi hapësinor Hubble i NASA-s, i lëshuar në vitin 1990, orbiton rreth 300 milje mbi sipërfaqen e Tokës.