Kulturë

Këndi arkivor i Shqipërisë në Kosovë ofron qasje në dhjetë milionë dokumente

Komuniteti i studiuesve të historisë nuk do t’i ketë më pengesë kilometrat gjeografike që ndajnë qendrat shqiptare. I gjithë fondi milionësh i dokumentacionit në arkivat e Tiranës – që kronikon historinë shqiptare – do të jetë i qasshëm në mënyrë online për të interesuarit.

Duke vijuar një projekt të mëhershëm të Drejtorisë së Përgjithshme të Arkivave (DPA), ky institucion të hënën ka hapur një kënd arkivor në Agjencinë Shtetërore të Arkivave të Kosovës.

Si rezultat i bashkëpunimit të institucioneve më të mëdha arkivore në dy shtetet shqiptare, këndi i DPA-së do të bëjë të mundur shfletimin e dokumenteve pa shkuar domosdoshmërisht në Tiranë.

Në paraqitjen para mediave, kryeshefi ekzekutiv i Agjencisë Shtetërore të Arkivave të Kosovës, Bedri Zyberaj, ka thënë se hapja e këtij këndi arkivor është unifikim i shërbimeve të të dy arkivave.

“Hulumtuesit nga Kosova, nga sot e tutje, do të kenë të njëjtën mundësi për të bërë hulumtim, për të marrë dokumentet që i konsiderojnë me interes, sikur të ishin tamam në mjediset e Arkivit në Tiranë”, ka thënë Zyberaj.

Ai, po ashtu, ka vlerësuar se hapja e këtij këndi arkivor është një “grishje” për hulumtuesit për t’iu drejtuar dokumentacionit arkivor e për t’i ofruar opinionit shumëçka që vazhdon të jetë e panjohur.

“Ky është moment i rëndësishëm dhe në unison me misionin e arkivave. Studiuesit do t’i shfrytëzojnë këto lehtësira për të mirën e përgjithshme të ndriçimit të historisë sonë”, ka shtuar Zyberaj.

Në anën tjetër, kreu i Drejtorisë së Përgjithshme të Arkivave në Shqipëri, Ardit Bido, e ka vlerësuar hapjen e këndit arkivor si një model që duhet ta ndjekin të gjitha institucionet serioze.

“Çdo studiues nga Kosova nuk ka nevojë të vijë më në Tiranë, sepse me të njëjtën procedurë e logjikë ia del ta studiojë nga Prishtina dokumentacionin që ndodhet në Arkivin Qendror”, ka thënë Bido.

Tutje, ai ka shtuar se DPA-ja tashmë është institucioni tjetër i Republikës së Shqipërisë që, krahas ambasadës, ka prani fizike në Prishtinë.

“Ne duhet ta zhvillojmë jo vetëm lëmin e historiografisë, por edhe politikat zhvillimore duke u nisur nga përvojat më të mira historike”, ka thënë Bido.

Në vazhdim, dy krerët e institucioneve arkivore u zotuan se në të ardhmen synojnë të hapin kënde të tilla arkivore edhe në qytetet e tjera në Kosovë, si në Mitrovicë, Ferizaj, Prizren, e të tjera.

“E kemi nisur këtë projekt me Gjirokastrën, Shkupin e tash edhe Prishtinën, por qëllimi është që të kemi njëqind salla studimi kudo ku frymon shqiptaria, madje edhe në komunat arbëreshe”, ka bërë të ditur Bido.

Kreu i DAP-it ka shpjeguar edhe procedurat teknike për studiuesit e interesuar. Kështu, ata mund të hyjnë në katalogun e Arkivave të Shtetit e të gjejnë dosjet që iu interesojnë, të regjistrohen në sistemin online e pastaj dokumentacioni do të nxirret nga vendi ku ruhet dhe do të skanohet.

Bido, po ashtu, ka shtuar se lënda arkivore po digjitalizohet në përputhje me interesimet e studiuesve.

“Para tre vjetësh, kur filluam digjitalizimin, kishim vetëm 800 mijë dokumente të digjitalizuara, kurse sot kemi 10 milionë sosh”, ka shtuar ai.

Ndryshe, Drejtoria e Përgjithshme e Arkivave është organi më i lartë i rrjetit arkivor kombëtar në Republikën e Shqipërisë. Ajo është institucion në varësi të kryeministrit. Si person juridik, ajo ka vulën dhe stemën e vet. Selia e DPA-së ndodhet në Tiranë

Kurse Agjencia Shtetërore e Arkivave të Kosovës është institucioni qendror arkivor në Kosovë. Në misionin e vet, të afishuar edhe në faqen zyrtare, thuhet se arkivi grumbullon, mbron, ruan, rregullon, përpunon, publikon, prezanton dhe jep në shfrytëzim lëndën arkivore për qëllime profesionale dhe shkencore.