Nën hijen e luftës me Iranin, kolonët izraelitë terrorizojnë komunitetet palestineze

Ndërsa lufta mes Izraelit, SHBA-së dhe Iranit po zhvillohet në rajon, shumë komunitete palestineze në Bregun Perëndimor përballen me një realitet tjetër në terren. Banorët thonë se sulmet e kolonëve izraelitë, kufizimet e lëvizjes dhe mungesa e ushqimit e ndihmës po e bëjnë jetën gjithnjë e më të vështirë. Sipas tyre, frika e përditshme nuk vjen nga raketat në qiell, por nga dhuna që ndodh pranë shtëpive të tyre

Qëkur Izraeli dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës filluan luftën kundër Iranit javën e kaluar, raketat hakmarrëse që synojnë Izraelin kanë kaluar shpesh mbi qiellin e Bregut Perëndimor të pushtuar.

Por, për palestinezët që jetojnë në fshatrat e vegjël ruralë të këtij rajoni, frika më e madhe nuk janë raketat iraniane apo sistemet izraelite që përpiqen t’i rrëzojnë ato. Ata thonë se kërcënimi më i madh janë kolonët izraelitë që ndodhen në tokë dhe i sulmojnë vazhdimisht.

Kështu ndodhi edhe kur copat e një rakete ranë rreth 20 metra pranë shtëpisë mbi 100-vjeçare të familjes Mosallam në fshatin Duma në veri të Bregut Perëndimor. Thabet, 24 vjeç, tha se kjo nuk e trembi shumë.

“Raketat janë në qiell, por kolonët izraelitë janë te dera jonë”, tha ai. “Ata dhe ushtria janë rreziku i vërtetë për ne. Ata janë ata që na frikësojnë tani”.

Ndërsa vendbanimet izraelite,  të ndërtuara në toka të pushtuara gjatë luftës së vitit 1967 dhe të konsideruara të paligjshme sipas së drejtës ndërkombëtare - kanë sirena alarmi dhe strehimore, fshatrat palestineze pranë tyre nuk kanë asnjë mbrojtje të tillë.

Sipas së drejtës ndërkombëtare, Izraeli si fuqi pushtuese duhet të mbrojë popullsinë që jeton në territoret e pushtuara. Por banorët palestinezë thonë se në realitet situata është ndryshe.
Që nga fillimi i luftës kundër Iranit, shumë komunitete palestineze në zonat rurale janë izoluar. Autoritetet izraelite kanë shpërndarë fletë-njoftime ku ndalohet lëvizja midis rajoneve të Bregut Perëndimor. Në to thuhet: “Terrorizmi dhe terroristët sjellin vetëm vdekje, shkatërrim dhe katastrofë”.
Ashtu si në periudhat e tensioneve të mëparshme, pas sulmeve të Hamas më 7 tetor 2023 në jug të Izraelit - ushtria izraelite ka mbyllur portat në hyrje të shumë fshatrave. Këtë herë janë vendosur edhe porta të reja për të ndaluar lëvizjen midis komuniteteve.

Në të njëjtën kohë, në disa grupe komunikimi të kolonëve izraelitë në internet janë shpërndarë mesazhe që nxisin dhunë. Një prej tyre thoshte:

“Mos e humbni këtë mundësi. Është koha të mundim armikun dhe ta dëbojmë nga vendi”.

Vrasje dhe mungesë ushqimi

Ditët e fundit janë raportuar shumë sulme nga kolonët. Të hënën më 2 mars, dy vëllezër palestinezë u vranë nga një grup kolonësh në fshatin Qaryut, rreth 4 kilometra nga Duma. Në video shihet se si ata qëllojnë me armë drejt shtëpive palestineze.

Disa komunitete beduine pranë zonës, përfshirë ato që u zhvendosën me forcë nga Khirbet Ein ar-Rashash pas ngjarjeve të tetorit 2023, thonë se kriza po përkeqësohet çdo ditë.

Muhammad, një banor 35-vjeçar që nuk pranoi të tregojë mbiemrin nga frika e hakmarrjes, tha: “Askush nuk lejohet të hyjë ose të dalë. Njerëzit nuk kanë ushqim dhe as ujë. Që kur filloi lufta me Iranin, askush nuk mund të shkojë te mjeku, në spital apo të blejë bukë”.

Mungesa të ngjashme po prekin edhe shumë fshatra të tjerë. Kufizimet e lëvizjes janë aq të forta sa edhe organizatat humanitare nuk arrijnë dot te banorët.

“Ushtria mbyll portën e fshatit dhe kolonët qëndrojnë aty”, tha Muhammad.
“Ata na kërcënojnë me armë, me shkopinj dhe me dhunë”.

Sipas tij, kolonët shpesh frikësojnë edhe fëmijët.

“Çdo ditë i trembin njerëzit. Thonë: ‘E ndaluar! Kthehuni në shtëpi! Nuk lejohet të dilni!’ Gjithçka është e ndaluar”.

“Si një shpërthim i pakontrolluar dhune”

Të dielën, një ditë pas luftës në Iran, sipas dëshmitarëve, disa kolonë hynë në komunitetin e Muhammadit dhe sulmuan një burrë 70-vjeçar. Kur disa banorë u përpoqën të mbroheshin, një nga kolonët qëlloi dy herë me armë në ajër.

Pas kësaj filloi një seri sulmesh që zgjati disa orë. Edhe pasi mbërritën ushtarët, dhuna vazhdoi. Kolonët goditën njerëz me shkelma, i rrahën dhe përdorën sprej piperi.

Një prej tyre zbrazte edhe rezervuarët e ujit të komunitetit.

Disa burra palestinezë pësuan plagë në kokë nga rrahjet. Në një rast, një kolon spërkati me sprej piperi një dhomë ku ishte strehuar një grua e moshuar me probleme zemre. U dëmtuan edhe makina dhe prona të tjera.

Yael Rosmarin, një aktiviste izraelite e re që ishte aty për të mbështetur palestinezët, tha se edhe ajo u spërkat me sprej piperi.

“Nuk i kam parë kurrë kolonët të sillen kështu”, tha ajo. Një tjetër aktivist izraelit, Yotam, tha: “Ishte si një shpërthim i pakontrolluar dhune”.

“Ushtarët qëndruan dhe shikonin”

Dëshmitarët thonë se kur erdhën ushtarët, ata nuk ndërhynë për të ndaluar sulmet. Video të publikuara duket se e mbështesin këtë pretendim.

Një aktiviste tjetër izraelite, Adele Shoko, tha se pa një ushtar që “po qëllonte drejtpërdrejt drejt palestinezëve”.

“Ushtria i mbronte kolonët, në mënyrë që ata të vazhdonin të sulmonin dhe të shkatërronin gjëra,” tha Muhammad.

Sipas dëshmitarëve, kolonët vazhduan të përdorin sprej piperi edhe kur ushtarët ishin aty.

“Ata më spërkatën disa herë në sy, mua, nënën time të moshuar, gratë e moshuara dhe edhe fëmijët”, tha ai.

Kolonët tentuan gjithashtu të merrnin dhitë e banorëve, por aktivistët e pranishëm i penguan.
Më vonë, ushtarët arrestuan katër persona, përfshirë një djalë 14-vjeçar dhe aktivisten Shoko. Sipas dëshmitarëve dhe videove, arrestimet u bënë pas udhëzimeve të një influenceri të krahut të djathtë izraelit, Benyahu Ben Shabbat.

Muhammad tha se një ushtar i tha: “Shko në Jordan. Kjo është tokë izraelite. Ushtria është këtu për të mbrojtur kolonët. Kjo është politika e qeverisë”.

Allegra Pacheco, drejtuese e organizatës West Bank Protection Consortium, tha se kjo është një situatë që përsëritet shpesh.

“Gjatë sulmeve, kur palestinezët përpiqen të mbrojnë familjet dhe pronën e tyre, zakonisht arrestohen ata, ndërsa kolonët jo,” tha ajo.

“Flemë duke folur për kolonët. Zgjohemi duke folur për kolonët”

Të hënën e 2 marsit, një komunitet beduin fqinj, i udhëhequr nga Bassam Aarara, 35 vjeç, përjetoi një sulm të ngjashëm. Komuniteti i tij përbëhet kryesisht nga gra dhe fëmijë. Ata janë terrorizuar vazhdimisht nga kolonët për tetë muaj rresht, që kur pranë tyre u ngrit një post i ri kolonësh. Kolonët kanë shkatërruar vazhdimisht tubacionet e ujit dhe linjat e energjisë elektrike të komunitetit.

Disa orë pas sulmit ndaj komunitetit të Muhamedit, kolonët sulmuan portën prej hekuri të komunitetit të Aararas. Ata përdorën automjete që, sipas banorëve, u janë dhënë posteve rurale nga qeveria e kryeministrit Benjamin Netanyahu. Kur porta u hap me forcë, ajo goditi në dorë një djalë 11-vjeçar dhe e plagosi.

Të nesërmen, kolonë adoleshentë u kthyen përsëri. Ata vodhën kamerat e sigurisë dhe televizorët. Kur banorët u afruan, kolonët i goditën palestinezët dhe aktivistët me shkopinj dhe i spërkatën me sprej piperi. Vëllait të Aararas i çanë kokën. Kur nipi i Mustafa Rizik u përpoq të filmonte ngjarjen, kolonët e sulmuan, i morën telefonin dhe u larguan me një mjet të tipit ATV.

“Ky sulm ishte ndryshe sepse rrahën fëmijët”, tha Aarara ndërsa banorët kujdeseshin për të plagosurit. “Ne kemi frikë për fëmijët. Ata gjithashtu na ndalën energjinë elektrike”.

Mes sulmeve të përditshme, Aarara përpiqet t’i qetësojë fëmijët kur dëgjojnë raketa që fluturojnë mbi ta. Ai u thotë se është “si bubullimë në shi”. Megjithatë, ai e pranon se kasollet prej llamarine ku jetojnë ofrojnë shumë pak mbrojtje.

“Ne flemë duke folur për kolonët. Dhe zgjohemi duke folur për kolonët”, thotë Aarara.
Pas sulmit të së hënës, ai mori vendimin e vështirë të evakuojë gratë dhe fëmijët nga komuniteti.
“Raketa? Ndoshta një në një milion mund të bjerë mbi ty”, tha Rizik, të cilin një kolon kishte tentuar ta godiste në kokë gjatë sulmit. “Por kolonët? Jo. Ata vijnë patjetër”.

“Një efekt domino” i zhvendosjes

Ndërsa lufta në rajon po zgjerohet, Pacheco shqetësohet për një valë të re dhune dhe zhvendosjesh të detyruara në Bregun Perëndimor.

“Shqetësimi im më i madh është që të arrijmë në një situatë të ngjashme me fillimin e luftës në Gaza”, paralajmëroi ai. “Në atë kohë Bregu Perëndimor nuk ishte në qendër të vëmendjes. Pikërisht atëherë kolonët izraelitë rritën dhunën dhe kjo çoi në zhvendosje masive”.

Që nga lufta e qershorit kundër Iranit, situata në terren është përkeqësuar ndjeshëm. Pas zhvendosjes së detyruar të të gjithë komunitetit të Ras Ein el-Auja, dhuna dhe dëbimet po ndodhin gradualisht në shumë zona të tjera të Bregut Perëndimor.

Komunitetet palestineze, edhe në Zonën B (ku kontrolli ndahet mes Izraelit dhe palestinezëve) dhe në Zonën A (nën administrimin e Autoritetit Palestinez), po përballen me sulme gjithnjë e më të shpeshta nga kolonët.

Sipas Zyrës së Kombeve të Bashkuara për Koordinimin e Çështjeve Humanitare, më shumë se 4.000 palestinezë janë zhvendosur me forcë nga mbi 80 komunitete që nga sulmet e 7 tetorit 2023.

“Sulmet e vazhdueshme ndaj familjeve dhe komuniteteve palestineze kërcënojnë sigurinë e tyre dhe dobësojnë qëndrueshmërinë e tyre,” shpjegoi Pacheco. “Në shumë raste, kur një komunitet largohet, krijohet një efekt domino, sepse komunitetet mbështeten tek njëra-tjetra për mbrojtje dhe ndihmë”.
Pas largimit nga Ein al-Rashash në tetor 2023, kur fshati i tij u spastrua etnikisht, Ra’id Zawahra, 22 vjeç, mbeti i vetmi banor në një kasolle të vogël prej llamarine mbi një kreshtë mali pranë Dumës, me pamje nga Lugina e Jordanit.

Fushat përreth janë të mbuluara me lule të egra. Nëpër to shihen sende të shpërndara nga shtëpitë palestineze të braktisura, të cilat janë plaçkitur nga kolonët. Peizazhi është njëkohësisht i bukur dhe i frikshëm. Në atë heshtje të rëndë shihen vetëm kolonë të armatosur që patrullojnë zonën.

Zawahra kishte dërguar gruan dhe foshnjën e tij në një vend më të sigurt. Ai vetë qëndroi dhe përballoi sulme të vazhdueshme me sprej piperi dhe bastisje gjatë natës nga kolonët që përpiqeshin t’ia shkatërronin shtëpinë.

“Ata vijnë natën me gurë. Mundohen të hyjnë në shtëpi. Thyejnë muret. Përpiqen të hapin derën”, tregoi ai.

Edhe pse rrallë flinte më shumë se tre orë rresht, Zawahra ishte i vendosur të qëndronte. Ai besonte se mund të rezistonte për aq kohë sa aktivistët izraelitë të solidaritetit qëndronin me të gjatë gjithë kohës.

Por pas dhunës së fundit masive nga kolonët, ushtria izraelite mori një vendim të papritur të martën në mbrëmje: shpalli zonat e mëdha kullotore rreth Dumës si zonë ushtarake të mbyllur.

Në teori, ndalimi vlente për të gjithë përveç ushtarëve dhe banorëve. Por në praktikë ai u zbatua vetëm ndaj aktivistëve izraelitë të solidaritetit, të cilët u detyruan të largohen nga zona.

Për Zawahran kjo do të thoshte se mbeti plotësisht i vetëm. Nga frika për jetën e tij, ai mori vendimin e dhimbshëm të largohej nga shtëpia atë natë.

Aktivistët raportuan se, menjëherë pasi u larguan, automjetet ushtarake erdhën për të kontrolluar zonën. Brenda një ore, kolonët zbritën në pronën e Zawahras. Ata shkatërruan panelet e tij diellore, rrëzuan muret e shtëpisë dhe dëmtuan shumë nga sendet e tij.

Me ndihmën e ushtrisë, kolonët arritën më në fund ta shkatërronin plotësisht shtëpinë e tij.