Botë

Si të shpëtohet gazetaria?

 

Mësimi i parë: kush s’paguan për informacion, i mbetet të ushqejë mendjen me bërllok. Po mësimi i dytë? Beteja kundër Google, Facebook dhe platforma të ngjashme, të cilat po pasurohen me punën e mediave profesioniste. Disa mendime nga gazetari i njohur gjerman Christoph Schwennicke.

Nuk është fshehtësi: gazetaria ndodhet në një krizë të thellë – strukturore dhe financiare. Dikur, shkruan Christoph Schwennicke në një tekst për gazetën gjermane “Süddeutsche Zeitung”, licenca për të shtypur gazetë ka qenë edhe licencë për të shtypur para. Ky model i gazetarisë është financuar nga reklamat. Ndërmarrjet që dëshironin të reklamonin prodhimet dhe shërbimet e tyre, ishin të panumërta. Botuesit e gazetave kanë jetuar me dekada tepër mirë nga ky model. Ndërsa kanë fituar para, nuk janë zgjuar nga gjumi. Nuk kanë vërejtur se sa shpejt ndryshimi dhe modernizimi teknik do të ndryshojnë gjithçka dhe gati do ta varrosin modelin e vjetër të gazetarisë.

Shtypshkronja sot është zëvendësuar nga hapësira digjitale. Ndryshimi ka ndodhur më shpejt se ç’është paramenduar. Tash është algoritmi i Google që vendos se cili tekst për Putinin dhe cili për Bidenin do të shfaqet i pari në makinën e kërkimit. Edhe Facebooku me algoritmin e tij vendos se cili postim i prin listës së popullaritetit dhe intensitetit. Google, Facebook dhe platformat e ngjashme gëzojnë monopol në përhapjen e përmbajtjeve publicistike. 80 deri 90 për qind e reklamave janë zhvendosur në botën digjitale. Kjo tendencë është në rritje.