D4D gjen ndërhyrje politike në autoritetet rregullative në Kosovë

Instituti Demokraci për Zhvillim (D4D) sot lansoi hulumtimin “Sa janë të pavarura autoritetet rregullative në Kosovë”, me theks të veçantë në sektorin e konkurrencës, hekurudhave, telekomit dhe energjisë.

Shpend Emini, Drejtor Ekzekutiv i D4D-së tha se ky punim studion nivelin e pavarësisë të katër (4) rregullatorëve: konkurrencës, hekurudhave, energjisë dhe telekomit, duke e bazuar atë në tri dimensione – përzgjedhjen e Bordeve, procesin e vendimmarrjes, si dhe pavarësinë institucionale.

Gjetjet e hulumtimit tregojnë ndikim politik të vazhdueshëm në autoritetet rregullative.

Nenad Shebek, Drejtor i zyrës rajonale të Heinrich Boll Stiftung, tha se rekomandimet e punimit duhet të merren si bazë për fillimin e reformave që do të mundësonin pavarësinë e rregullatorëve.

Sala Berisha-Shala, anëtare e Komisioni për Zhvillim ekonomik në Kuvendin e Kosovës tha se Kuvendi si mbikëqyrës i autoriteteve rregullative ka vërejtur që në vitet e kaluara shumica e rregullatorëve ka pasur mungesë të anëtarëve të bordit. Kjo ka bërë që autoritetet rregullative të jenë jo-funksionale pjesën më të madhe të kohës. Kreshnik Gashi, Kryetar i Bordit të Autoritetit Rregullativ të Komunikimeve elektronike dhe postare - ARKEP tha se pavarësia financiare është parakusht i pavarësimit të rregullatorëve. Prandaj për shkak të pavarësisë financiare ARKEP, konsiderohet rregullatorë i pavarur.

Instituti D4D synon të shtyjë përpara bashkëpunimin me Kuvendin dhe Qeverinë për rekomandimet si në vijim: Legjislatura duhet përzgjedh anëtarët e Bordeve të rregullatorëve në atë mënyrë që asnjë post nuk duhet të mbetët i paplotësuar (vakant) deri në emërimin e anëtarëve të rinj; Legjislatura duhet të krijoj mekanizma të llogaridhënies për sanksionimin e autoriteteve rregullative për performancë të dobët; Legjislatura duhet të përcaktojë kriteret e vlerësimit të raporteve të rregullatorëve, duke e zhvilluar sistemin e monitorimit të rekomandimeve në mënyrë që rregullatorët të mbahen më përgjegjës; Qeveria duhet të përmbahet nga shkaktimi i shkurtimeve të buxhetit dhe në vend të kësaj duhet të ketë parasysh prioritetet dhe komentet nga autoritetet rregullative gjatë konsultimeve buxhetore; Qeveria duhet lejojë që autoritetet rregullative të shpenzojnë në investime kapitale me qëllim të zhvillimit të sektorëve të industrisë që ata i rregullojnë.