Arbëri

Demaçi – frymëzuesi i rezistencës që u sakrifikua për çlirim

Demaçi – frymëzuesi i rezistencës që u sakrifikua për çlirim

Prishtinë, 26 shkurt – 85 vjet më parë, në një nga shtëpitë me qerpiç të Prishtinës së vjetër, familjes Demaçi iu shtua vatra me një djalë. Ishte pikërisht viti kur në Gjirokastër lindi Ismail Kadare, në Plavë Rexhep Qosja e në Lushnjë Vath Koreshi, por fati i rezervoi diçka të jashtëzakonshme djaloshit të imët me emrin Adem. Ai u bë historia e pazakontë e veprimtarit dhe intelektualit që guxoi t’i kundërvihej Jugosllavisë kur ishte në kulmin e fuqisë e të shihte edhe shkatërrimin e saj.

 

“Jo atyre që janë trima të ngrejnë gishtin e krimit, por atyre që janë burra të shtrijnë dorën e pajtimit”, ishte porosia në krye të romanit të parë të botuar në gjuhën shqipe në Kosovë. Ishte viti 1958, kur gazetari 22-vjeçar i “Rilindjes” do të arrestohej për “Gjarpijt e gjakut”, novela që protestonte kundër zakonit të gjakmarrjes, vëllavrasjeve dhe shpërnguljes së shqiptarëve në Turqi. Si njeriu që mbajti më së shumti burg në Evropën e pasluftës së Dytë Botërore, ditëlindja e 85-të e Adem Demaçit ka bërë tok bashkëveprimtarë, bashkëvuajtës e miq. Për ta, “gjithnjë e më shumë po ndihet mungesa e tij”

Prishtinë, 26 shkurt – 85 vjet më parë, në një nga shtëpitë me qerpiç të Prishtinës së vjetër, familjes Demaçi iu shtua vatra me një djalë. Ishte pikërisht viti kur në Gjirokastër lindi Ismail Kadare, në Plavë Rexhep Qosja e në Lushnjë Vath Koreshi, por fati i rezervoi diçka të jashtëzakonshme djaloshit të imët me emrin Adem. Ai u bë historia e pazakontë e veprimtarit dhe intelektualit që guxoi t’i kundërvihej Jugosllavisë kur ishte në kulmin e fuqisë e të shihte edhe shkatërrimin e saj.

Me 28 vjetët e kaluar në burgjet e Jugosllavisë, Adem Demaçi do të bëhej një nga disidentët më të njohur në Evropë, integriteti i të cilit u çmua nga Parlamenti Evropian, kur më 1991 ia ndau çmimin “Sakharov” për kundërshtimin e tij “ndaj një regjimi autoritar e jotolerant”.