LDK: Pikë kthese apo rënie e pashmangshme?

LDK-ja hyri në dhjetorin e 2025-tës plot me shpresa, por doli prej tij me një humbje që s’mund ta mbulosh dot me fjalë të ëmbla. Zgjedhjet e bënë të qartë atë që dihej prej kohësh e që LDK-ja nuk e pranonte: Dallimin mes asaj që partia mendonte se po jepte dhe asaj që njerëzit realisht donin.
Nëse i kërkojmë shkaqet, s’mund të ndalemi vetëm te dita e votimit. Humbja e LDK-së u ndërtua gradualisht, muaj pas muaji, përgjatë tërë vitit, pa drejtim të qartë. Viti 2025 u shpenzua në bllokada të gjata institucionale, tentativa të pasuksesshme për krijimin e shumicës dhe, në fund, në një fushatë dimri ku qytetarët prisnin zgjidhje konkrete për jetën e përditshme, jo vetëm artikulim kritikash ndaj Vetëvendosjes. Në këtë kontekst, vendimi i LDK-së për të mos hyrë në koalicion me LVV-në pas zgjedhjeve të shkurtit, i kombinuar me mungesën e vullnetit për t’u bërë pjesë e një boshti të një opozite të strukturuar dhe me peshë, krijoi një vakum politik. Për publikun, kjo u përkthye si mungesë zgjedhjeje. Një parti që nuk e mori përsipër bashkëqeverisjen me LVV-në, por as nuk udhëhoqi kundërshtimin nga blloku opozitar. 

Kjo lloj sjellje, e ndërtuar mbi refuzim dhe mungesë iniciative, e lidhi fatin e partisë me dobësinë e opozitës në përgjithësi dhe i dha hapësirë Vetëvendosjes të paraqitej si forcë e vetme që mund të siguronte funksionimin e shtetit. Ky kombinim i pasivitetit dhe refuzimit vendimtar krijoi një vakum që nuk mund të injorohet, duke e vendosur LDK-në përballë sfidës së menjëhershme të zgjedhjeve dhe ndikimit të faktorëve kyç si diaspora.

Në këtë rrafsh nuk mund ta anashkalojmë as momentin e zgjedhjeve. Dhjetori e rriti shumë peshën e diasporës, një grup që prej vjetësh e forcon partinë fituese dhe i jep asaj epërsi të madhe. Kur dihet se kjo kohë nuk i shkon për shtati, një parti si LDK-ja duhej ta ndryshonte ritmin dhe gjuhën politike. Por LDK-ja u kthye te cilësitë e veta të vjetra si identitet, pa i kthyer ato në një plan konkret për ditët e para pas votimit. Në mungesë të premtimeve të matshme dhe afateve të qarta, diskursi politik i LDK-së mbeti abstrakt dhe verdikti elektoral e bëri të dukshëm këtë boshllëk, pa asnjë dilemë.
Historia e LDK-së në 2025-tën u shënua nga tri dobësi të mëdha. Së pari, një mesazh që kurrë nuk u kthye në ofertë të qartë për njerëzit. Në fakt askush nuk e kuptonte se çfarë realisht donte lidershipi i LDK-së. LDK-ja nuk arriti të pozicionohej efektivisht, duke i refuzuar si bashkëqeverisjen me LVV-në, ashtu edhe pjesëmarrjen e koordinuar me opozitën. Së dyti, një organizatë që nuk u mundua të mobilizojë as në zonat ku tradicionalisht ka epërsi. Së treti, mungesa e një toni që ta shihte llogaridhënien si vlerë bazë, jo si detyrim të bezdisshëm pas humbjes.

Të dhënat e natës zgjedhore e vënë në pozitë edhe më të vështirë LDK-në. Partia pësoi humbje edhe në komunat ku kishte qeverisur. Përpjekjet për ta justifikuar këtë me shprehje si “kemi bërë fushatë dinjitoze” nuk e ndryshojnë realitetin. Dinjiteti pa rezultate mbetet i zbrazët, nuk prodhon zgjidhje dhe nuk mund ta sigurojë besimin e elektoratit.

Në këto kushte, deklaratat e kryetarit për llogaridhënie ishin të domosdoshme, si nga një perspektivë morale ashtu edhe për perceptimin publik. Megjithëkëtë, çelësi i vërtetë i ndryshimit nuk qëndron thjesht në shqiptimin e përgjegjësisë, por në aftësinë për ta përkthyer atë në veprime konkrete. Pa një reformë të brendshme rrënjësore, procese primare që garantojnë konkurrencë të barabartë dhe mekanizma vlerësimi transparent të fushatave që identifikojnë qartë dështimet, koncepti i llogaridhënies do të jetë vetëm një narrativë e zbrazët post-elektorale. Formacionet politike që arrijnë të rigjenerohen me sukses nuk mbështeten në amnezi kohore, por e kthejnë dëmin e shkaktuar në një agjendë operative të strukturuar, vetëvlerësohen përmes indikatorëve të matshëm dhe i nënshtrohen shqyrtimit publik me të njëjtin standard. Ky është modeli i provuar për rilindjen e partive të konsoliduara që synojnë një nisje të re dhe të besueshme.

LDK-ja përballet aktualisht me një dualitet strategjik të rëndësishëm: performanca e qeverisjes lokale në Prishtinë mund të sigurojë rezultate të matshme dhe të menjëhershme, duke ofruar prova konkrete të aftësisë për qeverisje, ndërsa sfida e opozitarizmit në nivel qendror mbetet e komplikuar nga mungesa e qartësisë pozicionale, e cila e ka dobësuar besimin e publikut. Në Prishtinë, një performancë e dobët mund ta forcojë narrativen e dështimit kombëtar të partisë, ndërsa avancimet e dukshme në organizim dhe efikasitet qeverisës mund të krijojnë një kontrast pozitiv dhe të favorizojnë perceptimin e LDK-së përballë qeverisë qendrore. 

Ky dualitet strategjik bëhet edhe më thelbësor kur shqyrtohet marrëdhënia me segmentet demografike kyç, ku rikuperimi i besimit publik varet nga veprimet konkrete. 

Rikthimi i besimit te LDK-ja nuk mund të ndodhë pa një ndryshim të thellë të marrëdhënies me të rinjtë dhe me diasporën, dy grupe vendimtare për orientimin politik të partisë. Të rinjtë kërkojnë rezultate të prekshme, si mundësi reale pune, mbështetje për biznese të reja, hapësira publike funksionale, aktivitete kulturore dhe kushte banimi të përballueshme. Diaspora, nga ana tjetër, pret mënyra të thjeshta dhe të vazhdueshme për të marrë pjesë në proceset vendimmarrëse, jo vetëm në ditën e votimit, dhe dëshiron të shohë se si burimet dhe idetë e saj shndërrohen në politika që e përmirësojnë jetën në vend. Për të dy grupet, kredibiliteti i kaluar nuk mjafton por nevojitet një angazhim i qëndrueshëm dhe i dukshëm që të ndërtojë lidhje të reja dhe të besueshme. 

Analiza e marrëdhënieve me të rinjtë dhe me diasporën tregon se rikthimi i besimit publik nuk mund të arrihet pa vendime të guximshme dhe një qasje të qartë strategjike. 

LDK-ja gjendet përballë dy rrugëve të dallueshme për ta përcaktuar të ardhmen e saj. Opsioni i parë nënkupton një rikthim te strukturat themelore me një qasje reflektuese dhe të matur, duke rishikuar organizimin e brendshëm, mekanizmat e garës dhe profilin e lidershipit, duke krijuar institucione të konsoliduara që nuk varen nga ndryshimet e përditshme të konjukturës politike. Opsioni i dytë, nga ana tjetër, e vazhdon ciklin e konsultimeve të pafundme, ku çdo diskutim përfundon me formulime të paqarta si “do ta vlerësojmë” ose “do të reflektojmë”, duke e krijuar perceptimin se nuk parashikohet ndonjë ndryshim substancial. Opsioni i parë mbart rrezik të lartë, por ofron mundësi për rigjenerim të strukturave dhe për rikthim të kredibilitetit, ndërsa opsioni i dytë mund të sjellë stabilitet afatshkurtër, por rrezikon të shkaktojë humbje afatgjatë të mbështetjes nga elektorati. Në mungesë të një alternative të tretë, zgjedhja midis këtyre dy rrugëve bëhet e domosdoshme dhe vendimtare për të ardhmen e LDK-së.

Megjithatë nuk ka asgjë të pashpresë në këtë histori. Ekziston dhimbja, ekziston kritika e drejtë, ekziston rënia e një partie që dikur i jepte ritëm republikës, por ekziston edhe mundësia për një ringritje të reformuar, nëse pranohet se koha e asaj ideologjie ka mbaruar. 
Humbja e dhjetorit e ka ulur zërin e LDK-së, por nuk e privon nga e drejta për të folur. Nga ajo kërkohet vetëm një gjë – që kur të flasë sërish, të ketë çfarë të tregojë.