-
Përktheu:
Flutura Gashi-Mehmeti
- 15 qershor 2026 10:20
- Shpërndaje në:
Ministri i mbrojtjes i Izraelit, Israel Katz, ka thënë të hënën se Izraeli nuk do të tërhiqet nga toka e pushtuar në Liban, duke sfiduar potencialisht marrëveshjen e përkohshme që Irani dhe Shtetet e Bashkuara kanë arritur orë më parë, e cila përfshin hapjen e Ngushticës së Hormuzit dhe zgjatjen e mëtejshme të armëpushimit të hyrë në fuqi më 8 prill.
Detajet e marrëveshjes nuk janë publikuar ende dhe Irani ka sinjalizuar se zbatimi nuk do të fillojë deri në nënshkrim, ceremoni për të cilën ndërmjetësi kryesor, Pakistani, ka thënë se do të zhvillohej të premten në Zvicër.
Mbështete KOHËN. Ruaje të vërtetën.
Gazetaria profesionale është interes publik. Mbështetja juaj ndihmon që ajo të mbetet e pavarur dhe e besueshme. Kontribuoni edhe ju. 1 euro e bën dallimin.
Letër lexuesit — pse po kërkojmë mbështetjen tuaj KontribuoPor memorandumi i mirëkuptimit mbi luftën tashmë po has në pengesa. Armiqësitë e vazhdueshme të Izraelit me milicinë Hezbollah të mbështetur nga Irani në Liban, ku Izraeli bombardoi periferitë jugore të Bejrutit të dielën, pothuajse i prishën negociatat.
Izraeli i është bashkuar SHBA-së në nisjen e luftës më 28 shkurt.
Në komentet e para zyrtare izraelite pas njoftimit të marrëveshjes, ministri Katz ka thënë se Izraeli nuk do të tërhiqet nga toka e pushtuar në Liban, ndërsa marrëveshja e përkohshme është në pritje.
Katz ka thënë se Izraeli planifikon të qëndrojë "për një kohë të pacaktuar" në tokat që mban në Liban, si dhe në Siri dhe Rripin e Gazës. Irani e ka lidhur marrëveshjen e përkohshme mbi luftën me ndalimin e sulmeve të Izraelit ndaj Hezbollahut në Liban.
Katz ka kërcënuar gjithashtu se nëse Irani sulmon Izraelin për shkak të sulmeve izraelite në Liban, Izraeli do ta godasë Iranin me "forcë të madhe".
Gjatë 2 vjetëve e gjysmë të fundit, Izraeli ka marrë kontrollin e zonave në Gazë, Liban dhe Siri që arrijnë në 1,000 kilometra katrorë territor, një zonë që është pak më e vogël se qyteti i Neë Yorkut.
Ndërkohë, marrëveshja midis SHBA-së dhe Iranit jep vetëm 60 ditë për të vendosur se çfarë duhet bërë në lidhje me rezervat e uraniumit të pasuruar shumë të Iranit dhe programin e tij atomik.
Kjo u desh me vite për t'u zgjidhur në marrëveshjen bërthamore të Teheranit të vitit 2015 me fuqitë botërore.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, e tërhoqi në mënyrë të njëanshme Amerikën nga ajo marrëveshje gjatë mandatit të tij të parë, duke përgatitur terrenin për tensionet që kulmuan në luftë.
"Urime të gjithëve!", ka shkruar Trumpi në mediat sociale ndërsa festoi ditëlindjen e tij të 80-të të dielën.
SHBA-ja dhe Irani pajtohen për fundin e luftës, Izraeli përjashton tërheqjen nga Libani
Photo: Associated Press
Shtetet e Bashkuara dhe Irani kanë arritur një marrëveshje fillestare herët të hënën, e cila do të zgjasë armëpushimin e tyre të brishtë dhe do të çojë në rihapjen e Ngushticës së Hormuzit. Megjithatë, sfida të shumta janë shfaqur menjëherë, përfshirë këmbënguljen e Izraelit se do të vazhdojë të mbajë territoret e pushtuara në Liban gjatë luftës kundër milicisë Hezbollah.
Detajet e marrëveshjes, e cila do të rikthejë naftën dhe gazin natyror shumë të nevojshëm të arrijnë në tregjet botërore përmes Hormuzit, nuk janë publikuar.
Irani ka sinjalizuar se zbatimi i marrëveshjes nuk do të fillojë deri në nënshkrimin e saj, ndërsa Pakistani, ndërmjetësi kryesor, ka thënë se ceremonia do të zhvillohet të premten në Zvicër.
Megjithatë, memorandumi i mirëkuptimit për përfundimin e luftës është përballur menjëherë me sfida.
Veprimet e vazhdueshme ushtarake të Izraelit kundër Hezbollahut në Liban, ku Izraeli bombardoi periferitë jugore të Beirut të dielën, pothuajse i sabotuan negociatat. Izraeli thotë se nuk do të tërhiqet nga Libani
Në komentet e para zyrtare izraelite pas shpalljes së marrëveshjes, ministri i Mbrojtjes, Israel Katz, ka deklaruar se Izraeli nuk do të tërhiqet nga territoret e pushtuara në Liban gjatë kohës që marrëveshja e përkohshme mbetet në fuqi.
Katz tha se Izraeli planifikon të qëndrojë “për një kohë të pacaktuar” në zonat që kontrollon në Liban, si dhe në Siri dhe në Rripin e Gazës.
Ndërkohë, Irani e ka lidhur marrëveshjen e përkohshme për luftën me ndalimin e sulmeve izraelite kundër Hezbollahut në Liban.
Katz gjithashtu ka kërcënuar se, nëse Irani sulmon Izraelin si përgjigje ndaj operacioneve izraelite në Liban, Izraeli do të godasë Iranin me “forcë të madhe”.
Gjatë dy vjetëve e gjysmë të fundit, Izraeli ka marrë kontrollin e zonave në Gazë, Liban dhe Siri që së bashku përbëjnë rreth 1,000 kilometra katrorë territor.
A do të jetë marrëveshja e Trumpit me Iranin më e mirë se ajo e Obamës?
Photo: Associated Press
Presidenti amerikan, Donald Trump, ka bërë më parë disa premtime shumë të rëndësishme lidhur me një marrëveshje për t’i dhënë fund luftës që ai kishte nisur me Iranin, më 28 shkurt.
Do të sigurojë që Irani të mos mund të zotërojë kurrë armë bërthamore.
Marrëveshja e Trumpit do të jetë më e mirë se ajo e presidentit Barack Obama.
Trump iu referua pikërisht kësaj pike të dytë në një postim në rrjetin e tij social të dielën.
“Marrëveshja e Obamës ishte një rrugë drejt armës bërthamore për Iranin, me para dhe gjithçka tjetër, një nga marrëveshjet më të këqija dhe më budallaqe që ka bërë ndonjëherë SHBA-ja. Marrëveshja jonë është një mur kundër mundësisë që Irani të ketë ndonjëherë armë bërthamore, krejt e kundërta e asaj të Obamës”, ka shkruar ai.
Në këtë moment është e pamundur të bëhet një krahasim i drejtpërdrejtë, shkruan CNN, pasi memorandumi i shpallur nga Trumpi të dielën nuk është një marrëveshje afatgjatë për programin bërthamor, por një marrëveshje për ndalimin e luftës.
Nën administratën e Obamës, SHBA-ja ishte pjesë e një koalicioni ndërkombëtar që arriti një marrëveshje me Iranin për të kufizuar programin e tij bërthamor. Inspektorët ndërkombëtarë verifikuan se Irani po e respektonte marrëveshjen dhe vendi fitoi qasje më të madhe në të ardhurat nga eksporti i naftës.
Trumpi e ka anuluar atë marrëveshje gjatë mandatit të tij të parë. Më pas edhe Irani është tërhequr nga marrëveshja dhe ka rifilluar pasurimin e uraniumit.
Marrëveshja e re e Trumpit është shumë ndryshe. Ajo synon të ndalojë armiqësitë mes vendeve dhe të rihapë Ngushticën e Hormuzit. Sipas raportimeve, SHBA-ja do të ndalojë bllokadën e porteve iraniane, ndërsa Irani do të lejojë kalimin e anijeve përmes ngushticës.
Megjithatë, një marrëveshje afatgjatë për të kufizuar ambiciet bërthamore të Iranit do të duhet të negociohet në ditët në javët në vijim.
Trumpi është ankuar shpesh se marrëveshja e Obamës përfshinte dërgimin e parave nga SHBA-ja drejt Iranit. Në fakt, ato para përfaqësonin zgjidhjen e një mosmarrëveshjeje të vjetër lidhur me armët që Irani kishte blerë nga SHBA-ja para Revolucionit Iranian.
Mbetet ende e paqartë se cilat elemente financiare mund të përfshihen në marrëveshjen e re të Trumpit.
Bien për mbi 4% çmimet e naftës pas marrëveshjes SHBA-Iran
Photo: Associated Press
Çmimet e naftës kanë rënë pasi Pakistani, i cili ka ndërmjetësuar për t’i dhënë fund luftës mes SHBA-së dhe Iranit, ka njoftuar një marrëveshje kornizë që, sipas presidentit amerikan, Donald Trump, do të çojë në rihapjen e ngushticës së rëndësishme detare të Hormuzit.
Nafta Brent, standardi global i referencës për çmimet e naftës, ka rënë me 4.3% në 83.55 dollarë për fuçi të hënën, ndërsa nafta e tregtuar në SHBA ka rënë me 4.9%, në 80.74 dollarë për fuçi.
Kryeministri i Pakistanit, Shehbaz Sharif, ka thënë se ceremonia zyrtare e nënshkrimit do të mbahet të premten, më 19 qershor, në Zvicër.
Zëvendësministri i Jashtëm i Iranit, Kazem Gharibabadi, ka konfirmuar gjatë një telefonate në televizionin shtetëror se një marrëveshje me SHBA-në ishte finalizuar, ndërsa Trumpi ka shkruar në rrjetet sociale: “Lëreni naftën të rrjedhë!”.
Megjithatë, Vandana Hari nga kompania e analizës së tregjeve energjetike “Vanda Insights”, ka thënë se mungesa e detajeve mbi atë që është rënë dakord “ka të ngjarë të sjellë shqetësim dhe pasiguri në treg”.
Sipas saj, kjo mund të nënkuptojë një javë pasigurie dhe luhatjesh të forta për tregun e naftës.
Ngushtica e Hormuzit ka qenë praktikisht e mbyllur që pak kohë pasi SHBA-ja dhe Izraeli nisën sulmet ajrore kundër Iranit më 28 shkurt.
Pas fillimit të konfliktit, Teherani kërcënoi se do të sulmonte anijet që përdorin këtë rrugë ujore jetike, përmes së cilës zakonisht kalon rreth 20% e naftës dhe gazit natyror të lëngshëm (LNG) në botë.
Tregjet globale të energjisë kanë kaluar muaj të trazuar, me çmime që shpesh janë rritur ose rënë ndjeshëm në varësi të zhvillimeve në luftën mes SHBA-së, Izraelit dhe Iranit.
Nafta Brent, e cila tregtohej rreth 70 dollarë për fuçi para fillimit të konfliktit, ka arritur kulmin në rreth 120 dollarë gjatë luftës.
Ekspertët e tregut të energjisë kanë paralajmëruar gjithashtu se transporti i naftës përmes ngushticës nuk ka gjasa të rikthehet menjëherë në nivelet para luftës.