Постојаната испорака на жито од Украина ќе зависи од обезбедувањето на бродовите од потенцијални напади, обезбедувањето на членовите на екипажот и од тоа како се развиваат безбедносните ризици. Бродовите што извезуваат украинска пченица вредат десетици милиони долари, имаат од 20 до 22 морнари на бродот и исто така носат храна вредна десетици милиони
Русија ги нападна со проектили и беспилотни летала пристаништата во Украина, клучни за испраќање жито во светот. Москва објави дека големите области на Црното Море се опасни за бродовите. Дури и САД објавија дека бродовите се изложени на ризик да бидат цел.
Сè уште постои инсистирање од страна на сопствениците на бродови да се транспортира украинската пченица преку Црното Море - доколку можат да го избегнат ризикот, според големата бродска групација.
И покрај предупредувањата и нападите на пристаништето што ја срамни со земја инфраструктурата за жито, „поморството отсекогаш бил многу отпорен наспроти ваквите видови ризици“, рече Џон Стаеперт, висок менаџер за животна средина и трговија за Меѓународната комора за бродови, која претставува 80% од светската трговска флота.
Нападите оваа недела се случија откако Русија се повлече од договорот со кој ОН и Турција посредуваа минатата година за да обезбедат заштитни мерки за бродските компании во обид да се стави крај на глобалната криза со храна. Украина – која, заедно со Русија, е главен снабдувач на пченица, јачмен и растително масло за земјите во развој – испорача 32.9 милиони метрички тони пченица во светот и испорача 80% од житото за хуманитарна помош на Светската програма за храна досега оваа година.
По суспензијата на договорот за пченица, Украина испрати писмо до Меѓународната поморска организација на ОН, воспоставувајќи свој привремен коридор за транспорт, велејќи дека ќе „обезбеди гаранции за надомест на штетата“.
исто такаОсигурување на бродови
Но, Русија оваа недела предупреди дека бродовите што минуваат низ делови на Црното Море ќе се смета дека превезуваат оружје во Украина. Во значаен потег, Украина објави дека бродовите што се упатуваат кон руските пристаништа на Црното Море ќе се сметаат за „превезуваат воен товар со сите поврзани ризици“.
Рускиот заменик-министер за надворешни работи Сергеј Вершинин нагласи дека морнарицата ќе ги провери бродовите за да се увери дека не носат оружје пред да преземе дополнителни дејствија.
Постојаните испораки од Украина ќе зависат од осигурувањето на пловните објекти од можна штета, повреда или смрт на членовите на екипажот, како и од тоа како се појавуваат безбедносни ризици. Бродовите што извезуваат пченица од Украина може да чинат десетици милиони долари, да имаат од 20 до 22 морнари на бродот и исто така да носат храна вредна десетици милиони, според Џејенду Кришнас, потпретседател за поморски советници во Дреери, консултантска компанија за поморско истражување.
Сите бродови минуваат низ проверки пред да запловат, бидејќи некои од нив се занимаваат со пиратерија, тероризам и воени зони.
За Црното Море, ризиците за бродовите би биле: експлозија на мини, нанесување колатерална штета на пристаништата или самите да бидат цел на напади, што според Стауперт ќе биде „огромна ескалација“.
„Прашањето од милион долари е дали заканите за комерцијалниот превоз се сериозни и дали тие ќе бидат спроведени. Нема конзистентно објаснување додека тоа навистина не се случи“, рече Стауперт, додавајќи дека допрва треба да слушне ништо од осигурениците.
Со предупредувањата на Русија, „не е веројатно дека преземачите ќе сакаат да го покријат тој ризик“, велат од Меѓународната унија за поморско осигурување, која ги претставува националните и меѓународните поморски оператори.
Групата сметаше дека нема шанси сопствениците да ги изложат на ризик нивните бродови и посади, што беше повторено од Манро Андерсон, шеф на операции за Vessel Protect, кој ги проценува ризиците од војна на море и нуди осигурување поддржано од Лојд, чии членови го сочинуваат најголемиот осигурителен пазар во светот.
Тој не се осврна директно на тоа дали бизнисите како неговиот ќе го преземат ризикот, но рече дека без заштита за бродови како оние во договорот за пченица, „не може да се гарантираат безбедносни услови“.
Безбедност на екипажот
исто така
Првите пратки со жито пристигнуваат во Украина по нова рута
Кришна нагласи дека единствениот начин да се ублажи ризикот е преку осигурување од 12-те провајдери кои ја сочинуваат Меѓународната група на клубови P&I, која обезбедува покривање на одговорноста за околу 90% од светскиот товар преку море, според нејзината веб-страница.
„Клубовите на P&I ќе бидат внимателни да обезбедат“ без гаранции од ОН или кое било друго тело, најави тој.
Шефот на одделот за морнари на Меѓународната федерација на работниците за бродови, синдикат за членови на екипажот, истакна дека треба да се постави прашањето дали е премногу опасно сега да се бара од морнарите да одат во украинските пристаништа.
„Умот на морнарите нема да биде на осигурително покритие, туку поверојатно е ако нивните животи се безбедни среде борбите“, рече Дејвид Хајндел во изјавата, додавајќи дека екипажите „никогаш не треба да бидат цел само затоа што ја вршат својата работа“.
Во меѓувреме, некои аналитичари очекуваат дека поголемиот дел од она што Украина ќе го испорача преку Црното Море ќе се движи по копно, железница и река низ Европа, но дека транспортните трошоци ќе бидат повисоки и веројатно ќе доведат до помало производство на украинските земјоделци.
Украинскиот министер за надворешни работи Дмитро Кулеба посочи дека Украина постигнала напредок во подобрувањето на овие патишта, но дека најдобриот начин за извоз на пченица е преку Црното Море. Вака 75 отсто од житото во земјата стигнало во светот пред војната, велат аналитичарите.
Плус, патиштата создадоа поделби во Европската унија, при што пет земји во средата изјавија дека сакаат да ја продолжат забраната за увоз на пченица во Украина до крајот на годината.
Полска, Словачка, Унгарија, Романија и Бугарија ќе продолжат да дозволуваат житото да се движи низ нивните граници до светските пазари. Нивните забрани може да создадат предизвици како што се инфраструктурните залихи кои би можеле да го фаворизираат домашното жито пред украинските производи, рече Карлос Мера, шеф на пазарите на земјоделски производи во Рабобанк.
Петте земји велат дека украинското жито ги преплавило нивните пазари, што доведе до презаситеност што ги намали цените на нивните фармери и ги поттикна протестите. Тие потпишаа заедничка изјава пред разговорите со ЕУ следната недела, барајќи од официјалните лица да најдат начини да ја донесат украинската храна во светот без да ги оштетат нивните земјоделски индустрии.
Тоа е уште еден неуспех за Украина - а можеби и за земјите во развој кои веќе се борат со високите локални цени на храната, кои помагаат да се поттикне гладот.
исто такаЦените на пченицата се зголемија за околу 17 отсто во текот на изминатата недела, а сиромашните земји се принудени да плаќаат повеќе на светските пазари за состојката во основните производи како леб и тестенини. „Многу милиони луѓе се туркаат во несигурност во храната“, објасни Мера.
Превод: Блерта Хаџиу