Vorwürfe ausländischer Einmischung in israelische Wahlen

Izraelitët po presin të enjten rezultatet përfundimtare të zgjedhjeve, të cilat pritet të konfirmojnë atë që tashmë po bëhet e qartë: as kryeministri Benjamin Netanyahu dhe aleatët e tij, e as grupi i partive që synojnë ta largojnë nga pushteti, nuk kanë shumicën e vendeve në parlament.

Pasigurisë i është shtuar edhe kërkesa e kreut të Komitetit Qendror të Zgjedhjeve drejtuar shërbimit të inteligjencës Shin Bet për të hetuar pretendimet për ndërhyrje të huaja. 

Në letrën e datës së mërkurë përmendej financimi i dyshuar nga “entitete të huaja kundër interesave të Izraelit”, pa dhënë hollësi. Kreu i komitetit nuk ka folur për vërtetësinë e këtyre pretendimeve dhe nuk ishte e qartë se kush i kishte ngritur ato. Ai ka kërkuar që rezultatet e hetimit të paraqiten brenda javës.

Sipas ligjit izraelit, rezultatet e zgjedhjeve duhet të certifikohen deri më 4 nëntor.

Netanyahu reagoi menjëherë ndaj kërkesës për hetim nga Shin Bet. Rivali i tij kryesor, Gadi Eisenkot, tha se duhet të mbrohet integriteti i zgjedhjeve, por paralajmëroi se aktorët politikë nuk duhet ta “shfrytëzojnë situatën” për të ndikuar në kohën e betimit të parlamentit të ardhshëm, të planifikuar për 10 nëntor.

Ky pretendim i ka bërë edhe më të vështira vendimet politike që duhen marrë gjatë javëve të ardhshme.

Ndër to është nëse disa parti hebraike dhe arabe do të bashkohen në një aleancë historike, apo nëse disa parti që zhvilluan fushatë për largimin e Netanyahut do ta braktisin këtë qëllim dhe do të bashkohen me kryeministrin aktual.

Rezultatet përfundimtare mund të dalin që të enjten në mbrëmje, pasi të numërohen rreth gjysmë milioni vota me postë, të hedhura nga pjesëtarët e ushtrisë, diplomatët, personat në burgje dhe spitale, si dhe votues të tjerë. Nuk pritet që këto vota t’i ndryshojnë ndjeshëm rezultatet.

Mediat vendase kanë parashikuar se blloku i Netanyahut do të fitonte 53 vende në parlament, partitë opozitare 48 vende, ndërsa partitë e udhëhequra nga arabët 19 vende. Edhe këto të fundit synojnë largimin e Netanyahut nga pushteti.

Partia Likud e Netanyahut, megjithëse mori numrin më të madh të votave, i akuzoi më herët partitë e udhëhequra nga arabët për vjedhjen e zgjedhjeve dhe i kërkoi Komitetit të Zgjedhjeve të niste një hetim.

Ajo nuk ka paraqitur prova konkrete për të mbështetur pretendimet e saj. Komiteti i Zgjedhjeve ka deklaruar se numri i parregullsive të raportuara në këto zgjedhje relativisht të qeta ishte i ulët.

Edhe pa marrë pjesë në një koalicion qeverisës, partitë e udhëhequra nga arabët mund ta shfrytëzojnë ndikimin e tyre në rritje duke mbështetur kundërshtarët e tjerë të Netanyahut në parlamentin e ardhshëm, Knesset. Kjo mund të përfshijë zgjedhjen e një kryetari të ri të parlamentit, duke u dhënë atyre kontrollin mbi agjendën dhe mundësinë për të avancuar e miratuar ligje përpara formimit të një qeverie të re.

Rivali kryesor i Netanyahut, ish-shefi i ushtrisë Gadi Eisenkot, në deklaratën e tij të parë publike që nga fjalimi drejtuar mbështetësve herët të mërkurën, ka folur për një qeveri që do t'u shërbejë të gjithëve dhe do të pasqyrojë vullnetin e popullit.

Eisenkot nuk ka përmendur mundësinë e bashkëpunimit me partitë e udhëhequra nga arabët, të cilat patën një rezultat të fortë. Kjo ndodhi ndërsa disa qytetarë arabë braktisën zotimet e tyre të kahershme për të mos votuar në një vend ku, sipas tyre, janë përballur prej kohësh me diskriminim.

Megjithatë, Eisenkot ka thënë se është i hapur për të bashkëpunuar me ta, në mënyrë që të arrihet shumica prej 61 vendesh e nevojshme për të kontrolluar Knessetin, i cili ka gjithsej 120 vende.

Ahmad Tibi, kreu i Listës së Përbashkët Arabe, i ka thënë radios së ushtrisë se kishte marrë një telefonatë nga blloku opozitar për të diskutuar zëvendësimin e kryetarit të Knessetit. Ai ka thënë se u kishte bërë të ditur se partia e tij do të mbështeste kandidatin e opozitës. Tibi gjithashtu i bëri thirrje Eisenkotit të tregojë guxim politik.

Lista e Përbashkët theksoi “shfaqjen e pashembullt të forcës” nga votuesit arabë dhe nga votuesit hebrenj “të gatshëm të shkojnë kundër rrymës së racizmit”.

Gjatë natës të së mërkurës ka pasur tubime të vogla në Tel Aviv dhe në Jerusalemin shumë më konservator, në mbështetje të një koalicioni që përfshin partitë e udhëhequra nga arabët. Deri në vitin 2021, asnjë parti arabe nuk kishte marrë pjesë në një qeveri koalicioni, ndërsa përfshirja e parë e tillë zgjati pak.

Presidenti i Izraelit do t'i kërkojë javën e ardhshme një kandidati të formojë qeverinë e ardhshme.

Tradicionalisht, kjo detyrë i është besuar kreut të partisë që ka marrë më shumë vota, por kjo nuk është një kërkesë e detyrueshme.

Nëse pas disa përpjekjeve nuk arrihet të formohet një qeveri e re, Izraeli do të përballet me zgjedhje të reja në fillim të vitit të ardhshëm. Të mërkurën, presidenti Isaac Herzog sinjalizoi se dëshiron ta shmangë këtë mundësi, një qëndrim që e ka shprehur edhe Eisenkot.

Zgjedhjet e reja do të ngrinin pyetje të tjera, përfshirë nëse qytetarët arabë do të merrnin sërish pjesë masivisht në votime dhe nëse dhjetëra mijëra izraelitë që udhëtuan drejt vendit për të votuar do ta bënin përsëri këtë. Shumë prej tyre kishin thënë se kishin ndërmarrë këtë hap për ta shpëtuar vendin nga Netanyahu.