Janjic: Die Studentenliste würde die Realität im Kosovo akzeptieren.

“E mira e këtyre zgjedhjeve është se Kosova nuk është tema kyç. Ndoshta është e çuditshme. Është vërtet mirë se Kosova nuk është temë. Vetëm në manipulimin e Vuçiqit që akuzon të tjerët se ata po thonë se Kosova është e humbur”, ka thënë analisti politik serb, Dushan Janjiq. Ai ka theksuar se bazuar në programin e listës së udhëhequr nga studentët, “ata do ta pranonin realitetin”

Analisti politik serb, Dushan Janjiq, ka thënë se për zgjedhjet parlamentare që të dielën mbahen në Serbi, nuk ka qenë temë kyç Kosova. Në një intervistë për emisionin Interaktiv të KTV-së, ai ka theksuar se bazuar në programin e listës së udhëhequr nga studentët, “ata do ta pranonin realitetin”.

“Duhet të ketë një, do të thosha, proces dialogu ose negociatash, dhe ky nuk është vetëm një proces normalizimi”, ka thënë Janjiq.

Në këtë intervistë ai ka folur edhe për fushatën, për gjasat më të mëdha për të fituar që ka Lista e Studentëve, për raportin e Aleksandër Vuçiqit me kriminelë si Milan Radoiçiqi, e për shqiptarët e Luginës që në këto zgjedhje garojnë bashkërisht në një listë.

KOHA: Të dielën, Serbia po shkon drejt zgjedhjeve të parakohshme. Vuçiq është në njërën anë, nga ana tjetër është lista e udhëhequr nga studentët. A prisni alternim apo ndryshim të pushtetit në Serbi pas zgjedhjeve?

Janjiq: Është e mundur, vërtet e mundur me kusht që të ketë numërim mjaft të saktë të votave. Duhet ta dimë se kemi zgjedhje specifike në një mjedis që është vërtet autoritar, jo demokratik, dhe plot me manipulime e luftë propagande kundër njerëzve që janë në opozitë. Dhe kemi këtë situatë të veçantë të sigurisë në këtë moment. Mund të them se tani Vuçiq po zhvillon luftë spiunazhi kundër njerëzve. E dini, gjithsesi.

KOHA: Pse po ndodh kjo? A është për shkak se ai ka frikë se mund t’i humbë zgjedhjet?

Janjiq: Sigurisht se kjo është arsyeja. Mendoj se motivi kryesor për këtë gjë është të dekurajohen njerëzit e zakonshëm të votojnë. Kjo është e para.

Së dyti, të përpiqen të parandalojnë fundin e rregullt të procesit zgjedhor.

E dini, puna është faza e parë. Pas kësaj, është numërimi dhe njohja e rezultateve. Dhe në thelb, tani është e qartë se Vuçiqi do t’i organizojë militantët e tij që të vijnë nga Beogradi ditën e zgjedhjeve. Ai tha se ata duhet ta mbrojnë fitoren e tyre.

Sidoqoftë, pala tjetër, po flas për Listën e Studentëve, është gjithashtu e përgatitur mirë.

Dhe opinioni publik, sipas kontakteve të drejtpërdrejta këto net me njerëz, energjia e fituesit është në anën e lëvizjes studentore, e cila është paraqitur në atë listë.

Por do të shohim. Shpresoj, që gjithçka do të bëhet në mënyrë paqësore nën një monitorim vërtet të fortë ndërkombëtar dhe se në fund të zgjedhjeve do të fillojë procesi i ndërrimit të pushtetit.

KOHA: Ne kemi parë që Aleksandar Vuçiq akuzonte Perëndimin për ndërhyrje dhe ndihmesë në protestat e udhëhequra nga studentët. Si është e mundur kjo kur shihni se në Perëndim, Vuçiq ende konsiderohet si i preferuari i tyre, le të themi?

Janjiq: Ai në thelb po akuzon të gjithë, por jo veten. Ky është një problem. Dhe kjo është një nga shenjat se Aleksandar Vuçiq i sotëm nuk është Aleksandar  Vuçiq që ishte dy vjet më parë. Ky, Aleksandar Vuçiq, është fenomeni i humbësit. Dhe vetëm humbësit po përpiqen të gjejnë këtë formulë sekrete për humbjen e tyre. Fatkeqësisht, ai u mbështet për kaq shumë kohë nga Perëndimi, veçanërisht Gjermania, duke përfshirë madje edhe disa lobistë në mjedisin e Donald Trump. Por në fund, nuk po përjashtoj që ekzistojnë interesat e ndërkombëtarëve. Por nëse gjykojmë për artikullin e fundit në New York Times, do të shihni se është një artikull vërtet pro Vuçiqit, i cili është plotësisht i padrejtë dhe i bazuar në diçka që, do të thosha, është vërtet larg së vërtetës. Sidoqoftë, mendoj se koha për Vuçiqin po mbaron.

KOHA: Ne kemi parë që në tubimet në Beograd, ai u rrethua me njerëz me dosje kriminale, përfshirë edhe të kërkuarit për akte terroriste në Kosovë, Milan Radoiçiqin. Perëndimi vazhdimisht i ka kërkuar Vuçiqit që të mbajë përgjegjës Radoiçiqin për veprat e tij kriminale. Si është e mundur që një kriminel i kërkuar nga Interpoli të jetë në këto tubime elektorale gjithandej Serbinë?

Janjiq: Kjo është vërtet e mundur. Ky është Aleksandar Vuçiq në fazën e fundit. Në thelb thjesht po shikoni se si po organizohet ai ose se si njerëzit e tij po organizojnë tubimet zgjedhore. Do të shihni diçka që është shumë e përafërt me tubimet e organizuara nga nazistët Gering dhe Gebelsi, duke parë masën nën kontrollin e kriminelëve, paraushtarakëve, dhe gjithashtu në thelb duke përfshirë kaq shumë njerëz që paguhen me të ashtuquajturat fonde. Sidoqoftë, këto organizime janë shumë më të ngjashme me organizimin e ndeshjeve të futbollit dhe huliganëve sesa tubime të rregullta politike.

Duke i krahasuar tubimin e natës së fundit të Listë së Studentëve dhe tubimin e fundit të partisë së Vuçiqit në Beograd, ju e kuptoni se populli nuk është në anën e Vuçiqit.

Ai është humbës dhe në thelb ai dëshiron ta mbrojë atë. E kam thënë shumë muaj më parë, menjëherë pas rastit të Banjskës se Radoiçiqi është më i fortë se Vuçiqi. Ai është më i fortë. Dhe në thelb, mendoj se ai po i telefonon Radoiçiqit dhe të tjerëve, sepse ka frikë dhe është shumë i dobët për t’i arrestuar ata. Nuk ka rëndësi se Radoiçiqi është në listë të Interpolit.

KOHA: Pse ka frikë nga Radoiçiqi? A është sepse kontrollohet nga banda e tij, apo si mund ta kuptojmë atë që po thoni ju?

Janjiq: Është e thjeshtë. Mantra e Listës së Studentëve është: Serbia ose mafia. Ekziston vetëm një argument i dukshëm se Vuçiq është i rrethuar nga njerëz të mafias, dhe se ai është pjesë e njerëzve të mafias. Në dy-tri ditët e fundit, kemi pasur kaq shumë të dhëna të mundshme nga burime të FBI-së për lidhjet e tij me njerëz që janë vërtet kriminelë. Dhe kjo është, mund ta shpjegoj vetëm me një gjë: se Vuçiqi, në fund të ditës, mund ta llogarisë vetëm te kriminelët, duke shpresuar se nuk do ta kapnin para fatit të zgjedhjeve.

KOHA: Nëse ai është i rrethuar nga kriminelë, atëherë nëse humb zgjedhjet të dielën, a prisni një tranzicion të qetë të pushtetit apo Serbia mund të përfundojë në një shtypje të dhunshme të opozitës?

Janjiq: E diela është vetëm fillimi i transferimit të pushtetit. Do të kalojmë shumë ditë, javë në përleshje juridike, politike dhe ndoshta fizike për njohjen e rezultateve zgjedhore.

Pas kësaj, do të ketë zgjedhje presidenciale. Aty do të jetë fundi i këtij tregimi. Zgjedhjet presidenciale duhet të jenë në fund të nëntorit. Pse ndodh kjo? Sepse kompetenca e shërbimeve të sigurisë dhe ushtrisë policore është në dorë të presidentit. Fatkeqësisht, ky është rasti serb. Dhe kjo është një gjë e rëndësishme. Në rregull, mund të themi se ky është çmimi, sepse çmimi që duhet paguar, sepse populli pranoi, njerëzit e zakonshëm pranuan të ashtuquajturat zgjedhje demokratike. Por, nuk është vetëm populli, është Vuçiq dhe mbështetësit e tij ndërkombëtarë. Të përpiqen të kuptojnë se nëse fitojnë zgjedhjet, duhet ta kontrollojnë Vuçiqin. Sidoqoftë, transferimi i pushtetit do të zgjasë disa muaj, dhe pas kësaj duhet të jetë, duhen reforma serioze dhe rindërtimi i komunitetit të inteligjencës dhe sigurisë.

KOHA: Le të flasim për atë se çfarë do të thoshte në lidhje me marrëdhëniet fqinjësore, nëse ndonjëra nga partitë fiton zgjedhjet. Kryesisht këtu po flasim për Kosovën. Pra, çfarë do të thoshte nëse do të kishim një vazhdim të pushtetit nga Vuçiq në lidhje me Kosovën dhe anasjelltas: Çfarë do të thoshte nëse do të kishim një ndryshim të pushtetit?

Janjiq: Do t’ju them se e mira e këtyre zgjedhjeve është se Kosova nuk është tema kyç. Ndoshta është e çuditshme. Është vërtet mirë se Kosova nuk është temë. Vetëm në manipulimin e Vuçiqit që akuzon të tjerët se ata po thonë se Kosova është e humbur, e kështu bla, bla, bla.

Nga ana tjetër, studentët kanë një program që është vërtet zgjedhës. Dhe ata nuk e përmendën Kosovën plotësisht, do të thosha, duke e kuptuar këtë. Ata thjesht thanë se do ta bëjmë këtë sipas gjërave të përgjithshme të Kushtetutës. Sepse nuk u pëlqen të kapen në atë vrimë. Duhet të them vrimë të zezë, në opinionin publik serb. Tani, Vuçiq po ngre shovinizmin dhe nacionalizmin, në të njëjtën kohë, për opozitën, kështu që është shumë e rrezikshme të humbasësh në ato tema. Për këtë, ata janë të përqendruar te lufta ndaj mafias dhe jo te Kosova.

Por nëse mund t’ju tregoja se çfarë gjeta në programin e Listës së Studentëve, ata do ta pranonin realitetin. Duhet të ketë një, do të thosha, proces dialogu ose negociatash, dhe ky nuk është vetëm një proces normalizimi.

KOHA: Shumë kritikë kanë theksuar se lista e udhëhequr nga studentët nuk është aspak e ndryshme në lidhje me Kosovën nga ajo e Vuçiqit. Si u përgjigjeni këtyre kritikave?

Janjiq: Po e lexoja këtë në New York Times. Nëse doni të ndaloni ndryshimet, do t’u kërkoni të rinjve të tregojnë dhe të pranojnë zgjidhjen e të gjitha problemeve. Kjo është në thelb një lloj fundi për t’i barazuar palët. Mënyra për t’i barazuar palët dhe kjo qasje është: Oh, në rregull, nuk ka asgjë të re nga studentët. Në rregull, po vazhdojmë me Vuçiqin, ky është mesazhi nga kjo qasje.

Njerëzit nuk po e përmendin as Bashkimin Evropian. Ata po flasin për Evropën e Bashkuar. Është vërtet e zgjuar të shohim të ardhmen. Pas kësaj, ata nuk po flasin për NATO-n, por me siguri do të pranojnë që do të largohen nga pozicioni i Serbisë si forcë neutrale. Ata nuk po e përmendin neutralitetin.

Dhe në fund, për Kosovën, keni vetëm parime të përgjithshme. Po ashtu edhe për Bashkimin Evropian, kemi një parim që është në rregull, që është në përputhje me kapitujt dhe se një ditë do të organizojmë referendum për hyrje ose jo në BE. Kaq është e gjitha.

Dhe për këtë, Kosova nuk është tema dhe në këtë momentum duhet të jemi vërtet pragmatikë. Kam njëfarë përvoje nga politika. Dhe kjo ishte diçka që në thelb po shkatërronte pozicionin e opozitës për dekada në Serbi. Në rregull, të huajt dhe të tjerët vijnë me kërkesat, duhet të tregosh të gjitha problemet ekzistuese. Nuk do të habitem nëse dikush do të thotë se nuk po premtojnë komunizmin.

KOHA: Në rregull. Pyetja tjetër ka të bëjë me shqiptarët e Luginës së Preshevës që po kandidojnë në një listë të përbashkët. Jam i sigurt që e keni parë këtë. Si e keni parë pozicionin e kandidimit të përbashkët të shqiptarëve në zgjedhjet e së dielës në Serbi?

Janjiq: Këto janë vendime vërtet të zgjuara, të zgjuara që shkaktojnë momentin e duhur, atë që duhet. Në një farë mënyre, të kapërcejnë mosmarrëveshjet e brendshme dhe të përqendrojnë votat. Përqendrimi i votave do të thotë përqendrimi i ulëseve në Parlamentin e Serbisë. Me këto ulëse, ata janë në pozicione më të mirë për të thënë çfarë të duan, për të zgjedhur fituesin e zgjedhjeve.

Tani në politikat e (Shaip) Kamberit dhe të tjerëve, ata nuk do të zgjedhin Aleksandar Vuçiqin. Kjo është vërtet e zgjuar, pragmatike, por është një pozicion që po hapni, si të them, një lloj, jo autostrade, por një rrugë e sigurt për shqiptarët që të kenë më shumë anëtarë të parlamentit sesa ishin më parë.

Kjo do të thotë se ata, natyrisht, do të këmbëngulin në kërkesat e tyre politike, gjë që nuk është jashtë programit të Listës së Studentëve.

KOHA: Në rregull, pyetja ime e fundit ka të bëjë me serbët e Kosovës të cilët nuk do të jenë në gjendje të votojnë në territorin e Kosovës, por që ndoshta do të udhëtojnë me autobusë ose në mënyra të organizuara siç e kemi parë në zgjedhjet e mëparshme. Si e shihni këtë dhe si e shihni që serbët e Kosovës të marrin pjesë në zgjedhjet serbe?

Janjiq: Fatkeqësisht, serbët e Kosovës do të paguajnë një çmim për të qenë të ashtuquajtur besnikë të Vuçiqit. Por ka shumë serbë të Kosovës që janë studentë që komunikojnë me listën e studentëve. Dhe kjo është një nga arsyet pse Lista e Studentëve ka qenë kaq e përgjithshme, siç e shpjegova për çështjen e Kosovës. Nuk jam i sigurt nëse është një numër kaq i madh i votave që mund të ndryshojë rezultatet në zgjedhje, por dyshimet për manipulim me vota janë vërtet të mëdha, vërtet të mëdha, dhe për këtë duhet të jetë i jashtëzakonshëm monitorimi i tyre, shkaku i manipulimit të mundshëm brenda 40.000 votave të Serbëve të Kosovës.

KOHA: Z. Janjiq, faleminderit shumë për kohën tuaj.

Janjiq: Je i mirëseardhur.