Παρουσιάζεται ως η φωνή των απανταχού μουσουλμάνων και του παγκόσμιου νότου.
Ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, αρέσκεται να φτάνει στο σημείο χωρίς να χάνει πολύ χρόνο. Άλλοι μπορεί να πιστεύουν ότι η πολυμερής διαμάχη για τα χωρικά ύδατα, καθώς και για τους υδρογονάνθρακες στην ανατολική Μεσόγειο, που έφεραν την Τουρκία κοντά σε πόλεμο με την Ελλάδα, είναι περίπλοκη, γράφει ο «The Economist».
Αλλά για τον ηγέτη της Τουρκίας είναι απλώς ένα «παράδειγμα σύγχρονου αποικισμού» από ευρωπαϊκές χώρες, όπως τόνισε σε ομιλία του την 1η Σεπτεμβρίου.
«Η εποχή εκείνων που επί αιώνες δεν άφησαν καμία περιοχή ανεκμετάλλευτη από την Αφρική έως τη Νότια Αμερική, δεν άφησαν καμία κοινότητα ασφάγητη και κανέναν άνθρωπο ακαταπίτητο, πλησιάζει στο τέλος της», είπε ο Ερντογάν.
Ο Ερντογάν έχει από καιρό διαφωνήσει κατά της Δύσης για να συγκεντρώσει πατριωτική υποστήριξη στο εσωτερικό. Τώρα, προσεγγίζει όλο και περισσότερο ένα παγκόσμιο κοινό. Έχοντας αποτύχει να αναδιαμορφώσει τη Μέση Ανατολή μετά την Αραβική Άνοιξη, ο Ερντογάν αναζητά αλλού μεγαλεία. Προσπαθεί να επανεφεύρει τον εαυτό του ως τη φωνή της ummah (των μουσουλμάνων παντού) αλλά και των φτωχών του κόσμου.
Οι μέχρι τώρα δεσμεύσεις του επικεντρώθηκαν κυρίως στην Ευρώπη. Η Τουρκία βλέπει παραδοσιακά τον εαυτό της ως προστάτη των Τούρκων σε χώρες όπως η Γαλλία, το Βέλγιο και η Γερμανία.
επίσης
Το όνειρο του Ερντογάν που σβήνει
Επιτέλους, ο Ερντογάν έχει αρχίσει να σκέφτεται περισσότερα.
«Η Τουρκία προσπαθεί να τοποθετηθεί ως ο κύριος προστάτης όλων των μουσουλμάνων», δήλωσε η Sinem Adar, ερευνήτρια στο Γερμανικό Ινστιτούτο Διεθνών Σχέσεων και Σχέσεων Ασφάλειας.
Οι πολιτικές έχουν ήδη λειτουργήσει στα Βαλκάνια, όπου η Τουρκία έχει ανταγωνιστεί τα χρήματα του Περσικού Κόλπου, για τη συμπάθεια των Βόσνιων, των Αλβανών και των Κοσοβάρων, αλλά είναι σχετικά νέα αλλού.
Ένα μεγάλο μέρος της νέας προσέγγισης είναι η παγκόσμια εκστρατεία της Τουρκίας κατά της ισλαμοφοβίας, για την οποία η κυβέρνηση του Ερντογάν έχει κινητοποιήσει ξένες αποστολές, υπηρεσίες βοήθειας, ομάδες λόμπι και ακόμη και φιλικούς ακαδημαϊκούς.
Ζητήθηκε από τα τουρκικά προξενεία να ενθαρρύνουν τους μουσουλμάνους να αναφέρουν οποιεσδήποτε περιπτώσεις προκατάληψης ή κακοποίησης σε αυτούς. (Η Τουρκία δίνει λιγότερη προσοχή στις καταχρήσεις στην Κίνα, όπου εκατομμύρια Ουιγούροι Μουσουλμάνοι έχουν κλείσει σε στρατόπεδα και πολλοί έχουν στειρωθεί).
Η προκατάληψη κατά των μουσουλμάνων είναι ένα σοβαρό πρόβλημα στην Ευρώπη. Ωστόσο, οι επικριτές υποψιάζονται ότι η εκστρατεία του Ερντογάν έχει στόχο να προκαλέσει δυσαρέσκεια προς τις δυτικές κυβερνήσεις και να νομιμοποιήσει τους στόχους του στην εξωτερική πολιτική. Άλλοι φοβούνται τις συνέπειες για την ελευθερία της έκφρασης.
«Η ισλαμοφοβία», λέει ο Samim Akgonul, ακαδημαϊκός στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου, «χρησιμοποιείται από την Τουρκία ως ασπίδα για την απαγόρευση και την αποφυγή όλων των διαλέξεων που επικρίνουν το Ισλάμ στον ακαδημαϊκό κόσμο και στα μέσα ενημέρωσης».
Η Τουρκία αναζητά επίσης μουσουλμάνους και αφροαμερικανούς στην Αμερική. Η εκστρατεία περιελάμβανε τα συνηθισμένα - ο Ερντογάν άνοιξε ένα ισλαμικό κέντρο κοντά στην Ουάσιγκτον - και το ασυνήθιστο.
Ένα ίδρυμα στο διοικητικό συμβούλιο του οποίου μια από τις κόρες του είναι διευθύντρια αγόρασε πρόσφατα την περιουσία του Muhammad Ali, του πρωταθλητή πυγμάχου βαρέων βαρών στο Σικάγο, για 3 εκατομμύρια δολάρια. Σκοπεύει να μετατρέψει αυτό το ακίνητο σε θερινό σχολείο για μουσουλμάνους.
Πριν από λίγα χρόνια ο Ερντογάν συναντήθηκε με τις κόρες του Μάλκολμ Χ, ενός μαύρου μουσουλμάνου και επομένως ενός άλλου ήρωα. Μια κόρη φέρεται να είπε ότι ο ισχυρός άνδρας της Τουρκίας ενσάρκωσε την κληρονομιά του αείμνηστου πατέρα της.
επίσης
Ο Ερντογάν επικρίνει την Ευρώπη, λέγοντας ότι η Τουρκία εμβαθύνει τη συνεργασία της με τα Βαλκάνια
Λίγο αργότερα, η Τουρκία μετονόμασε έναν δρόμο κοντά στη νέα πρεσβεία των ΗΠΑ στην Άγκυρα σε «Malcolm X Avenue».
Όμως δεν πήγαν όλα σύμφωνα με το σχέδιο. Ο Ερντογάν αναγκάστηκε να ακυρώσει ένα ταξίδι στην κηδεία του Αλί το 2016, αφού έμαθε ότι δεν θα του επιτρεπόταν να μιλήσει. Και όταν καταδίκασε τη δολοφονία του Αφροαμερικανού Τζορτζ Φλόιντ, αποκαλώντας τον θάνατό του σε ένα tweet «μια από τις πιο οδυνηρές εκδηλώσεις μιας άδικης τάξης», μια αφροαμερικανική σοσιαλιστική ομάδα του είπε να κάνει τις πράξεις του.
Οι αναλυτές λένε προσεκτικά ότι το μήνυμά του μπορεί να έχει καλύτερη απήχηση εάν η κυβέρνησή του σταματήσει να συλλαμβάνει χιλιάδες ανθρώπους με κατηγορίες για τρομοκρατία και στερήσει εκατομμύρια Κούρδους φυλακίζοντας τους εκλεγμένους ηγέτες τους.
Τίποτα όμως από αυτά δεν έχει αμβλύνει τις παγκόσμιες φιλοδοξίες του Ερντογάν. Ο πρόεδρος της Τουρκίας φαίνεται να βλέπει πραγματικά τον εαυτό του όχι μόνο ως τη φωνή όλων των μουσουλμάνων, αλλά και ολόκληρου του νότου στον κόσμο. Στην επανεκλογή του το 2018, είπε ότι ήταν μια νίκη για όλους τους «λυπημένους ανθρώπους της περιοχής μας, όλους τους καταπιεσμένους στον κόσμο». Σίγουρα μπορεί να λάβει τα εύσημα για την αύξηση των δαπανών για ανθρωπιστική βοήθεια, τις μεγάλες επενδύσεις στη φτωχή Σομαλία, την αντίθεση στην πολιορκία του Κασμίρ από την Ινδία και την υποδοχή σχεδόν 4 εκατομμυρίων προσφύγων από τη γειτονική Συρία. Όμως αυτή του η εκστρατεία τον έχει οδηγήσει σε περίεργα μέρη.
Ο Ερντογάν έχει υποστηρίξει το καταπιεστικό καθεστώς του Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα, μια σχέση που υποστηρίζεται από εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια στο εμπόριο χρυσού, καθώς και τον γενοκτονία πρώην πρόεδρο του Σουδάν Ομάρ αλ Μπασίρ.
Τον περασμένο μήνα συνεχάρη τον Αλεξάντερ Λουκασένκο, τον Λευκορώσο δικτάτορα, για τη «νίκη» του στις νοθευμένες προεδρικές εκλογές.
Η επίθεσή του είχε κάποια επιτυχία. Ο Erodgan απολαμβάνει δημοτικότητα στη γωνιά της Αφρικής και της Ασίας. Περίπου το 75 τοις εκατό των Παλαιστινίων και περίπου το ίδιο τοις εκατό των Ιορδανών εγκρίνουν τις πολιτικές του, σύμφωνα με δημοσκόπηση που δημοσιεύτηκε πέρυσι.
Η δημοτικότητά του στο Πακιστάν είναι τόσο μεγάλη που ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Ίμρα Χαν αστειεύτηκε νωρίτερα φέτος ότι ο Ερντογάν θα μπορούσε εύκολα να κερδίσει τις επόμενες εκλογές στο Πακιστάν.
επίσης Τώρα ο Ερντογάν θα ελέγχει και το ΚοράνιΑνέκδοτα στοιχεία, λέει ο Akgonul, υποδηλώνουν ότι μπορεί ακόμη και να είναι ο πιο δημοφιλής μουσουλμάνος πολιτικός μεταξύ των νέων Αράβων στην Ευρώπη.
Ο ηγέτης της Τουρκίας και οι συνεργάτες του φαίνονται πεπεισμένοι ότι η παλιά παγκόσμια τάξη πραγμάτων καταρρέει και αναζητούν έναν ρόλο στη νέα τάξη πραγμάτων. Η αγκαλιά του για την παγκόσμια περιφέρεια είναι γεμάτη αντιφάσεις και υποκρισίες, καθιστώντας την περισσότερο διαφημιστική εκστρατεία παρά ουσία. Αλλά είναι εδώ για να μείνει.