-
Çeviren: Vita Abrashi-Kajtazi
- 14 Mayıs 2025 14:13
- Şurada paylaş:
Parmaklardaki küçük kırışıklıklar, sadece uzun süre suya maruz kalmanın yol açtığı bir yan etki değil; vücudun nemli ortamlara uyum sağlaması ve hayatta kalması için beyin tarafından harekete geçirilen karmaşık biyolojik reaksiyonlardır. Bilim sayesinde bu kırışıklıkların da parmak izleri ve görünmeyen cilt yapılarıyla birlikte benzersiz vücut özellikleri listesine eklenebileceğini duyuruyor. "bilimuyarısı.com".
Islak parmaklarla ilginç bir deney
"Kırışıklıklar her zaman aynı şekilde mi oluşur?"
Çalışmanın baş yazarı olan New York'taki Binghamton Üniversitesi'nde biyomedikal mühendisi olan Guy German, bu sorudan ilham alarak çalışmaya başladığını söyledi.
German ve meslektaşı Rachel Laytin, üç gönüllüyü davet etti ve gönüllülerden ellerini 30 dakika boyunca suya sokmalarını istedi. Daha sonra parmaklarda oluşan kırışıklıkların fotoğraflarını, deneyi 24 saat sonra tekrarladıklarında oluşan kırışıklıkların fotoğraflarıyla karşılaştırdılar.
Ayrıca
Boynunuzu ve parmaklarınızı çıtlatmayı bırakmalı mısınız?
German, "Görüntüler, oluşan kırışıklıkların bir günden diğerine çok benzer olduğunu gösteriyor" dedi.
Bu, kırışıklıkların daha önce inanıldığı gibi rastgele değil, belirli bir düzeni takip ettiği anlamına geliyor.
Su içerisinde dururken kırışıklıklar nasıl oluşur?
Parmaklarınız suya batırıldığında, su cildin ter gözeneklerinden içeri girer ve cildin üst katmanlarındaki tuz konsantrasyonunu azaltır. Bu değişim, sinir lifleri aracılığıyla beyne bir sinyal gönderir ve vücut, bölgedeki kan damarlarını daraltarak yanıt verir.
"Kan damarları pozisyonlarını çok fazla değiştirmiyor, biraz hareket ediyorlar, ancak birbirlerine göre yerlerinde kalıyorlar. Bu, kırışıklıkların aynı yerlerde oluştuğu anlamına geliyor ve biz bunu doğruladık," diye açıkladı German.
Küçük damarlar daraldığında cildin yüzeyini de beraberinde çeker ve parmaklarda görülen karakteristik kırışıklıklar oluşur.
Ayrıca
Vücudunuzda kene bulursanız ne yapmalısınız?
Peki bu kırışıklıklar neden geçici?
İlginçtir ki bu kırışıklıklar insanlara fayda sağlıyor. Cilt kırıştığında daha fazla tutunma sağlar, ıslak nesneleri tutmayı veya kaygan yüzeylerde yürümeyi kolaylaştırır.
"Kırışıklıklar süper kavrama yapmamızı sağlar!" diyor araştırmacılar.
Neden hep kalmıyorlar?
Bilim insanları kalıcı kırışıklıkların parmak hassasiyetini azaltabileceğini veya yaralanma riskini artırabileceğini düşünüyor. Dolayısıyla vücut bunları sadece ihtiyaç duyduğunda aktif hale getirir; bu da akıllıca bir evrim stratejisidir.
Sinirler çalışmadığında ne olur?
Ayrıca
Yastık kılıfınız eskimeye mi başladı?
En şaşırtıcı bulgulardan biri de median sinir hasarı olan kişilerin parmaklarını suya soktuklarında kırışıklık oluşmamasıdır.
"Elindeki median sinirinde hasar olan kişilerde kırışıklık oluşmadığını duyduk. Öğrencilerimizden biri, 'Benim o sinirimde hasar var' dedi. "Test ettik, gerçekten de hiçbir kırışıklık oluşmadı!" dedi Alman.
