Kosova bëhet me Këshill Kombëtar të Arteve, bashkon figura partiake

Këshilli do t’i “rrëzojë” të gjithë ata që janë këshilla drejtues të institucioneve të artit dhe kulturës, e do të ketë përgjegjësi të konsiderueshme në raport me institucionet qendrore të kulturës, është themeluar me letra, e shumica e anëtarëve janë figura që kanë lidhje me partinë në pushtet. Shumë akterë të skenës kulturore e kanë kritikuar përbërjen e Këshillit, por s’kanë folur publikisht, e për dikë Këshilli duhet të ketë një tjetër emër. Ka propozuar Këshill Kombëtar të adhuruesve të partisë në pushtet

Qeveria e Kosovës në mbledhjen e së premtes e ka bërë vendin me Këshillin Kombëtar të Arteve. Kabineti Qeveritar ka miratuar 11-tëshen e propozuar nga Ministria e Kulturës. Përtej vonesës së funksionalizimit të këtij organi që do të ketë goxha peshë në vendimmarrje sa i përket artit e kulturës, shumica e emrave të votuar kanë ngjyrë partiake. Janë anëtarë, ish-kandidatë, apo përkrahës të Lëvizjes Vetëvendosje. Madje kjo ka bërë që dikush ta quajë edhe “Këshill të adhuruesve të partisë në pushtet”.

Yll Rugova, përfaqësues nga fusha e arteve pamore, Baki Jashari, përfaqësues nga fusha e muzikës klasike dhe operës, Visare Aliu, përfaqësuese nga fusha e teatrit, Afrim Spahiu, përfaqësues nga fusha e filmit dhe fusha audiovizuale, Ardianë Pajaziti, përfaqësuese nga fusha e letërsisë dhe librit, e Visar Munishi, përfaqësues nga fusha e këngëve dhe valleve folklorike janë gjashtëshja e parë. Këshilli plotësohet edhe me Aulona Nuhiun, përfaqësuese nga fusha e baletit dhe vallëzimit modern, Alberta Tronin, përfaqësuese nga institucionet akademike dhe kërkimore në fushën e artit dhe kulturës, Arif Muharremin, përfaqësues nga sektori i pavarur kulturor që përfshin organizatat, institutet dhe shoqatat e fushës së artit dhe kulturës dhe fushat e ndërlidhura me kulturën, Artnet Haskukën, përfaqësuese nga fushat e ndërlidhura me kulturën, si dizajni, arkitektura apo fusha të ndërlidhura me industrinë kreative dhe Visar Haxhibeqirin, përfaqësues i administratës nga Ministria e Kulturës.

Yll Rugova dikur anëtar i Lëvizjes Vetëvendosje, ish-zëvendësministër i kësaj partie, Afrim Spahiu ish-kandidat për deputet i kësaj partie e Visar Haxhibeqiri, dikur anëtar i VV-së. Visare Aliu e Visar Munishi të angazhuar të rregullt nëpër këshilla drejtues prejse VV-ja ka marrë udhëheqjen e ekzekutivit, e Alberta Troni përkrahëse në mënyrë publike e Lëvizjes Vetëvendosje në zgjedhjet e fundit. Madje Troni – si ish-drejtoreshë e Departamentit të Kulturës në Ministrinë e Kulturës – ishte edhe pjesë e dosjes nëpërmjet së cilës dy ish-ministra të kulturës akuzoheshin për keqpërdorim gjë për të cilën edhe janë dënuar nga Gjykata Themelore në Prishtinë.

Shumë akterë të skenës kulturore e kanë kritikuar përbërjen e Këshillit, por s’kanë folur publikisht. E për dramaturgun Jeton Neziraj, Këshilli duhet të ketë një tjetër emër.

“Respekt për dy-tre emra, por përndryshe, ky qenka Këshill Kombëtar i Adhuruesve të Partisë në Pushtet – KKAPP. Urime kandidatëve, ju uroj vigjilencë, durim e maturi në kryerjen e detyrave që ua cakton partia”, ka thënë Neziraj.

исто така KULTURA пред 8 месеци Музеј на современа уметност, „функционален“ со персонал и марки како достигнувања

Por sipas ministres së Kulturës në detyrë, Saranda Bogujevci, Këshilli përbëhet nga profesionistë të dëshmuar të cilët do të kontribuojnë në zhvillimin e politikave kulturore dhe avancimin e jetës artistike në vend.

“Ky është një moment i rëndësishëm për ndërtimin e një sistemi kulturor më profesional, më transparent dhe më gjithëpërfshirës, në shërbim të artistëve, institucioneve kulturore dhe qytetarëve”, ka deklaruar ajo në rrjete sociale pas mbledhjes së Qeverisë.

Zgjedhja e drejtorëve të institucioneve të kulturës është urgjenca e parë e këtij Këshilli.

Shumica e institucioneve qendrore të kulturës udhëhiqen nga ushtruesit e detyrës së drejtorit. Primatin e mban Galeria Kombëtare e Kosovës, që në gusht mbush gjashtë vjet me ushtrues detyre. Shpesh, arsyetim për këtë gjendje ka qenë reforma shtetërore në art e kulturë. Megjithëse Ligji për Artin dhe Kulturën – nëpërmjet të cilit është shfuqizuar legjislacioni paraprak me të cilin qeveriseshin dhe funksiononin institucionet kulturore, ka hyrë në fuqi qysh në janar të vitit 2024 –  Ministria e Kulturës ende s’ia ka dalë ta implementojë atë.

Aktet nënligjore, bazuar në këtë ligj, duhej të nxirreshin një vit pas miratimit, por Ministria s’ia ka dalë ta bëjë këtë. Në janarin e sivjetmë është publikuar në Gazetën Zyrtare Rregullorja për Organizimin dhe Funksionimin e Këshillit Kombëtar të Arteve, e miratuar në Qeveri në ditën e fundit të vitit 2025. E në prill Ministria e Kulturës dhe e Turizmit ka bërë ftesë publike për nominimin e anëtarëve në Këshillin Kombëtar të Arteve. Më pas e ka shtyrë afatin për të marrë më shumë nominime.

Всушност, овој Совет ќе ги „собори“ сите оние кои се управни совети на уметничките и културните институции. Националниот совет за уметност ќе има значителна одговорност во однос на централните културни институции.

исто така KULTURA 9 o. пред Моцарт во 300 златни статуи за средба со „обичниот човек“

Според јавниот повик и самиот Правилник што го одредува составот и должностите на Советот, оваа групација е советодавно, селективно и надзорно тело, кое го назначува и разрешува Владата на Косово, по предлог на министерот за култура и туризам. По назначувањето, Советот има работен однос со Министерството за култура и е надгледуван од министерот, на кого му поднесува извештај како прво ниво за работата според неговите одговорности и должности.

„Советот поднесува извештај до Владата на Република Косово еднаш годишно писмено или на барање, исто така и во форма на физички состанок. Мандатот на членовите на Националниот совет за уметност е пет (5) години од датумот на назначување. Советот се состои од единаесет (11) члена“, се наведува во јавната покана за номинирање. Номинации за членови на Советот даваат институциите на уметноста и културата; академските, образовните и научните институции; невладините организации од областа на уметноста и културата; како и други релевантни организации од областа на уметноста и културата и во областите поврзани со културата.

Sipas ftesës për nominime, e po ashtu sipas Rregullores, Këshilli përbëhet nga një përfaqësues nga fusha e arteve pamore, një nga fusha e muzikës klasike dhe operës, një nga teatri, për të vazhduar me përfaqësues të filmit, letërsisë e librit, këngëve dhe valleve folklorike, baletit e vallëzimit modern, institucioneve akademike e kërkimore në fushën e artit dhe kulturës, sektorit të pavarur kulturor, dizajnit e arkitekturës, si dhe një përfaqësues i administratës nga Ministria e Kulturës. Në thirrjen e Ministrisë së Kulturës dhe Turizmit bëhej e ditur se Këshilli analizon, rekomandon dhe jep sugjerime për krijimin e politikës kulturore, propozon zhvillimin dhe përmirësimin e veprimtarive kulturore, shqyrton dhe jep rekomandime për strategjinë e zhvillimit kulturor, jep sugjerime dhe propozime për rregullimin e çështjeve të tjera të fushës së kulturës, si dhe për bashkëpunimin ndërinstitucional dhe ndërkombëtar.

“Udhëheq procedurën për rekrutimin e drejtorëve të institucioneve publike të artit dhe kulturës në nivel qendror; i propozon ministrit emrat e kandidatëve të kualifikuar për drejtorë të institucioneve publike qendrore të artit dhe kulturës; monitoron punën e institucioneve publike qendrore të artit dhe kulturës dhe harton raporte tremujore dhe vjetore; bazuar në vlerësimin e performancës së drejtorëve mund të iniciojë procedurën për shkarkimin e tyre; përcjell punën e institucioneve publike lokale të artit dhe kulturës dhe, bazuar në performancën e tyre, programet vjetore, projektet specifike, si dhe lartësinë e financimit nga komunat përkatëse, rekomandon nivelet e financimit për institucionet lokale të artit dhe kulturës nga buxheti i Ministrisë së Kulturës”, shkruhej në thirrje.

Според повикот и Правилникот, се утврдува дека Советот изготвува акциони планови врз основа на културните политики на Владата, му предлага на министерот имиња на професионални жирија за доделување награди во соодветните области на уметноста и културата, изготвува планови и анализи врз основа на кои подготвува препораки за министерот во врска со културните политики, финансирањето на институциите или специфичните области на уметноста и културата, како и доделувањето награди во различни области на културата.

исто така KULTURA 12 o. пред „Одисејата“ вредна 250 милиони долари не ја надоместува штетата на бродот

Според повикот, номинираниот член за Националниот совет за уметност мора да поседува докажана експертиза и искуство во областа на уметноста и културата, активно да бил вклучен во развојот на културни политики или во спроведувањето на уметнички и културни проекти и програми и да придонел за унапредување на уметноста и културата на национално и меѓународно ниво.
“Të gëzojë reputacion dhe integritet në komunitetin e artit dhe kulturës, të ketë të përfunduara studimet e larta në njërën nga fushat e artit dhe kulturës ose në fushat e ndërlidhura me kulturën. Fushat e ndërlidhura me artin dhe kulturën përfshijnë, por nuk kufizohen në histori arti, sociologji të artit, studime ndërdisiplinare kulturore, menaxhim të kulturës, politika publike kulturore, filozofi, arkitekturë etj.; të ketë përvojë pune në sektorin e kulturës prej të paktën pesë (5) vjetësh. Një institucion ka të drejtë të nominojë deri në 3 persona, të ndarë në 3 profile të ndryshme”, shkruhej në thirrje.

Според Деловникот за работа на Советот, надоместокот на членовите се исплаќа на секои два календарски месеци и е еквивалентен на вредноста на коефициентот на плата на главниот административен службеник, утврден со важечкото законодавство.