-
Од:
Бесарте Елшани
- 9 септември 2024 08:00 ч
- Споделете на:
„Во планирањето што го правиме секоја година, во јануари го затвораме изданието на „Неделата на албанологијата“ и влегуваме во планот за работа како најважна научна активност што ја организира Институтот. Тоа е кулминација на другите настани што Институтот ги организира, како тркалезни маси или сесии...“, рече в.д. и три дена обединува околу 15 истражувачи од цела Албанија
Овогодинешната „Недела на албанологијата“ очекува да донесе и нови научни текови од областа на јазикот, литературата, историјата, етнологијата, а заедничка сесија ќе бидат фолклористиката и етномузикологијата. Како една од научните конференции, целта е да се збогатат релевантните области кои се ограноци на Албанолошкиот завод од Приштина, кој го организира настанот. Според организаторите, во ова 15-то издание, 92 истражувачи ќе ги претстават своите трудови во пет сесии.
Историчарот Лулзим Лајчи, вршител на должноста директор на ИАП, рече дека како и претходните изданија, учесници ќе бидат истражувачи од сите албански региони.
„Во планирањето што го правиме секоја година, во јануари го затвораме изданието „Недела на албанологијата“ и влегуваме во планот за работа како најважна научна активност што ја организира Институтот. Тоа е кулминација на други настани организирани од Институтот, како што се тркалезни маси или сесии. Тоа е и мини-јубилеј, 15 години од активноста на „Неделата на албанологијата“. Покрај вработените во Институтот, учествуваат и истражувачи кои се занимаваат со областа на албанологијата, главно од албанските територии, но не само“, рече Лајчи притоа нагласувајќи ја важноста на настанот.
„Без сомнение за важноста на оваа конференција, како научна дејност, се подразбира дека очекуваме научни резултати од оваа конференција. Со изјавите што ќе бидат изнесени ќе се решаваат важни прашања од албанскиот јазик, литература, историја, фолклор и етнологија“, рече тој.
Оваа година секоја сесија има централна тема за соодветната област.
исто така
Албанологијата е доведена во прашање помеѓу небрежност и странска пропаганда
„Темата на оската е поважна пред да се реализира активноста, бидејќи ако се сними, сигурно дека Java ќе донесе иновација. Во историјата се трудам да допирам теми кои не се многу обработени и за кои треба нови резултати да се кажат поинаку од кажаното. Целта е да се донесат нови резултати. Важен дел од активноста се дискусиите по читањата, има конфронтации со аргументи за одредени изјави. Но, најголема вредност е објавувањето на томовите што произлегуваат од оваа научна дејност“, рече Лајчи.
Воведниот говор ќе го има научниот соработник во Институтот, Абдурахим Маџуни, а потоа ќе започне првата сесија на 15-тото издание на „Неделата на албанологијата“. Научниот труд на тема „Консултации на Приштина меѓу два полувека“ ќе го претстави лингвистот Џеват Љоши, а потоа Емил Лафе со „Испитувања за исклучоците од правилата во „албанскиот правопис““. Аслан Хамити ја претставува изјавата „Ажурирање на правописот на албанскиот јазик“, Блертон Силејмани со „Јазичните норми и улогата на весникот „Флака е Влазеримит“ по правописот на Приштина“.
Во рамки на Лингвисистичката сесија, на тема „Албанскиот правопис 60 години по правописот на Приштина“, со свои трудови ќе се претстават Едлира Троплини-Абдурахмани, Абдурахим Маџуни, Исмет Османи, Наим Бериша, Сејди Гаши и Мигена Арлати.
На втората седница од истата седница студираат Бегзад Балиу, Вјоса Османи, Шкелќим Милаку, Шпреса Исмајли, Фатон Красниќи, Давида Марку, Афердита Абдулахи, Хана Дардишта, Шемси е Сенад Незири, Флорина Читаку, Ќендрим Морина и Брунилда Озуни.
Сесиите за етнологија и книжевност ќе се одвиваат на вториот ден од манифестацијата, вторник, кога ќе почнат паралелно.
Воведниот говор на етнологот Анѓелина Хамза-Хасанај го следат изјавите од областа на етнологијата.
Започнува со презентација на темата „COVID-19, глобален и локален здравствен предизвик на 21 век“ од Сали Ахмети, „Лоши сипаници („Сипаници“) и нејзиниот третман во провинцијата Косово во текот на годините 1890 - 1903 г. “ од Хатиџе Ахмеди е „Социјална анкета во околности на СОВИД-19 во урбани средини“ од Букурие Мустафа.
Истражувачите Ина Пачаманова, Јонида Чунга-Села, Виолета Коцева, Анѓелина Хамза-Хасанај ќе ги претстават своите трудови на главната тема на Етнолошката сесија „Новите културни практики - во традиционалните ритуали во периодот на пандемијата COVID-19“. Во втората сесија на Етнологија ќе бидат претставени трудовите на истражувачите Неџат Чочај, Хириет Зибери, Рини Усеини, Фикрије Бериша, Ермела Броци, Афет Јашари, Кренар Доли и Валон Скадар.
Литературната сесија одржана во вторник наутро на тема „Албанска драма 1945-1990“ започнува со воведниот говор на писателот Гезим Алиу. Што се однесува до написите, темата „Парадокси и фрустрации на албанската драма 1945-1990“ ја носи Бесим Реџај, „Албанската драма во книжевното списание „Јета е ре“ (1949-1959) од Фадил Грајчевци, а Хисен Матоши носи темата „Драма против митот – метакритички поглед на студијата на Бајрам Красниќи за драмите на Реџеп Ќосје“.
исто така
„Недела на албанологија“ - доказ за особеностите на албанската култура
Дела од областа на литературата носат и Мухарем Јакупи, Сали Битичи, Мелиза Красниќи, Резарта Морина, Аријан Красниќи, Вирион Грачи, Гезим Алиу, Адил Олури, Ровена Вата-Микели, Андреас Души, Леонора Хајра и Ериола Чочај.
Во среда, последниот ден од „Неделата на албанологијата“, во рамките на Сесијата за фолклор и етномузикологија, истражувачите ќе ја следат темата „Оралното и музичкото наследство во архивите: текстови, гласови и звуци архивирани пред новите технолошки можности“. Со воведниот говор започнува фолклорот Арбнора Души.
Едмонд Бухараја ќе ја претстави темата „Компјутерска етномузикологија како почетна точка за емички пристап кон фолклорот“, додека студијата на тема „Пораки од архивата: Како ни посакуваа мајките кога пееја приспивни песни и што зборуваат приспивните за положбата на жената. "во општеството?" донесена од Валона Фетај-Бериша.
Либурн Јуполи ја пренесува пораката „Пораки од архивата: Како ни честитаа мајките кога пееја приспивни песни и што зборуваат приспивните за положбата на жената во општеството?“, додека Бехар Арлати ја презентира темата „Индивидуални и семејни архиви, во сред тотален државен институционален заборав и тотално згаснување“.
Во оваа сесија со свои дела се претставуваат и Ирена Ѓони, Микаела Минга, Јета Реџа, Ана Морина, Леонтина Гега-Муса, Едмир Балѓати, Албин Садику, Хисен Нимани, Кристина Перкола, Мимоза Шќефни, Илберза Халили и Висар Муниши.
Во среда, претпладне ќе се истражува и Историската сесија. Започнува со зборовите на истражувачот Нуридин Ахмети. Темите на кои ќе се зборува се „Руди и антички каменоломи во централно Дардани“ на археологот и историчар Насер Фери, „Трепча во античко време“ на историчарот Лулезим Лајчи, „Траги од руди и металургија во времето на Дарданското кралство“ од историчар Аријанит Буќинца и „Андреа Изати-Арџендари Которас“ од историчарот Илбер Хиса.
Во рамките на оваа сесија, со која се затвораат делата „Недела на албанологијата“, во првата сесија со своите студии ќе се претстават и Ардијан Мухај, Бедри Мухадри, Муса Ахмети, Ќазим Намани, Агрон Ислами, Мид Османи и Зана Хоџа.
Во втората сесија во среда напладне, по кратка пауза, седницата продолжува со расплет на други студии. Делата ги претставуваат и Зејни Мазлами, Арменд Мехмети, Арбр Хадри, Албан Добруна, Ќерим Лита, Севдаил Демири, Нуридин Ахмети, Шкодран Имерај, Зекирја Шабани, Блерим Халили и Елза Шиполи.
Делата на 15-тото издание на „Недела на албанологијата“ се заокружуваат со завршниот говор на писателот Адил Олури.
исто така
Семинар – глобален форум за презентација на албанолошки студии
Сите овие научни трудови ќе бидат објавени во годишното научно списание на Институтот за албанологија. Директорот на оваа институција Лулзим Лајчи рече дека минатогодишните дела се во фаза на подготовка за прес.
Според него, досега се објавени делата од изминатите 13 изданија, од по два тома за секое издание со вкупно 26 тома и околу 12 илјади страници текст.
