KOHA.net

Поддржете го TIME. Зачувајте ја вистината.
СВЕТОТ

Турбуленции околу преименувањето на аеродромот во Дубровник

Преименувањето на аеродромот во Дубровник предизвика нов етнички спор меѓу Хрватите и Србите, овојпат поради потеклото на еден од најистакнатите хрватски научници.

По преименувањето на аеродромот овој месец, летовите до јадранскиот град сега слетуваат на аеродромот Руѓер Бошковиќ, именуван по астроном, математичар и научник од 18 век.

Поддржете го ВРЕМЕЗачувај ја вистината.

Професионалното новинарство е во јавен интерес. Вашата поддршка му помага да остане независно и кредибилно. Придонесете и вие. 1 евро прави разлика.

Писмо до читателот — Зошто бараме ваша поддршка Придонесете

Исто така познат како Руџеро Џузепе Бошкович кај Италијанците, или во англискиот превод на неговото име, Роџер Џозеф Боскович, опишал единствен закон што ги регулира природните сили, претходник на атомската теорија и го докажал отсуството на атмосфера на Месечината.

Дубровник бил познат како Рагуза кога Бошкович бил роден во самоуправната република во 1711 година. Неговата мајка била Италијанка и тој заминал во Рим на 14-годишна возраст за да го продолжи своето образование, а потоа и кариерата.

Меѓутоа, сега се доведува во прашање идентитетот и потеклото на неговиот татко. Општо земено, верските избори и припадности направени пред неколку векови се зацврстија во етнички идентитет: католиците во Хрвати, православните христијани во Срби и муслиманите во Бошњаци.

Никола Бошковиќ бил рагузански трговец од селото Орахов До, во планините над Дубровник. Тоа село сега се наоѓа во половината на Босна управувана од Срби, позната како Република Српска. Сепаратистичките лидери на овој ентитет сакаат да изградат сопствен аеродром во Требиње, недалеку од Орахов До, и сакаат да го именуваат по Ругер Бошковиќ. Нивниот аргумент е дека Никола Бошковиќ и неговиот клан биле Срби пред да преминат во католицизам.

Српските научници тврдат дека преобраќањето на Никола било чисто трансакциско и било направено за да може да се ожени со девојка од католичко семејство во Рагуза или да ја продолжи својата кариера, и затоа не го променил суштинскиот српски идентитет на семејството.

Поранешниот српски претседател Борис Тадиќ го опиша Бошковиќ како „српски католик“.

Данило Ковач, историчар од Универзитетот Сапиенца во Рим, рече: „Кога се испитува прашањето за етничкото потекло на Бошковиќ, важно е да се признае дека концептот на националните идентитети имал различни значења за време на неговите претходници“.

Осврнувајќи се на делата на српските и црногорските научници кои тврдат дека семејството во суштина било српско, тој додаде дека: „Историските записи дефинитивно докажуваат дека Никола ги посетил и опишал српските православни цркви и манастири на Косово“.

Иван Маслак, комерцијален директор на аеродромот во Дубровник, ги отфрли таквите тврдења.

„Именувањето на аеродромот е наша работа и, се разбира, никого нема да прашаме за тоа“, нагласи тој, според весникот „Слободна Босна“. „Се разбира, Руѓер Бошковиќ не е Србин.

Домагој Видовиќ, лингвист од Институтот за хрватски јазик и лингвистика, кој направи студија за Орахов До, рече: „Вујкото на Руѓер Бошковиќ беше католички свештеник, дон Илија Бошкови. До почетокот на 20 век во Орахов До не живеел православен христијанин. Католичкото потекло на Бошковиќ датира повеќе од 400 години. За тоа има докази во извештаите, регистрите и евиденцијата во епархијата“.

Но, ваквите кавги за научниците не се ништо ново. Во 2006 година, Србија го именуваше аеродромот во Белград по Никола Тесла, познатиот пронаоѓач. Тесла бил Србин роден во селото Смиљан од средината на 19 век, на воената граница на Австро-унгарската империја и она што сега е Хрватска.

Иако едвај стапнал во денешна Србија, Белград тврди дека Тесла е своја. Неговата пепел се наоѓа во музеј во Белград, а Српската православна црква покрена кампања за нивно преместување во катедрала, и покрај неговите ставови за религијата. Србија реагираше кога Хрватска го стави ликот на пронаоѓачот на монетите од 50, 20 и 10 центи кога влезе во еврозоната на почетокот од оваа година.

Од Народната банка на Србија за „Франс прес“ изјавија дека со тоа Загреб „го узурпирал културното и научното наследство на српскиот народ“.

Тесла, кој стана американски државјанин, веројатно би бил ужаснат од аргументите.

„Подеднакво сум горд на моето српско потекло и на мојата хрватска татковина. Да живеат сите Југословени“, рече еднаш тој./ Гардијан