Првите албански преведувачи кои влегоа во Косово со КФОР, 25 години подоцна раскажаа за задкулисите што ги виделе и доживеале кај меѓународните војници додека се подготвувале да влезат во Косово.
Во спомен на Мимоза Ѓевори, тие беа поканети од НАТО да служат како преведувачи кога влегоа во Косово.
Кујтим Ѓевори како поранешен преведувач на британскиот КФОР во студиото на КТВ се врати во времето за да ги опише моментите од влегувањето на војниците во Косово. Тој ја изрази својата среќа што го доживеал тоа.
„Ние го дадовме нашиот придонес бидејќи не можеа да ги разликуваат војниците на ОВК од српските паравоени сили. Се мачевме кога дојдовме во Качаник, војниците на ОВК дојдоа да не поздрават, тие Срби побегнаа и пукаа. Ги разграничивме да не дојде до несреќа.... Кога се потпиша предавањето на оружјето, тој последен дел од полицијата што беше повлечен од граница и беа вооружени и договорот беше сите да се разоружаат. Преводот беше во ист тон како оној на војниците, меѓу кои и ние. Им вели „имате само две минути да им го предадете оружјето, инаку ќе им го земеме на сила“, истото им го кажувам и тие нормално се повлекуваат“, рече тој, додавајќи дека дури се обидел да го приведе и дал сигнал. до војниците на ОВК да не излегуваат со оружје на улица бидејќи КФОР ќе ги однесе.
Тој ги сподели и задкулисите на инцидентот што ги зголеми тензиите меѓу двете ривалски сили - Русија и НАТО. Во јуни 1999 година, руските сили влегоа во Косово и го окупираа аеродромот во Приштина, на денот кога и мировната мисија на КФОР се подготвуваше да влезе во земјата каде што штотуку заврши војната.
исто така
Палокај раскажува за денот кога влегол во Косово на 12 јуни, заедно со силите на НАТО.
Меморијата покажа дека ова беше момент многу блиску до конфликт и дека хеликоптерите на КФОР беа на готовност.
„Кога аеродромот во Приштина некогаш беше полн со Руси кои не сакаа да заминат, ние немаме ден. Немаме оружје, но во случај на конфликт имаме право да земеме оружје за оружје. Во 4 часот по полноќ не разбудија и се качивме во хеликоптерот, бевме во Липјани, реков „каде одиме“, „Не можам да ви кажам. Останавме неколку минути во хеликоптерот и се симнавме, реков „што беше ова“. Еден рече „ах, можевме да се бориме со Русите“. Го немаме тој момент, кога се вративме дознавме за случајот кога Русите не го пуштија аеродромот. Беше толку блиску до конфликтот што хеликоптерите беа на готовност“.
Меморијата претходно работеше и за меѓународните медиуми. Тој ги смета за потешки сеќавањата со новинарите кога бил сведок на масакрите, отколку подоцнежните моменти со КФОР.
„Воопшто не беа тешки моментите на НАТО, како и оние со новинарите пред НАТО... Бевме во секоја офанзива на Србија, во секој масакр. Првите луѓе на терен беа новинарите и јас како нивен преведувач. Ги видовме тие сцени, тела, и беа многу тешки и оставија трауми.
Па, Мимоза ги кажа деталите од ноќта на 12 јуни кога слетаа со КФОР на Косово.
„Во 98-99 година запознавме новинари, преведувавме на терен, потоа почна војната, на крајот на мај отидовме во Македонија и продолживме таму со новинарите. Таму не повикаа да преведуваме за КФОР. Го положивме јазичниот тест и се приклучивме на КФОР. Од нас беше побарано ако потпишеме со НАТО, не можеме да го напуштиме, особено додека бевме во областа на Македонија. Тогаш ни рекоа дека ќе тргнеме на 11 јуни, но операцијата беше откажана. По полноќ не разбудија, си одиме. Слетавме во 4 часот наутро на мостот преку македонско-косовската граница и тоа беше емотивен момент, момент на радост“, рече таа.
Таа раскажа и за процесот на разоружување.
исто така Како беше избегнат почетокот на Третата светска војна во Косово„Тоа беа денови на големи промени, немаше повеќе пушки на улиците, немаше пукање. Имаше случаи кога сте дошле од планина, но КФОР не сакаше да создава тензии, ги остави со оружје но во планина, не на пат. Постепено дојде до разоружување за да не дојде до тензии“.
ВИДЕО:
