Deari: Με φοβίζει η ευκολία και το μεγάλο μπάτζετ για μια ταινία

«Ήμασταν πάντα σε έναν αγώνα για να αποδείξουμε τον εαυτό μας και δεν θέλω να συνεχίσω να νιώθω άνετα». «Φοβάμαι την άνεση και τους μεγάλους προϋπολογισμούς», λέει ο Αλβανός σκηνοθέτης από τη Βόρεια Μακεδονία, Ibër Deari. Σύμφωνα με τον ίδιο, η συνεργασία είναι το κλειδί για τον αλβανικό κινηματογράφο, για αυτόν το Κοσσυφοπέδιο αποτελεί παράδειγμα και εκεί τον υποδέχτηκαν με την πρώτη του μεγάλου μήκους ταινία, «Όλοι καλούν τον Ρέξχο». Στη συνέντευξη για το KOHA, μιλά επίσης για την Τεχνητή Νοημοσύνη, το TikTok, που οδήγησε στην παραβίαση των κανόνων στον κινηματογράφο, καθώς και για το επόμενο έργο του.

Η πίστη στην απουσία άνεσης είναι όπου ο σκηνοθέτης Ibër Deari βρίσκει τη φόρμουλα για το ταξίδι του. «Εμπιστεύομαι τον σκηνοθέτη, τους καλλιτέχνες, τον σεναριογράφο, τον διευθυντή φωτογραφίας και τον μοντέρ», λέει σε συνομιλία του με το KOHĪNA. Η πρώτη του ταινία μεγάλου μήκους, «Όλοι καλούν τον Ρέξο», είχε το δικό της κεφάλαιο στα τέλη Ιανουαρίου στην Πρίστινα στα Σκόπια, κανείς δεν περίμενε ότι μια αλβανική ταινία θα γέμιζε πέντε κινηματογραφικές αίθουσες και στα Τίρανα ήταν έτοιμος να φύγει από το θέατρο.

«Ήμασταν πάντα σε έναν αγώνα για να αποδείξουμε τον εαυτό μας και δεν θέλω να συνεχίσω να νιώθω άνετα». «Φοβάμαι την ευκολία και τα μεγάλα μπάτζετ», λέει ο Αλβανός σκηνοθέτης από τη Βόρεια Μακεδονία, γεννημένος το 1990. Η συνεργασία είναι το κλειδί για τον αλβανικό κινηματογράφο, γι' αυτόν το Κόσοβο είναι παράδειγμα.

Γνωστός για τις βραβευμένες ταινίες του «My City Screams» (2015), «Toka» (2016), «A Long Way Home» (2017), σπούδασε στη Σχολή Κινηματογράφου του Πανεπιστημίου Οπτικοακουστικών Τεχνών «ESRA» στα Σκόπια και αποφοίτησε το 2013 με την ταινία «The Last Confession». Ο Deari πήρε το μεταπτυχιακό του στο Τμήμα Σκηνοθεσίας Κινηματογράφου με την ταινία «Γη» και τη διατριβή «Να κινηματογραφείς ή να μην κινηματογραφείς». Είναι νικητής πολυάριθμων διεθνών βραβείων κύρους, μεταξύ των οποίων ο Καλύτερος Καλλιτέχνης στη Μακεδονία από το «Χρυσό Μυρμήγκι». Το να κινηματογραφήσει ή να μην γυρίσει δεν είναι δίλημμα για αυτόν, ετοιμάζει το επόμενο έργο του, η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν τον τρομάζει, λέει ότι το TikTok έχει παραβιάσει ακόμη και τους κανόνες στον κινηματογράφο.

ΚΟΧΑ: Φαντάζομαι ότι έχεις ανάμεικτα συναισθήματα μετά από κάθε συνάντηση του κοινού με την ταινία. Είστε ικανοποιημένος από τον τρόπο που επικοινωνούσε με τους Αλβανούς τηλεθεατές;

Αγαπητός: Στα Σκόπια φάνηκε να βγαίνει εκτός ελέγχου και για πρώτη φορά γέμισαν πέντε κινηματογραφικές αίθουσες, κάτι που δεν έχει ξαναγίνει. Συνήθως, οι πρεμιέρες γίνονται με ένα θέατρο και κανείς δεν περίμενε κάτι τέτοιο, ούτε το «Cineplexxi» στα Σκόπια περίμενε ότι μια ταινία στα αλβανικά θα γέμιζε πέντε αίθουσες με κοινό. Και για πρώτη φορά υπήρχε κόσμος που ήρθε να δει ταινίες στον κινηματογράφο. Ίσως αυτό έγινε εφικτό από το μεγάλο μάρκετινγκ που έκανα μέσω των κοινωνικών δικτύων και αυτό με έκανε πολύ χαρούμενη που η ταινία μου προβλήθηκε στα Σκόπια και έπεισε κάποιους ότι έπρεπε να έρθουν στον κινηματογράφο. Λυπάμαι που δεν ήμουν στην αίθουσα του κοινού, αλλά ήμουν στο δωμάτιο των επισκεπτών, όπου συνήθως βρίσκεστε με καλλιτέχνες, με ειδικούς καλεσμένους. Στην πραγματικότητα, εκείνο το βράδυ ήμουν πολύ απασχολημένος ακόμα και ακούγοντας να ακούσω αν υπήρχε γέλιο ή καλές αντιδράσεις. Όταν έφυγα από τον κινηματογράφο, από τα μηνύματα που μου έγραφαν άνθρωποι που ήταν στο κοινό και που δεν τους ξέρω καν, κατάλαβα ότι τα άλλα θέατρα είχαν πολύ καλύτερη ενέργεια και το μόνο που μετανιώνω είναι ότι στα Σκόπια δεν ήμουν στο θέατρο κοινού που αγόρασε εισιτήρια και ήρθε να δει την ταινία. Πολύ καλές αντιδράσεις υπήρξαν και στην Πρίστινα, όπως και στα Τίρανα, που δεν περίμενα καθόλου. Για να είμαι ειλικρινής, στα Τίρανα κάθισα στην πρώτη σειρά, για να βγω, γιατί δεν ήξερα πώς θα επικοινωνούσε η διάλεκτος της ταινίας και φοβόμουν πώς θα επικοινωνούσε η ταινία με τους θεατές, οπότε κάθισα στην πρώτη σειρά για να βγω. Και όταν τους είδα να αρχίζουν να αντιδρούν, έμεινα μέχρι το τέλος και ήταν μια φανταστική υποδοχή από το κοινό εκεί. Νομίζω ότι κάθε σκηνοθέτης αισθάνεται καλά όταν η ταινία επικοινωνεί με το κοινό.

επίσης Πολιτισμός 29 Σεπτεμβρίου 2025 Ο Ντιάρι, Καλύτερος Σκηνοθέτης με το «Everybody Calls Redjo» στα Τίρανα

KOHA: Πόσος χρόνος χρειάζεται για να καλυφθεί οικονομικά μια ταινία μεγάλου μήκους;

Αγαπητός: Μπορούμε να το συζητήσουμε για πολύ καιρό, γιατί έχουμε ταινίες μεγάλου μήκους με ελάχιστους προϋπολογισμούς –όχι ότι έγιναν εδώ αλλά σε χώρες όπου οι προϋπολογισμοί είναι εκατομμύρια– και έχουν καταφέρει να κάνουν πολύ καλές ταινίες με πολύ λίγα χρήματα. Για παράδειγμα, υπάρχει ένας σκηνοθέτης, ο Sean Baker, που έκανε την ταινία «Tagerine» που γύρισε με iPhone και όχι μόνο γυρίστηκε με αυτόν τον τρόπο, αλλά η ιστορία και οι χαρακτήρες της ταινίας είναι πολύ ιδιαίτεροι. Έπειτα, έχουμε ταινίες, ίσως από τη Marvel ή την DC Comics, που κάνουν έργα με προϋπολογισμούς εκατομμυρίων δολαρίων και δεν έχουν ιδιαίτερη ιστορία ή αποτυγχάνουν εντελώς. Οπότε ποτέ δεν εμπιστεύομαι τον προϋπολογισμό για μια ταινία μεγάλου μήκους. Πιστεύω στο μη εμπόρευμα και πιστεύω στον σκηνοθέτη, τους καλλιτέχνες, τον σεναριογράφο, τον διευθυντή φωτογραφίας και τον μοντέρ. Για μένα, αυτοί είναι άνθρωποι που πρέπει να εμπιστεύονται ο ένας τον άλλον και να επιλέξουν τον τρόπο να κάνουν το καλύτερο με αυτό που έχουν. Γιατί θα μείνουμε να λέμε ότι δεν έχουμε μπάτζετ και να δικαιολογούμε τους εαυτούς μας γιατί δεν κάνουμε καλές ταινίες, και αυτή είναι η άνεση που έχουμε λέγοντας ότι δεν έχουμε μπάτζετ και δεν καταφέρνουμε να δημιουργήσουμε ταινίες μεγάλου μήκους. Όχι, έχουμε την καλύτερη δυνατή τεχνολογία σήμερα, την οποία οι κινηματογραφιστές κάποτε δεν είχαν αυτή την ευκαιρία. Έτσι, κάθε νέος σκηνοθέτης σήμερα, ξεκινώντας από τον εαυτό μου, έχει ταινίες μεγάλου μήκους. Δεν πιστεύω ότι πολλοί σκηνοθέτες σε άλλες χώρες έχουν αυτή την ευκαιρία.

«Πάντα σε έναν αγώνα για να αποδείξουμε τον εαυτό μας»

KOHA: Πιστεύετε ότι η σωτηρία της αλβανικής ταινίας πρέπει να είναι οι συμπαραγωγές;

Αγαπητός: Ναι, αυτό είναι πολύ αλήθεια, παρόλο που ήμουν άτυχος, διαγωνίστηκα δύο φορές στο Κέντρο Κινηματογράφου του Κοσόβου και η ταινία μου δεν έγινε δεκτή. Η συνεργασία μου ήταν πάντα με το Κοσσυφοπέδιο. Η περίοδος που αγωνίστηκα εδώ ήταν σε μια πανδημία και δεν ξέρω τι συνέβη εκείνη την περίοδο. Αλλά τώρα έχω κερδίσει υποστήριξη για μια ταινία μικρού μήκους και θα είναι η πρώτη μου ταινία που θα γίνει στο Κοσσυφοπέδιο. Δεν μπορώ να περιμένω για αυτό. Όλοι οι σκηνοθέτες που έχουν διαγωνιστεί στο παρελθόν είχαν αυτό το τρίγωνο συνεργασίας, Αλβανία, Κόσοβο και Μακεδονία, αλλά για καλή μου τύχη έμεινα μόνο η Μακεδονία. Το πέτυχα και πάλι όμως με το «Everybody Calls Rexho» όπου ένα μεγάλο μέρος των ηθοποιών είναι από το Κόσοβο, όπως η Adriana Matoshi, ο Afrim Muçaj, ο Labinot Raci, ο Bujar Ahmeti και η Daniela Markaj. Ήθελα να γυρίσω μέρος της ταινίας στο Κοσσυφοπέδιο, γιατί μου αρέσουν τα χωριά εδώ περισσότερο παρά στη Μακεδονία, είναι πιο επίπεδα και γραφικά, αλλά ήρθε η ευκαιρία με την επόμενη ταινία μικρού μήκους μου. Οι συνεργασίες είναι πολύ καλές και δίνουν τη δυνατότητα όταν προσλαμβάνεις έναν ηθοποιό από το Κόσοβο, να μην έχεις το βάρος να τον πληρώσεις με τον προϋπολογισμό της ΠΓΔΜ. Χρησιμοποιεί αυτό το τιμητικό για κάτι άλλο. Αλλά θέλω να μείνω σε αυτή τη φόρμουλα ότι ο προϋπολογισμός ή η συνεργασία δεν φέρνουν πάντα επιτυχία. Προέρχομαι από εκείνο το κομμάτι της κινηματογραφικής παραγωγής στη Μακεδονία, όπου ποτέ δεν ήξερα ότι θα είχα ποτέ υποστήριξη από το κράτος. Πάντα κάναμε αγώνα για να αποδείξουμε τον εαυτό μας και δεν θέλω να συνεχίσω να νιώθω άνετα. Φοβάμαι την ευκολία και τα μεγάλα μπάτζετ.

KOHA: Υπάρχει ανάγκη δημιουργίας εθνικού κινηματογραφικού κέντρου;

Αγαπητός: Δεν ξέρω, γιατί υπάρχει ακόμα εκείνη η επιλογή των ίδιων ανθρώπων που πηγαίνουν να πάρουν τους προϋπολογισμούς ή υπάρχουν διασυνδέσεις μεταξύ ανθρώπων. Στη χώρα μας ο δωρεάν κινηματογράφος ή ταινία εξοικονομείται όταν έχεις ανεξάρτητο μπάτζετ. Δώστε σε έναν παραγωγό έναν προϋπολογισμό και ξέρετε τι να κάνετε με αυτό. Ενώ περιμένουμε συνεχώς αιτήσεις από τα Κέντρα, συνεργασίες, αιτήσεις, αυτή είναι τόσο μεγάλη διαδικασία που ξεχνάς τι έγραψες στο σενάριο. Στη συνέχεια, κάθε παραγωγός επιμένει να αλλάξει την ιδέα του σεναρίου. Για παράδειγμα, λέει ότι για να πάρετε τον προϋπολογισμό, προσθέστε μια σκηνή εδώ και μετά επιστρέφουμε στην αρχική ιδέα που δημιουργήσαμε. Εμπιστεύομαι τον ανεξάρτητο προϋπολογισμό και όχι τον προϋπολογισμό που χρηματοδοτείται από κινηματογραφικά πρακτορεία ή το κράτος, γιατί είναι μια πολύ μακρά διαδικασία. Εδώ ασχολούνται ακόμα με έγγραφα, γιατί είναι μια μακρά διαδικασία και αυτό κουράζει τον καλλιτέχνη. Ίσως είναι καλύτερο για τον καλλιτέχνη να μην ασχοληθεί με το κομμάτι του προϋπολογισμού, απλώς να συγκεντρωθεί στο κομμάτι της υλοποίησης και να αγαπήσει το έργο. Γι' αυτό αγαπώ πολύ τους ηθοποιούς ή τους συνεργάτες που δεν έχουν πάντα το μπάτζετ ως αφετηρία ή δεν μιλούν πάντα για δικαιώματα, αλλά μιλούν για το πώς να γίνει η ταινία όσο το δυνατόν καλύτερη.

KOHA: Τον Νοέμβριο του περασμένου έτους, το Κοσσυφοπέδιο ενέκρινε τον Κανονισμό για το Δικαίωμα Έκπτωσης - όπου οι ξένες εταιρείες που επενδύουν και δαπανούν απευθείας στο Κοσσυφοπέδιο για τα έργα τους θα αποζημιωθούν με το 30 τοις εκατό της αξίας της επένδυσης. Πώς υποδέχτηκες, ως σκηνοθέτης, αυτή τη νέα ευκαιρία;

επίσης Πολιτισμός 31 Μαρ 2025 Το «Everyone Calls Rexha» πρώτο στο Μπάρι για μια ιστορία αντίστασης και ελπίδας

αγαπητέ: Για να είμαι ειλικρινής, εμείς, το μέρος μας που είμαστε εκεί, δεν έχουμε καν ιδέα πώς λειτουργεί αυτό το πράγμα. Γιατί εμείς στη Μακεδονία δεν ξέρουμε πραγματικά πώς λειτουργούν αυτά τα πράγματα. Βλέπω εδώ, για παράδειγμα, η διευθύντρια του CCK, Blerta Zeqiri, από σεβασμό σε δύο ηθοποιούς από το Κοσσυφοπέδιο, ήρθε να δει την ταινία μου στα Σκόπια, ενώ οι υπεύθυνοι του Κέντρου εκεί δεν έρχονται καν να δουν την ταινία. Είναι πολύ ενδιαφέρον, στο Κοσσυφοπέδιο, καλλιτέχνες, διευθυντές του Κινηματογραφικού Κέντρου και του Υπουργείου Πολιτισμού, εσείς οι δημοσιογράφοι και τα ΜΜΕ, έχετε φανταστική συνεργασία. Αυτό δεν λειτουργεί στη Μακεδονία. Δεν έχουμε καμία πληροφορία για το ποιος είναι ο σκηνοθέτης, ούτε ποιοι είναι οι βοηθοί που εργάζονται εκεί, πράγμα που σημαίνει ότι έχουμε μείνει κάπως στην άκρη και παλεύουμε να δημιουργήσουμε κάτι μόνοι μας. Η συνεργασία εδώ είναι πολύ ενδιαφέρουσα. Δεν ξέρω πώς λειτουργεί στην Αλβανία, αλλά πάντα βλέπουμε το Κοσσυφοπέδιο ως ένα φανταστικό μοντέλο συνεργασίας και υποστήριξης, όπου ο Υπουργός Πολιτισμού ή ο Πρωθυπουργός πηγαίνει και βλέπει μια ταινία στον κινηματογράφο και γράφει ένα άρθρο για την ταινία. Αυτό δεν συμβαίνει εδώ στη Μακεδονία. Εκεί οι πολιτικοί είναι οι ηθοποιοί και όλα επικεντρώνονται αποκλειστικά στην πολιτική. Αλλά ένα πράγμα ξέρω, ότι το Κοσσυφοπέδιο ήταν στην πρώτη ταινία που ήταν στο "Sundance", νομίζω ότι ήταν η ταινία "The Return" της Blerta Zeqiri, και μέχρι στιγμής με άλλες ταινίες, όπως αυτή στο "Berlinale", κάθε βήμα ήταν θετικό και κάθε δουλειά που έγινε εδώ είναι ένα πολύ καλό μοντέλο για την περιοχή, ώστε να δούμε πώς λειτουργεί η ταινία με τους ελάχιστους προϋπολογισμούς που είχε το CCK.

«Αν το Κοσσυφοπέδιο κερδίσει στα «Όσκαρ», δεν είναι πλέον έκπληξη»

KOHA: Ποια είναι η γνώμη σου για τα φεστιβάλ; Έχουν βοηθήσει τις αλβανικές ταινίες να βρουν θέση στη διεθνή αγορά;

αγαπητέ: Κάθε αλβανική ταινία που είναι υποψήφια για το «Όσκαρ», το «Berlinale» ή οπουδήποτε, είναι ένας εύκολος δρόμος για εμάς τους υπόλοιπους. Πρώτον, γιατί η αλβανόφωνη ταινία είναι προσαρμοσμένη στα αυτιά του διεθνούς κοινού. Γι' αυτό είναι πολύ εύκολο για εμάς να δούμε μια αμερικάνικη ταινία ή ιρανικές ταινίες. Στην αρχή, δεν μπορούσα ποτέ να δω μια ταινία στα κορεάτικα ή στα ιρανικά, αλλά τώρα είναι πολύ πιο εύκολο. Γιατί συμβαίνει αυτό; Γιατί μια καλή ταινία κερδίζει στα Όσκαρ και μετά σε αναγκάζει να ανακαλύψεις και να δεις όλες τις άλλες ταινίες που έχει βγάλει αυτή η χώρα. Και όπου η αλβανική ταινία πηγαίνει σε φεστιβάλ, είναι πολύ πιο εύκολος δρόμος για εμάς τους υπόλοιπους να πιστέψουμε ότι είναι δυνατόν να αγγίξουμε τόσο μεγάλες σκηνές. Ξέρω την περίοδο 2009-2010, όποιος έλεγε να πάει στο φεστιβάλ «Sundance» ή «Berlinale», ήταν σαν φαντασίωση. Σημαίνει, «μην μιλάς για αυτό γιατί δεν μπορείς να το πετύχεις». Σήμερα αυτό είναι δυνατό για εμάς. Η ταινία «Shok» ήταν μάλιστα υποψήφια για Όσκαρ. Η ταινία της Blerta Basholli ήταν επίσης νικήτρια στο «Sundance». Αυτό σημαίνει ότι αυτές οι ταινίες έχουν ανοίξει έναν δρόμο όπου αρκεί να πιστεύουμε ότι μπορούμε να πετύχουμε τέτοιες επιτυχίες και αρκεί οι παραγωγοί ή οι διανομείς να έχουν ήδη ενδιαφέρον για την αλβανική ταινία. Έτσι, ένας πολύ εύκολος δρόμος για τους σκηνοθέτες και μια πολύ καλή δουλειά για τον αλβανικό λαό να μας εκπροσωπούν οι ταινίες μας σε όλο τον κόσμο, γιατί δεν έχουν όλες οι χώρες αυτή την ευκαιρία. Πόσες χώρες έχουμε στον κόσμο που δεν έχουν τόση επιτυχία; Νομίζω ότι ακόμα κι αν το Κόσοβο κερδίσει στα Όσκαρ, δεν θα είναι πλέον έκπληξη για εμάς. Έχει γίνει μια πολύ φυσιολογική δουλειά. Εδώ είναι η ταινία του Alban Muja στο "Berlinale" και αυτό είναι πολύ φυσιολογικό. Δεν είναι κάτι πολύ νέο. Ίσως θα είναι καινούργιο αν ένας Αλβανός από την πΓΔΜ ανοίξει τον δρόμο για ένα φεστιβάλ κατηγορίας Α.

«Εξελισσόμαστε με την Τεχνητή Νοημοσύνη»

KOHA: Είναι μια συζήτηση που έχει ήδη φτάσει στο αποκορύφωμά της. Η τεχνητή νοημοσύνη θέτει σε κίνδυνο το φιλμ;

αγαπητέ: Καθόλου. Ανυπομονώ να δω την Τεχνητή Νοημοσύνη να αναπτύσσεται περαιτέρω. Η ταινία δεν πεθαίνει από την τεχνητή νοημοσύνη. Για παράδειγμα, υπήρχε το βωβό φιλμ, μετά ήρθε το φιλμ ήχου. Μπορεί η παραγωγή βωβού κινηματογράφου να απαγορεύτηκε, αλλά από εκεί εξελίχτηκε ο κινηματογράφος. Τώρα εξελισσόμαστε με την Τεχνητή Νοημοσύνη και το μελλοντικό μας κοινό είναι τα παιδιά των tablet, των iPhone, τα παιδιά του TikTok. Και αν δεν συνεχίσουμε να εξελισσόμαστε σε αυτόν τον τομέα, σημαίνει ότι θα παραμείνουμε σαν εκείνες τις παραγωγές ή τους σκηνοθέτες που έλεγαν ότι «η έγχρωμη ταινία δεν είναι καλύτερη από την ασπρόμαυρη ταινία». Είναι καλύτερο και κάθε νέα τεχνολογία είναι καλύτερη, γιατί και η γλώσσα μας εξελίσσεται. Αυτό σημαίνει ότι η λήψη ταινιών ήταν μόνο οριζόντια, ενώ σήμερα το TikTok έχει επηρεάσει ώστε να γυρίζεται και σε κάθετη μορφή. Απαγορευόταν αυστηρά σε φοιτητή της ακαδημίας να τραβάει κάθετο καρέ, γιατί αυτό είναι για φωτογραφία, ενώ το «κάδρο» (γωνία) του φιλμ είναι οριζόντιο. Σήμερα γυρίζονται κάθετες ταινίες. Και αυτή είναι η νέα γενιά που θα έρθει αύριο, θα γυρίσει μια κάθετη ταινία και τι θα κάνετε; Θα το αρνηθείς; Όχι γιατί έχει ήδη το δικό του κοινό. Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να μην μπορεί να γράψει ένα καλό σενάριο πολύ γρήγορα, αλλά από άποψη τεχνικών και τεχνολογικών πτυχών είναι φανταστική. Για παράδειγμα, για την ταινία μας, μας βοήθησε πολύ να δημιουργήσουμε τις αφίσες, γιατί δεν πληρώσαμε χρήματα στον σχεδιαστή. Τα φτιάξαμε μόνοι μας. Μας έχει βοηθήσει επίσης πολύ στην εξόφληση ορισμένων απλήρωτων αντικειμένων. Σημαίνει ότι το ίδιο το πρόγραμμα το έκανε. Εν τω μεταξύ, πιστεύω ότι το σενάριο θα διδάξει επίσης στην Τεχνητή Νοημοσύνη την κουλτούρα και τη φύση των Αλβανών και επίσης θα αρχίσει να γράφει πολύ καλές ιστορίες για τους Αλβανούς. Ωστόσο, αν ο σκηνοθέτης έχει τη δική του φωνή και ξέρει σε ποιο κοινό απευθύνεται, ο συνδυασμός με την τεχνητή νοημοσύνη του επιτρέπει να κάνει μια πολύ καλή ταινία. Η τεχνητή νοημοσύνη δεν δίνει τη δυνατότητα σε όλους να γίνουν σκηνοθέτες, γιατί για να γίνεις σκηνοθέτης ή τραγουδιστής, θέλει θάρρος, θέλει δουλειά και δεν είναι όλοι οι άνθρωποι σκληρά εργαζόμενοι. Πιστεύω λοιπόν στην τεχνολογία και το μέλλον και θέλω να μπω σε αυτό το μονοπάτι το συντομότερο δυνατό.

επίσης Πολιτισμός 5 Σεπτεμβρίου 2026 Τέσσερις ιστορίες από το Κοσσυφοπέδιο «θολώνουν τα σύνορα» στον Καναδά

KOHA: Ποιο είναι το θέμα που σας κίνησε την περιέργεια να ασχοληθείτε στο επόμενο έργο σας;

αγαπητέ: Αυτό το σενάριο είναι γραμμένο από τον Afrim Muçaj. Είναι η πρώτη φορά που κάνω ταινία με σενάριο κάποιου άλλου. Ολόκληρη η ιστορία είναι από τη σκοπιά ενός σκύλου Delta του οποίου οι ιδιοκτήτες φεύγουν από τον πόλεμο και τον ξεχνούν στο σπίτι, και φέρνει την οπτική των ζώων που μένουν μόνα τους. Σημαίνει ότι είναι λίγο πιο πειραματικό και δεν έχει μια ιστορία όπως το "Όλοι καλούν τον Ρέξχο", αλλά θα προσπαθήσω να κάνω κάτι ενδιαφέρον και να είναι μια επικοινωνιακή ιστορία. Πιστεύω ότι θα είναι πιο δύσκολο, γιατί είναι η πρώτη φορά που θα δουλέψουμε με ζώα, οπότε θα δούμε. Φυσικά θα υπάρξουν νέα προσχέδια του σεναρίου, αλλά η Αφρήμη με κάλεσε σε αυτό το έργο και για πρώτη φορά συνέβη να με καλέσει ένας παραγωγός σε μια ταινία, γιατί πάντα ήμουν αυτός που καλούσε άλλους. Αλλά, νομίζω ότι θα είναι διασκεδαστικό να κάνω την ταινία εδώ. Έχω επίσης μια άλλη ταινία μικρού μήκους στη Μακεδονία, που χρηματοδοτείται από το εκεί κινηματογραφικό κέντρο. Είναι το μέρος για τους άνδρες που έχουν διαφύγει και τις γυναίκες που έχουν μείνει στο χωριό, και το θέμα επικεντρώνεται στις γυναίκες και φέρνει την άποψή τους. Με αυτήν την ταινία, θα κλείσω αυτό το θέμα της μετανάστευσης και της φυγής για να περάσω σε άλλα θέματα, καθώς έχουμε πολλά τρέχοντα προβλήματα εδώ και επικεντρώνομαι πάντα στα τρέχοντα προβλήματα. Σημαίνει απλώς ότι αυτή η ταινία στο Κοσσυφοπέδιο είναι λίγο πιο ιστορική, ότι πηγαίνουμε πίσω στο χρόνο, γιατί αλλιώς προτιμώ να ασχολούμαι περισσότερο με τη στιγμή.