Η Αλβανία στο παρελθόν είχε 13 κρατικά εργοστάσια για την παραγωγή χαλιών, καλυμμάτων, καπέλων, παραδοσιακών φορεσιών και άλλων εργατών. Το Kukësi, μια πόλη βορειοανατολικά της πρωτεύουσας, των Τιράνων, είχε περισσότερες από 1 εργαζόμενες γυναίκες που εργάζονταν σε χαλιά. Όταν έπεσε ο κομμουνισμός το 200, τα εργοστάσια έκλεισαν. Σήμερα γίνονται προσπάθειες να μεταφερθεί αυτή η τέχνη στις νέες γενιές
Η Hate Ora υφαίνει χαλιά για περισσότερο από μισό αιώνα, από τότε που έμαθε αυτή τη τέχνη από παιδί από τη θεία της, όταν έμπαινε κρυφά στο εργαστήριό της. Η Όρα, τώρα 64 ετών, διδάσκει τις μεθόδους εργασίας στην κόρη της, στην εγγονή της και σε άλλες γυναίκες για να διασφαλίσει ότι η παράδοση αυτής της τέχνης θα περάσει και σε άλλες γενιές.
Η Αλβανία στο παρελθόν είχε 13 κρατικά εργοστάσια για την παραγωγή χαλιών, καλυμμάτων, καπέλων, παραδοσιακών φορεσιών και άλλων εργατών. Το Kukësi, μια πόλη βορειοανατολικά της πρωτεύουσας, των Τιράνων, είχε περισσότερες από 1 εργαζόμενες γυναίκες που εργάζονταν σε χαλιά. Όταν έπεσε ο κομμουνισμός το 200, τα εργοστάσια έκλεισαν.
Hate Ora (64) τα χαλιά εργασίας στον κήπο, στο εργαστήριο στο Kukës. Η Αλβανία είχε 13 κρατικά εργοστάσια για να κατασκευάζει χαλιά, καλύμματα, καπέλα, παραδοσιακές φορεσιές και άλλους εργάτες. Όταν έπεσε ο κομμουνισμός το 1990, τα εργοστάσια έκλεισαν (Φωτογραφία: AP/Hektor Pustina)
Ο Ora κατασκεύασε μόνος του τρία αυτοκίνητα και αγόρασε μάλλινα νήματα και άλλο εξοπλισμό που χρειαζόταν μετά από αυτό το χάος που έμεινε πίσω. Σήμερα είναι μόνο μια από τις λίγες Αλβανίδες που εργάζονται ακόμα στα χωράφια, μια δουλειά που ανταμείβει πολύ. Το Kukësi, μια πόλη με περίπου 60 χιλιάδες κατοίκους, είναι μια από τις φτωχότερες της Αλβανίας, η οποία είναι η ίδια μια από τις φτωχότερες χώρες της Ευρώπης.
Πολλοί από τους νέους της πόλης, ιδιαίτερα νεαροί άνδρες, έχουν μεταναστεύσει στη Δυτική Ευρώπη για αναζήτηση εργασίας. Οι γυναίκες συχνά παραμένουν άνεργες στο σπίτι, περιμένοντας χρήματα από τους συζύγους, τους αδελφούς ή άλλους συγγενείς.
επίσης
Συναγερμός για την πνευματική κληρονομιά: η τέχνη της κατασκευής κούνιας, στα πρόθυρα της εξαφάνισης
"Η αναβίωση αυτής της παράδοσης θα αποτελούσε προστιθέμενη αξία, θα αυξήσει την απασχόληση και θα είχε άμεσο κοινωνικό και οικονομικό αντίκτυπο στις ζωές των ανθρώπων" παράλληλα με τη διατήρηση ενός μέρους του αλβανικού πολιτισμού, δήλωσε η αντιδήμαρχος του δήμου, Majlinda Onuzi .
Η Mereme Pepa (68) κλώση μαλλί στο χωριό Nangë στα βορειοανατολικά της Αλβανίας (Φωτογραφία: AP/Hektor Pustina)
Η μη κυβερνητική οργάνωση, «Social Development Investment», έχει λάβει χρήματα από γερμανικά και ελβετικά πρακτορεία για να εκπαιδεύσει 125 γυναίκες στην παραγωγή και την ύφανση μαλλιού.
Ο ιδρυτής, Ηλίας Μαζλούμ, είπε ότι στόχος είναι να «ανοίξει ένα παράθυρο ελπίδας για τους ανέργους» στην περιοχή του Κουκές και να διατηρήσει ζωντανή την παράδοση της παραγωγής εργατικών χαλιών.
Στο πλαίσιο της εκπαίδευσης, η Ora διδάσκει σε νέους πώς να υφαίνουν μαλλί από τα αγενή πρόβατα της περιοχής και να το μετατρέπουν σε χαλιά και άλλα αντικείμενα δημιουργώντας περσικούς κόμπους, μια τοπική μέθοδος που προτιμάται από τους κόμπους τουρκικού τύπου. Η ίδια μαθαίνει πώς να καθαρίζει, να πλένει, να χτενίζει και να βάφει το μαλλί με φυσικές βαφές που παρασκευάζονται από λαχανικά και άλλα παρόμοια.
Η Blerina Kolgjini, καθηγήτρια κλωστοϋφαντουργίας και μόδας, δείχνει ένα χαλί στο Kukës (Φωτογραφία: AP/ Hektor Pustina)
Η Ora είπε ότι άλλες προσπάθειες αναζωογόνησης της βιομηχανίας χαλιών απέτυχαν στο Kukës, "γιατί για να πετύχουν, πρέπει να προσλάβουν όλες τις ειδικευμένες γυναίκες και να βρουν μια θέση στην αγορά για τα προϊόντα".
«Αν δεν ξεκινήσει μια βιομηχανία ταπητουργίας, τότε εγώ ή οποιοσδήποτε άλλος σαν εμένα, δύσκολα μπορούμε να τραβήξουμε μεμονωμένα την προσοχή των Τιράνων, όπου συγκεντρώνονται όλες οι επιχειρήσεις και η αγορά», είπε.
Ο Μαζλούμ είπε ότι το πρόγραμμα εκπαιδεύει τους συμμετέχοντες να παράγουν προϊόντα για τα οποία ο αγοραστής είναι ήδη σίγουρος. Τουλάχιστον οι μισές γυναίκες στο πρόγραμμα έχουν αρχίσει να εργάζονται με μαλλί στο σπίτι, είπε.
«Είναι πολύ σκληρή δουλειά και δεν αποδίδει με πραγματική αξία. Η τιμή είναι χαμηλή, αν ληφθεί υπόψη ο χρόνος και η δυσκολία αυτής της δουλειάς», είπε ο Μαζλούμ.
επίσης
Από την αγορά λουλουδιών μέχρι την αγορά χειροτεχνίας, κυριαρχούν τα εθνικά προϊόντα.
Η Blerina Kolgjini, αναπληρώτρια καθηγήτρια κλωστοϋφαντουργίας και μόδας στο Πανεπιστήμιο των Τιράνων στην Αλβανία, ξεχωρίζει το καλλιτεχνικό έργο στα χαλιά και άλλα προϊόντα που εκτίθενται σε μια γκαλερί στο Kukës: την ποιότητα του μαλλιού των Rude προβάτων που βρίσκεται μόνο σε αυτήν την περιοχή, στο Κοσσυφοπέδιο και την Κροατία, η πυκνότητα των κόμπων, το πάχος των νημάτων και η προσοχή στη λεπτομέρεια «δεν διαφέρει πολύ από τη δουλειά των ζωγράφων σε όλο τον κόσμο».
Το Hate Ora επιδεικνύει ένα τελειωμένο χαλί (Φωτογραφία: AP/ Hektor Pustina)
Ο Kolgjini είπε ότι τα χαλιά και άλλα προϊόντα από μαλλί ήταν τα δεύτερα πιο εξαγόμενα προϊόντα της Αλβανίας πριν από το τέλος του κομμουνισμού. Έχει δείξει ότι τα προϊόντα που παράγονται στην Αλβανία ήταν τόσο υψηλής ποιότητας που μια ιταλική εταιρεία τα αγόραζε και τα μεταπωλούσε στην Ευρώπη 10 φορές περισσότερο σε σύγκριση με την αρχική τιμή και θα έλεγε ότι κατασκευάστηκαν στο Ιράν. , ένα πολύτιμο μέρος για το κατασκευή χαλιών.
«Οι βοσκοί έβγαζαν το μαλλί και οι τεχνίτες έπλεκαν τις κλωστές του. Αυτό που λείπει τώρα από την Αλβανία είναι το βήμα μεταξύ επεξεργασίας νήματος και κλωστηρίου», είπε.
Μια μελέτη της μη κυβερνητικής οργάνωσης Mazloum διαπίστωσε ότι το 85 τοις εκατό του κουρεμένου μαλλιού της χώρας πετιέται, δημιουργώντας μια πιθανή ετήσια απώλεια 20 εκατομμυρίων ευρώ (24 εκατομμύρια δολάρια). Στο χωριό Νανγκά, όχι μακριά από το Κουκές, η 68χρονη Μερεμέ Πέπα είναι η μόνη που εξακολουθεί να κλέβει μαλλί, το οποίο χρησιμοποιεί για να πλέκει φούτερ, μπλούζες και κάλτσες.
Ο εγγονός της, Έρνεστ, και κάποιοι φίλοι του από το Λύκειο, συμμετέχουν στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Επενδύσεις Κοινωνικής Ανάπτυξης». Είπε ότι στην αρχή, συμμετείχαν μόνο για πλάκα, αλλά σε μερικά από τα κορίτσια άρεσε τόσο πολύ που θέλουν να μάθουν τη τέχνη, «μη θέλοντας να χαθεί και να αφεθεί στους ξένους να κάνουν αυτό που κάνουν». τα ίδια», είπε.
Η Όρα περιέγραψε με ενθουσιασμό πώς έμαθε λαχανικά «κλέβοντας» τις μεθόδους της θείας της και πώς βοήθησε οικονομικά τους γονείς της κατά την κομμουνιστική εποχή φτιάχνοντας χαλιά και μετά την οικογένειά της για σχεδόν πέντε χρόνια, μια πολύ δύσκολη περίοδο στη μετακομμουνιστική περίοδο.
Πριν ακόμη ξεκινήσει το εκπαιδευτικό πρόγραμμα, έμαθε στην κόρη της να φτιάχνει χαλιά. Η νύφη του Όρα, νοσοκόμα, τον βοηθάει προσωρινά. Μια 23χρονη ανιψιά που σπουδάζει βιομηχανική χημεία τη βοηθά επίσης και μερικές φορές φέρνει φίλους και κορίτσια που γνωρίζει από το σχολείο που θέλουν να μάθουν από τη θεία Μίσος που όλοι στην πόλη αποκαλούν Όρα.
Χρειάζονται τρεις μήνες για να τελειώσουν οι έμπειροι ταπητουργοί ένα χαλί με την εικόνα της Μητέρας Τερέζας ή ένα άλλο με αλβανικά σύμβολα.
επίσης
Οι δερμάτινες τσάντες της οικογένειας Kasemi, μέρος της αγοράς στο Τόκιο
«Γιατί δεν μας κοιτάει ένας επιχειρηματίας ή η κυβέρνηση», ρωτάει. «Κάνουμε τέχνη, έτσι δεν είναι;»
Ο Elias Mazlum κουβαλάει γούνα στο προπονητικό του κέντρο στο Kukës (Φωτογραφία: AP/ Hektor Pustina)
Μετάφραση: Alberina Haxhijaj
