KOHA.net

Arberi

ΚΥΠΡΟΣ: Η στάση της Ρωσίας απέναντι στη σύγκρουση Κοσόβου-Σερβίας, ανάλογα με τις σχέσεις της με τη Δύση

Η προσέγγιση της Ρωσίας στη σύγκρουση Κοσσυφοπεδίου-Σερβίας δεν ήταν συνεπής και άλλαξε ανάλογα με την εξέλιξη του πλαισίου των σχέσεων της Ρωσίας με τη Δύση. Αυτό είναι το κύριο εύρημα του εγγράφου πολιτικής με τίτλο "Η επιρροή της Ρωσίας στον υποβοηθούμενο από την ΕΕ Διάλογο Κοσσυφοπεδίου-Σερβίας", το οποίο δημοσιεύθηκε την Παρασκευή από το Ινστιτούτο Πολιτικής Έρευνας και Ανάπτυξης του Κοσσυφοπεδίου (KIPRED).

Σε δελτίο τύπου του KIPRED αναφέρεται ότι η παρούσα εργασία αναλύει το ιστορικό υπόβαθρο της εμπλοκής της Ρωσίας στις συγκρουσιακές σχέσεις μεταξύ Κοσσυφοπεδίου και Σερβίας στο ευρύτερο πλαίσιο της διάλυσης της Γιουγκοσλαβίας. Η παρέμβαση της Μόσχας στην τρέχουσα διαδικασία διαλόγου μεταξύ Κοσσυφοπεδίου και Σερβίας, η οποία αναπτύσσεται με τη βοήθεια της ΕΕ· Ειδικοί στόχοι της Ρωσίας στη διαδικασία διαλόγου· τη διασταύρωση του διαλόγου μεταξύ Κοσσυφοπεδίου και Σερβίας με τα συμφέροντα ασφάλειας, στρατιωτικών και οικονομικών της Ρωσίας στην περιοχή· και τις επιπτώσεις για την ένταξη του Κοσσυφοπεδίου σε διεθνείς οργανισμούς.

«Το κύριο εύρημα που επισημαίνεται σε αυτό το έγγραφο είναι ότι η Ρωσία δεν ήταν συνεπής στην προσέγγισή της στη σύγκρουση μεταξύ του Κοσσυφοπεδίου και της Σερβίας. «Αντίθετα, η θέση της άλλαξε και κυμάνθηκε ανάλογα με την εξέλιξη του πλαισίου των σχέσεων της Ρωσίας με τη Δύση», αναφέρει το ανακοινωθέν.

Στο ανακοινωθέν αναφέρεται ότι υπάρχουν 8 βασικά ευρήματα που εξηγούν τη θέση της Ρωσικής Ομοσπονδίας σε όλη τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, συμπεριλαμβανομένης της διαδικασίας διαλόγου μεταξύ Κοσσυφοπεδίου και Σερβίας που διεξάγεται υπό την ομπρέλα της ΕΕ και με την ενεργό υποστήριξη των ΗΠΑ.

Αυτά είναι τα οκτώ ευρήματα της έκθεσης που δημοσιεύει το KIPRED

Πρώτον, κατά την εποχή του Γέλτσιν, η προσέγγιση της Ρωσίας στην κρίση στην πρώην Γιουγκοσλαβία γενικά, συμπεριλαμβανομένου του Κοσσυφοπεδίου, αντανακλούσε τη σύγχυση της Μόσχας για τη χώρα της σε ένα βαθιά νέο διεθνές περιβάλλον που αναδυόταν με το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Οι πολιτικές της Ρωσίας για τη διάλυση της πρώην Γιουγκοσλαβίας, συμπεριλαμβανομένου του Κοσσυφοπεδίου, κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου διαμορφώθηκαν από δύο παράγοντες: πρώτον, τις γενικές σχέσεις της Ρωσίας με τη Δύση. δεύτερον, οι απόψεις των βασικών υπευθύνων λήψης αποφάσεων εξωτερικής πολιτικής στη Μόσχα (συγκεκριμένα, Kozyrev εναντίον Primakov).

Δεύτερον, με το ξέσπασμα του πολέμου στο Κοσσυφοπέδιο, η Ρωσία ήταν μέρος όλων των μεγάλων διεθνών προσπαθειών για την επίλυση της κρίσης. Έτσι, η Ρωσία υποστήριξε τρία ψηφίσματα του ΣΑΗΕ για το Κοσσυφοπέδιο, που εγκρίθηκαν βάσει του Κεφαλαίου VII του Χάρτη, αλλά αρνήθηκε να επιτρέψει στο Συμβούλιο Ασφαλείας να εξουσιοδοτήσει ρητά την επέμβαση του ΝΑΤΟ για να σταματήσει τις μαζικές θηριωδίες της Σερβίας στο Κοσσυφοπέδιο. Με το τέλος του πολέμου στο Κοσσυφοπέδιο, τον Ιούνιο του 1999, η Ρωσία ψήφισε υπέρ της απόφασης 1244 (1999) του ΣΑΗΕ, η οποία προέβλεπε την απόσυρση ολόκληρου του κρατικού μηχανισμού και ασφάλειας της ΟΔΓ/Σερβίας από το Κοσσυφοπέδιο και έθεσε το Κοσσυφοπέδιο υπό τη διεθνή διοίκηση (συμπεριλαμβανομένης της αποστολής επιβολής της ειρήνης υπό την ηγεσία του ΝΑΤΟ).

Τρίτον, η Ρωσία δεν αποδέχτηκε τα τελικά αποτελέσματα των διεθνών ειρηνευτικών προσπαθειών για το Κοσσυφοπέδιο, και αυτό κυρίως ως αντίδραση από τη γενική της δυσαρέσκεια για τη Δύση. Έτσι, η Ρωσία διαδραμάτισε βασικό ρόλο στην Ομάδα Επαφής κατά τη Διάσκεψη του Ραμπουιγιέ τον Φεβρουάριο του 1999. Ωστόσο, η Ρωσία απέσυρε την υποστήριξή της για τη Συμφωνία του Ραμπουιγιέ, μη συμμετέχοντας στην τελετή υπογραφής στο Παρίσι. Το ίδιο σενάριο επαναλήφθηκε κατά τις συνομιλίες της Βιέννης για το τελικό καθεστώς του Κοσσυφοπεδίου το 2006–2007. Η Ρωσία ήταν ενεργό μέρος αυτής της διαδικασίας, αλλά την τελευταία στιγμή αρνήθηκε να εγκρίνει στο ΣΑΗΕ την πρόταση για επίλυση του καθεστώτος του Κοσσυφοπεδίου, που παρουσίασε ο απεσταλμένος του ΟΗΕ, Μάρτι Αχτισάαρι.

Τέταρτον, ενώ ήταν εκτός του τραπεζιού των διαπραγματεύσεων, στον διάλογο με τη διευκόλυνση της ΕΕ που ξεκίνησε τον Μάρτιο του 2011, ο κύριος στόχος της Ρωσικής Ομοσπονδίας ήταν να αποτρέψει και να εμποδίσει την επιτυχή ολοκλήρωση της διαδικασίας διαλόγου προσπαθώντας να δυσφημήσει την ΕΕ και τη Δύση, και να επιστρέψει αυτόν τον ρόλο στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Πέμπτον, η Μόσχα δεν βλέπει τη διαδικασία διαλόγου ως απομονωμένη από τους γενικούς γεωπολιτικούς της στόχους στα Βαλκάνια – και συγκεκριμένα από τη διατήρηση της Σερβίας και των Σέρβων στη ρωσική τροχιά και την αποτροπή της επέκτασης της ΕΕ και του ΝΑΤΟ στην περιοχή. Παρά το γεγονός ότι η Σερβία βρίσκεται σε διαδικασία διαπραγματεύσεων για ένταξη στην ΕΕ, αρνήθηκε να ευθυγραμμίσει την εξωτερική της πολιτική με αυτή της ΕΕ σε σχέση με τη Ρωσία.

Έκτον, ο πόλεμος στην Ουκρανία αποκάλυψε το βάθος των πολιτικών, ασφάλειας και οικονομικών σχέσεων μεταξύ Ρωσίας και Σερβίας, οι οποίες ενισχύθηκαν περαιτέρω με την άνοδο στην εξουσία του Σερβικού Προοδευτικού Κόμματος του Βούτσιτς και του Σοσιαλιστικού Κόμματος του Ντάτσιτς το 2012. Η Ρωσία προσπαθεί να χρησιμοποιήσει την υπόθεση του Κοσσυφοπεδίου, συγκεκριμένα η επέμβαση του ΝΑΤΟ το 1999 και η ανακήρυξη της ανεξαρτησίας το 2008, ως διαπραγματευτικό χαρτί για τη συσσώρευση οφελών στην Ουκρανία και τη Γεωργία, για τη νομιμοποίηση των πολέμων προσάρτησής της.

Έβδομο, η έλλειψη ομοφωνίας στο εσωτερικό της ευρωατλαντικής κοινότητας απέναντι στο Κοσσυφοπέδιο -με πέντε χώρες της ΕΕ να μην αναγνωρίζουν ακόμη την ανεξαρτησία του Κοσσυφοπεδίου- έχει δημιουργήσει περισσότερο χώρο ελιγμών στη Ρωσία για να ανατρέψει τις δυτικές προσπάθειες και εμπλέκεται επίμονα στην καταστροφή των θεμελίων της ιθαγένειας του Κοσσυφοπεδίου και την αποσταθεροποίηση της περιοχής. Αυτός ο χώρος δημιουργείται από το γεγονός ότι για την ένταξη του Κοσσυφοπεδίου στην ΕΕ και στο ΝΑΤΟ δεν είναι απαραίτητη η προηγούμενη ένταξη στον ΟΗΕ, όπου η Ρωσία έχει το δικαίωμα αρνησικυρίας στο Συμβούλιο Ασφαλείας.

Όγδοο, μια σημαντική ώθηση για τη Ρωσία να επηρεάσει τον διάλογο Κοσσυφοπεδίου-Σερβίας είναι η δύναμή της να εμποδίζει την ένταξη του Κοσσυφοπεδίου στον ΟΗΕ και στον ΟΑΣΕ - Η ανεμπόδιστη ένταξη του Κοσσυφοπεδίου σε διεθνείς οργανισμούς είναι ένας από τους βασικούς πυλώνες των συμφωνιών των Βρυξελλών/Οχρίδας, του 2023.