Kosova bëhet me Këshill Kombëtar të Arteve, bashkon figura partiake

Këshilli do t’i “rrëzojë” të gjithë ata që janë këshilla drejtues të institucioneve të artit dhe kulturës, e do të ketë përgjegjësi të konsiderueshme në raport me institucionet qendrore të kulturës, është themeluar me letra, e shumica e anëtarëve janë figura që kanë lidhje me partinë në pushtet. Shumë akterë të skenës kulturore e kanë kritikuar përbërjen e Këshillit, por s’kanë folur publikisht, e për dikë Këshilli duhet të ketë një tjetër emër. Ka propozuar Këshill Kombëtar të adhuruesve të partisë në pushtet

Qeveria e Kosovës në mbledhjen e së premtes e ka bërë vendin me Këshillin Kombëtar të Arteve. Kabineti Qeveritar ka miratuar 11-tëshen e propozuar nga Ministria e Kulturës. Përtej vonesës së funksionalizimit të këtij organi që do të ketë goxha peshë në vendimmarrje sa i përket artit e kulturës, shumica e emrave të votuar kanë ngjyrë partiake. Janë anëtarë, ish-kandidatë, apo përkrahës të Lëvizjes Vetëvendosje. Madje kjo ka bërë që dikush ta quajë edhe “Këshill të adhuruesve të partisë në pushtet”.

Yll Rugova, përfaqësues nga fusha e arteve pamore, Baki Jashari, përfaqësues nga fusha e muzikës klasike dhe operës, Visare Aliu, përfaqësuese nga fusha e teatrit, Afrim Spahiu, përfaqësues nga fusha e filmit dhe fusha audiovizuale, Ardianë Pajaziti, përfaqësuese nga fusha e letërsisë dhe librit, e Visar Munishi, përfaqësues nga fusha e këngëve dhe valleve folklorike janë gjashtëshja e parë. Këshilli plotësohet edhe me Aulona Nuhiun, përfaqësuese nga fusha e baletit dhe vallëzimit modern, Alberta Tronin, përfaqësuese nga institucionet akademike dhe kërkimore në fushën e artit dhe kulturës, Arif Muharremin, përfaqësues nga sektori i pavarur kulturor që përfshin organizatat, institutet dhe shoqatat e fushës së artit dhe kulturës dhe fushat e ndërlidhura me kulturën, Artnet Haskukën, përfaqësuese nga fushat e ndërlidhura me kulturën, si dizajni, arkitektura apo fusha të ndërlidhura me industrinë kreative dhe Visar Haxhibeqirin, përfaqësues i administratës nga Ministria e Kulturës.

Yll Rugova dikur anëtar i Lëvizjes Vetëvendosje, ish-zëvendësministër i kësaj partie, Afrim Spahiu ish-kandidat për deputet i kësaj partie e Visar Haxhibeqiri, dikur anëtar i VV-së. Visare Aliu e Visar Munishi të angazhuar të rregullt nëpër këshilla drejtues prejse VV-ja ka marrë udhëheqjen e ekzekutivit, e Alberta Troni përkrahëse në mënyrë publike e Lëvizjes Vetëvendosje në zgjedhjet e fundit. Madje Troni – si ish-drejtoreshë e Departamentit të Kulturës në Ministrinë e Kulturës – ishte edhe pjesë e dosjes nëpërmjet së cilës dy ish-ministra të kulturës akuzoheshin për keqpërdorim gjë për të cilën edhe janë dënuar nga Gjykata Themelore në Prishtinë.

Shumë akterë të skenës kulturore e kanë kritikuar përbërjen e Këshillit, por s’kanë folur publikisht. E për dramaturgun Jeton Neziraj, Këshilli duhet të ketë një tjetër emër.

“Respekt për dy-tre emra, por përndryshe, ky qenka Këshill Kombëtar i Adhuruesve të Partisë në Pushtet – KKAPP. Urime kandidatëve, ju uroj vigjilencë, durim e maturi në kryerjen e detyrave që ua cakton partia”, ka thënë Neziraj.

ebenfalls Kultur vor 8 Monaten Museum für zeitgenössische Kunst, „funktional“ mit Personal und Briefmarken als Errungenschaften

Por sipas ministres së Kulturës në detyrë, Saranda Bogujevci, Këshilli përbëhet nga profesionistë të dëshmuar të cilët do të kontribuojnë në zhvillimin e politikave kulturore dhe avancimin e jetës artistike në vend.

“Ky është një moment i rëndësishëm për ndërtimin e një sistemi kulturor më profesional, më transparent dhe më gjithëpërfshirës, në shërbim të artistëve, institucioneve kulturore dhe qytetarëve”, ka deklaruar ajo në rrjete sociale pas mbledhjes së Qeverisë.

Zgjedhja e drejtorëve të institucioneve të kulturës është urgjenca e parë e këtij Këshilli.

Shumica e institucioneve qendrore të kulturës udhëhiqen nga ushtruesit e detyrës së drejtorit. Primatin e mban Galeria Kombëtare e Kosovës, që në gusht mbush gjashtë vjet me ushtrues detyre. Shpesh, arsyetim për këtë gjendje ka qenë reforma shtetërore në art e kulturë. Megjithëse Ligji për Artin dhe Kulturën – nëpërmjet të cilit është shfuqizuar legjislacioni paraprak me të cilin qeveriseshin dhe funksiononin institucionet kulturore, ka hyrë në fuqi qysh në janar të vitit 2024 –  Ministria e Kulturës ende s’ia ka dalë ta implementojë atë.

Aktet nënligjore, bazuar në këtë ligj, duhej të nxirreshin një vit pas miratimit, por Ministria s’ia ka dalë ta bëjë këtë. Në janarin e sivjetmë është publikuar në Gazetën Zyrtare Rregullorja për Organizimin dhe Funksionimin e Këshillit Kombëtar të Arteve, e miratuar në Qeveri në ditën e fundit të vitit 2025. E në prill Ministria e Kulturës dhe e Turizmit ka bërë ftesë publike për nominimin e anëtarëve në Këshillin Kombëtar të Arteve. Më pas e ka shtyrë afatin për të marrë më shumë nominime.

Tatsächlich wird dieser Rat alle derzeitigen Leitungsgremien von Kunst- und Kulturinstitutionen „entmachten“. Der Nationale Kunstrat wird eine beträchtliche Verantwortung für die zentralen Kulturinstitutionen tragen.

ebenfalls Kultur 9 o. Vor Mozart in 300 goldenen Statuen für eine Begegnung mit dem "einfachen Mann"

Gemäß der öffentlichen Ausschreibung und der Satzung, die Zusammensetzung und Aufgaben des Rates festlegt, handelt es sich bei diesem Gremium um ein beratendes, auswählendes und aufsichtsführendes Organ, das von der Regierung des Kosovo auf Vorschlag des Ministers für Kultur und Tourismus ernannt und abberufen wird. Nach seiner Ernennung arbeitet der Rat eng mit dem Kulturministerium zusammen und untersteht dessen Aufsicht. Dem Minister ist er als erste Anlaufstelle für die Erfüllung seiner Aufgaben und Verantwortlichkeiten unterstellt.

„Der Rat erstattet der Regierung der Republik Kosovo einmal jährlich schriftlich oder auf Anfrage auch in Form einer Präsenzsitzung Bericht. Die Amtszeit der Mitglieder des Nationalen Kunstrates beträgt fünf (5) Jahre ab dem Datum ihrer Ernennung. Der Rat besteht aus elf (11) Mitgliedern“, heißt es in der öffentlichen Ausschreibung. Vorschläge für die Mitglieder des Rates können von Kunst- und Kulturinstitutionen, akademischen, Bildungs- und Wissenschaftseinrichtungen, Nichtregierungsorganisationen im Bereich Kunst und Kultur sowie anderen relevanten Organisationen aus dem Bereich Kunst und Kultur und verwandten Bereichen eingereicht werden.

Sipas ftesës për nominime, e po ashtu sipas Rregullores, Këshilli përbëhet nga një përfaqësues nga fusha e arteve pamore, një nga fusha e muzikës klasike dhe operës, një nga teatri, për të vazhduar me përfaqësues të filmit, letërsisë e librit, këngëve dhe valleve folklorike, baletit e vallëzimit modern, institucioneve akademike e kërkimore në fushën e artit dhe kulturës, sektorit të pavarur kulturor, dizajnit e arkitekturës, si dhe një përfaqësues i administratës nga Ministria e Kulturës. Në thirrjen e Ministrisë së Kulturës dhe Turizmit bëhej e ditur se Këshilli analizon, rekomandon dhe jep sugjerime për krijimin e politikës kulturore, propozon zhvillimin dhe përmirësimin e veprimtarive kulturore, shqyrton dhe jep rekomandime për strategjinë e zhvillimit kulturor, jep sugjerime dhe propozime për rregullimin e çështjeve të tjera të fushës së kulturës, si dhe për bashkëpunimin ndërinstitucional dhe ndërkombëtar.

“Udhëheq procedurën për rekrutimin e drejtorëve të institucioneve publike të artit dhe kulturës në nivel qendror; i propozon ministrit emrat e kandidatëve të kualifikuar për drejtorë të institucioneve publike qendrore të artit dhe kulturës; monitoron punën e institucioneve publike qendrore të artit dhe kulturës dhe harton raporte tremujore dhe vjetore; bazuar në vlerësimin e performancës së drejtorëve mund të iniciojë procedurën për shkarkimin e tyre; përcjell punën e institucioneve publike lokale të artit dhe kulturës dhe, bazuar në performancën e tyre, programet vjetore, projektet specifike, si dhe lartësinë e financimit nga komunat përkatëse, rekomandon nivelet e financimit për institucionet lokale të artit dhe kulturës nga buxheti i Ministrisë së Kulturës”, shkruhej në thirrje.

Gemäß der Ausschreibung und der Verordnung ist festgelegt, dass der Rat Aktionspläne auf der Grundlage der Kulturpolitik der Regierung entwirft, dem Minister die Namen von Fachjurys für die Vergabe von Preisen in den jeweiligen Bereichen Kunst und Kultur vorschlägt, Pläne und Analysen ausarbeitet, auf deren Grundlage er Empfehlungen an den Minister hinsichtlich der Kulturpolitik, der Finanzierung von Institutionen oder spezifischen Bereichen der Kunst und Kultur sowie der Vergabe von Preisen in verschiedenen Bereichen der Kultur vorbereitet.

ebenfalls Kultur 12 o. Vor Die 250 Millionen Dollar teure „Odyssey“ deckt nicht die Schäden am Schiff ab.

Gemäß der Ausschreibung muss das nominierte Mitglied für den Nationalen Kunstrat über nachgewiesene Fachkenntnisse und Erfahrung im Bereich Kunst und Kultur verfügen, aktiv an der Entwicklung von Kulturpolitiken oder an der Umsetzung künstlerischer und kultureller Projekte und Programme beteiligt gewesen sein und zur Förderung von Kunst und Kultur auf nationaler und internationaler Ebene beigetragen haben.
“Të gëzojë reputacion dhe integritet në komunitetin e artit dhe kulturës, të ketë të përfunduara studimet e larta në njërën nga fushat e artit dhe kulturës ose në fushat e ndërlidhura me kulturën. Fushat e ndërlidhura me artin dhe kulturën përfshijnë, por nuk kufizohen në histori arti, sociologji të artit, studime ndërdisiplinare kulturore, menaxhim të kulturës, politika publike kulturore, filozofi, arkitekturë etj.; të ketë përvojë pune në sektorin e kulturës prej të paktën pesë (5) vjetësh. Një institucion ka të drejtë të nominojë deri në 3 persona, të ndarë në 3 profile të ndryshme”, shkruhej në thirrje.

Gemäß der Geschäftsordnung des Rates wird die Vergütung der Mitglieder alle zwei Kalendermonate gezahlt und entspricht dem Gehaltskoeffizienten des leitenden Verwaltungsbeamten, der durch die geltenden Rechtsvorschriften bestimmt wird.